Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến: Nỗ lực đưa chi phí dịch vụ y tế về đúng giá trị thực

Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến trao đổi với bà Tsung-Mei Cheng tại trụ sở Bộ Y tế chiều 14/8. Ảnh: Việt Nguyễn

Khuyến khích bệnh viện tư

Chia sẻ với chuyên gia của Đại học Princeton về tổ chức hệ thống y tế, Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến cho biết, ở Việt Nam, các tuyến cơ sở y tế được phân làm nhiều cấp. Cao nhất là tuyến bệnh viện Trung ương; Thứ hai là bệnh viện cấp tỉnh, thành phố; sau đó đến bệnh viện hoặc trung tâm y tế cấp quận, huyện; Dưới nữa là trạm y tế phường, xã và thậm chí dưới xã còn có đội ngũ y tế bám bản, làng. “Ở vùng núi, nơi có nhiều người dân tộc thiểu số sinh sống, nhiều nơi đã hình thành hệ thống các cô đỡ thôn bản và phát huy hiệu quả rất tốt”, Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến chia sẻ.

Đánh giá cao tầm quan trọng của hệ thống y tế công của Việt Nam, bà Tsung-Mei Cheng cũng tỏ ra quan tâm đến nhiều vấn đề thách thức của ngành y tế Việt Nam, trong đó có chất lượng khám chữa bệnh, hệ thống y tế tư nhân, hay vấn đề viện phí… Theo Bộ trưởng Bộ Y tế, Chính phủ Việt Nam đang khuyến khích mở thêm nhiều bệnh viện tư nhân, do đó tạo rất nhiều điều kiện thuận lợi, ví dụ như việc nhà nước không “đòi” lại tiền với các bác sĩ đầu quân cho bệnh viện tư mà không cống hiến cho các cơ sở y tế công lập, dù được đào tạo, rèn giũa ở các bệnh viện công.

Dù vậy, Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến cũng khẳng định, bệnh viện tư nhân hiện chỉ mới chiếm 4% trong toàn bộ hệ thống cơ sở y tế. Ngoài ra, bệnh viện tư vẫn ở quy mô nhỏ, thiếu các bác sĩ có tiếng trong nghề, chi phí cao… nên nhiều người dân vẫn chưa thực sự tin tưởng như bệnh viện công, dù mô hình bệnh viện tư có cơ sở vật chất tốt hơn, cung cách phục vụ chuyên nghiệp hơn. “Chúng tôi đang nỗ lực đẩy tỷ lệ lên 20%, nghĩa là các bệnh viện tư nhân chiếm 20% trong toàn bộ hệ thống”, Bộ trưởng bộ Y tế nói.

 

Về giá dịch vụ y tế, Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến giới thiệu với bà Tsung-Mei Cheng rằng, đến năm 1989, nhà nước Việt Nam mới có chính sách để người dân cùng chi trả chi phí khám chữa bệnh. Tư duy nhà nước miễn phí hoàn toàn của hàng chục năm trước đã không còn nữa. Cho đến thời điểm hiện tại, chính sách (y tế) đã có nhiều cải tiến tích cực, đảm bảo tốt công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân. Dù vậy, vẫn có nhiều nhóm đối tượng được miễn hoàn toàn viện phí. “Đó là người nghèo, trẻ em dưới 6 tuổi, người già trên 85 tuổi, người có công với Cách mạng.... Chính phủ sẽ trả 100% chi phí. Với người cận nghèo, họ chỉ phải cùng chi trả 5% chi phí”, Bộ trưởng Bộ Y tế giới thiệu với bà Tsung-Mei Cheng một số nội dung mới của Luật Bảo hiểm y tế (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua vào tháng 6 năm nay.

Theo Bộ trưởng Nguyễn Thị kim Tiến, giá dịch vụ y tế hiện nay vẫn chưa bù đủ chi phí thực của các bệnh viện. Trong khi đó, bệnh viện lại phải thực hiện cơ chế tự chủ tài chính, cũng có tình trạng lạm dụng để bù lại chi phí từ người bệnh và bảo hiểm y tế vốn không đáp ứng được chi phí thực. Đó là lý do ngành y tế đang nỗ lực thiết kế lại khung giá dịch vụ cho phù hợp. “Ban đầu, dư luận cũng không hài lòng với sự thay đổi này. Xin ví dụ, khoảng 2 năm trước, một chai nước tôi cầm đây, giả sử có giá trị thực là 1 USD, nhưng khi mang đến bệnh viện, chỉ được định giá là 50 cent. Thế thì để bán với giá 50 cent thì chất lượng chai nước này không thể tốt được. Và người dân thấy không hài lòng, phải mua thêm. Ngoài ra còn có những vấn đề tiêu cực, bức xúc khác… Điều chúng tôi muốn bây giờ chỉ là bán chai nước này với đúng giá 1 USD chứ không hơn”, Bộ trưởng Bộ Y tế minh họa. Dĩ nhiên, theo lãnh đạo ngành y tế, việc này sẽ thực hiện theo từng bước, chứ không phải ngay lập tức. Và đến nay, lộ trình đã được Quốc hội, Chính phủ ủng hộ.

Trước câu hỏi của bà Tsung-Mei Cheng về sự điều trị quá mức mà bệnh nhân không cần, vấn đề đang rất nghiêm trọng ở một số nước, Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến thẳng thắn cho biết (ở Việt Nam), tình trạng này có đôi lúc xảy ra. Tuy nhiên, nếu chi phí khám chữa bệnh về đúng giá trị của nó, chứ không thấp hơn như hiện nay, vấn đề này sẽ được giải quyết. “Ngay cả ở Mỹ, nhiều bác sĩ vẫn chữa trị quá mức so với nhu cầu thực của bệnh nhân”, bà Tsung-Mei Cheng chia sẻ.

“Có 7 yếu tố tạo thành giá dịch vụ y tế. Nay chúng tôi mới đang cố gắng điều chỉnh 3 yếu tố mà thôi, 4 yếu tố còn lại thì chưa. Trong 3 yếu tố, chúng tôi chỉ tăng lên 60 đến 90% so với chi phí thực tế. Sự thay đổi này sẽ được thực hiện từng bước”, Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến cho biết. Chuyên gia của Đại học Princeton cũng tỏ ra rất ngạc nhiên với thông tin Bộ trưởng Bộ Y tế chia sẻ rằng, từ năm 1994 đến nay Việt Nam không thay đổi giá dịch vụ y tế dù rất nhiều dịch vụ khác đã tăng giá cao.