Bốc thuốc bằng thơ
GiadinhNet -Thời gian qua, báo GĐ&XH Cuối tuần nhận được rất nhiều ý kiến độc giả mong muốn được các chuyên gia Đông y tư vấn về các bài thuốc dân gian hiệu quả giúp chữa trị, phòng tránh bệnh tật. Sau số đầu tiên nhận được sự quan tâm đặc biệt của độc giả, báo GĐ&XH Cuối tuần tiếp tục mở chuyên mục “Bốc thuốc bằng thơ” đáp ứng nhu cầu chữa bệnh của bạn đọc.
 |
|
Lương y Nguyễn Hoán |
Nguyễn Trọng Vinh (Lê Chân, Hải Phòng)
Lương y Nguyễn Hoán: Qua triệu chứng như bạn đã mô tả, có thể bạn đã mắc chứng ho mà Đông y gọi là ho do ngoại cảm phong hàn. Nhân đay tôi cũng xin được nói thêm về các chứng ho để bạn tham khảo:
Chứng ho cũng thật rườm rà
Nguyên nhân sinh bệnh nói ra cho tường
Ho chia theo loại thông thường
Là do ngoại cảm nội thương rõ ràng
Tuỳ theo thể trạng lâm sàng
Chữa đúng phương(1), pháp(2) dễ dàng bệnh tan.
Bệnh do ngoại cảm phong hàn
Ngày đêm sợ lạnh, sốt lan đau đầu
Ho kèm ngạt mũi hồi lâu
Đờm thì lỏng loãng, không mầu bọt trong.
Sau đây bài thuốc uống trong
Giúp anh mau khỏi nỗi lòng em mong
Mười hai gam lá xương sông
Lượng bằng lá hẹ ngoài đồng mướt xanh.
Gió vờn qua mái nhà tranh
Tía tô, kinh giới(3) gieo cành xôn xao
Gừng tươi thêm tám gam vào
Rồi đem sắc uống vì sao không làm
Đừng thấy cái lợi mà ham
Kê đơn thuốc đắt cho tràn cung mây.
Ho do phong nhiệt là đây
Sốt cao, sợ nóng, ho ngày ho đêm
Đờm vàng, thân nhiệt tăng lên
Bình minh mới rạng nắng xiên sau nhà
Cúc hoa, lá hẹ, bạc hà
Rễ chanh(4) đây nữa đều là tám gam
Rau má bên lá dâu tằm (5)
Vườn xuân soi bóng trăng rằm tròn trăng
Thuốc nam xin được thưa rằng
Theo đơn sắc uống(6) trầm thăng xem thường.
Chứng ho do phế âm thương
Giọng khàn, khô họng mà không có đờm
Mười hai gam lá chanh vườn
Quả dành dành (7) ở nơi sườn núi cao.
Vỏ rễ dâu tẩm mật (8) sao
Lá tre, rau má (9), thêm vào bao nhiêu
Cam thảo dây (10) mới đủ liều
Thuốc hay thầy giỏi, là điều ước mong.
Bản(11) bệnh thứ nữa ở trong
Trị tiêu(12) cùng trị tận lòng nguồn cơn
Người mệt, ăn uống kém hơn
Tinh thần ủ rũ, ho đờm càng tăng
Bệnh khi gặp lạnh thì thăng
Tỳ dương hư phải cân bằng ngay thôi.
Em cam thảo, anh gừng tươi
Tám gam mỗi vị vừa rồi, lại thêm
Vỏ quýt sao, nhớ đừng quên
Cùng hạt cải củ làm nên phương này
Bán hạ chế, vỏ vối đây
Hạt cải bẹ nữa mới đầy một thang
Bấy nhiêu đầy đủ sẵn sàng
Sắc nước cho khéo thuốc vàng đấy em
(1) Phương: Phương thuốc, bài thuốc; (2) Pháp: Phép trị; cách chữa; (3) Lá tía tô, kinh giới đều 8g; (4) Rễ chanh (sao vàng); (5) lá dâu, rau má đều 12g; (6) Tất cả các bài thuốc trên đều dùng dưới dạng thuốc sắc: đổ 1.200ml sắc còn 250ml. Người lớn uống 2 lần trong ngày, trẻ em tuỳ theo tuổi chia 3 – 5 lần/ngày ; (7) Dành dành sao vàng 8g; (8) Vỏ rễ dâu 16g; (9) Lá tre 12g, rau má 20g ; (10) Cam thảo dây 12g; (11) Bản là gốc của bệnh; là nguyên nhân sinh bệnh; (12) Tiêu là ngọn; là triệu chứng của bệnh.
Tỉnh dậy sau hôn mê sâu vì nhồi máu cơ tim, người đàn ông thừa nhận 2 sai lầm nhiều người Việt mắc phải
Sống khỏe - 2 giờ trướcGĐXH - Người đàn ông bị nhồi máu cơ tim có tiền sử lạm dụng rượu kéo dài và mắc tăng huyết áp nhưng không theo dõi, điều trị thường xuyên.
Sau tuổi 50, nên đi bộ bao nhiêu phút mỗi ngày để duy trì sức khỏe?
Sống khỏe - 9 giờ trướcĐi bộ là hình thức vận động đơn giản, phù hợp với hầu hết người trên 50 tuổi, nhưng không phải ai cũng biết nên đi bao nhiêu phút mỗi ngày để tốt cho sức khỏe.
3 việc nên làm mỗi ngày để ngăn ngừa loãng xương
Sống khỏe - 11 giờ trướcLoãng xương thường diễn tiến âm thầm trong nhiều năm mà không gây triệu chứng rõ rệt. Tuy nhiên, việc duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý, vận động thường xuyên và thay đổi các thói quen không lành mạnh có thể giúp bảo vệ xương hiệu quả, giảm nguy cơ gãy xương khi tuổi cao.
Nâng tầm vị thế nghề điều dưỡng trong kỷ nguyên số: Vai trò đồng hành của truyền thông báo chí
Y tế - 11 giờ trướcGĐXH - Tọa đàm “Truyền thông báo chí với vai trò nâng cao vị thế nghề điều dưỡng trong kỷ nguyên mới” do Tạp chí Điều dưỡng Việt Nam tổ chức đã khẳng định vai trò trụ cột của lực lượng điều dưỡng trong hệ thống y tế hiện đại, đồng thời đưa ra những kiến nghị, giải pháp để cơ quan truyền thông nâng cao hình ảnh, chế độ đãi ngộ cho lực lượng điều dưỡng.
Đủ 'bộ tứ vàng' trong từng giọt WelKids ADEK, mẹ nuôi con khoẻ mạnh toàn diện
Sống khỏe - 11 giờ trướcCác công thức tích hợp không chỉ giúp ba mẹ tiết kiệm chi phí, thời gian mà còn tối ưu hiệu quả và hạn chế sai sót trong quá trình sử dụng so với việc phải dùng và ghi nhớ nhiều sản phẩm khác nhau cùng lúc.
Thanh niên 28 tuổi men gan tăng gấp 70 lần, bác sĩ phát hiện nguyên nhân bất ngờ
Sống khỏe - 11 giờ trướcGĐXH - Tưởng chỉ mắc cảm cúm thông thường, nam thanh niên 28 tuổi đi khám phát hiện mắc viêm gan A cấp, men gan tăng hơn 70 lần so với bình thường.
Người đàn ông 39 tuổi tiêu xương hàm, mất răng vì không nhổ răng khôn mọc lệch
Sống khỏe - 23 giờ trướcGĐXH - Không nhổ răng khôn mọc lệch, nhiều năm sau ổ nhiễm trùng âm thầm phát triển, anh Quân bị tiêu xương hàm và bị phá hủy chiếc răng ăn nhai quan trọng bên cạnh.
Máu 'đặc' dễ làm tăng nguy cơ đột quỵ? Bác sĩ khuyên người trung niên nên ăn thường xuyên 4 thực phẩm này
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Tình trạng máu lưu thông kém, mệt mỏi, chóng mặt hoặc tê bì tay chân là vấn đề khá phổ biến ở người trung niên và cao tuổi. Bên cạnh việc duy trì vận động và kiểm soát bệnh nền, chế độ ăn uống hợp lý với các thực phẩm giàu chất xơ, chất chống oxy hóa và axit béo tốt có thể giúp hỗ trợ tuần hoàn máu, góp phần bảo vệ sức khỏe tim mạch.
Chuyên gia chia sẻ vai trò Synbiotic trong miễn dịch đầu đời của trẻ
Sống khỏe - 1 ngày trướcTP. Hồ Chí Minh, ngày 07 tháng 06 năm 2026 – Tập đoàn dinh dưỡng toàn cầu Danone phối hợp cùng Hội Nhi khoa Việt Nam tổ chức Hội nghị Khoa học Toàn quốc 2026 với chủ đề “Xu hướng mới Synbiotic & Dinh dưỡng đầu đời hỗ trợ miễn dịch, não bộ và phát triển toàn diện ở trẻ nhỏ”.
Bí quyết sống thọ: Người sống thọ thường không bỏ qua những món này trong bữa sáng
Sống khỏe - 1 ngày trướcGĐXH - Nhiều nghiên cứu cho thấy người sống thọ thường duy trì những thực phẩm giàu dinh dưỡng trong bữa sáng nhằm kiểm soát cân nặng, hỗ trợ não bộ và giảm nguy cơ mắc bệnh mạn tính.
Ăn gì để ngủ ngon? 8 thực phẩm có sẵn trong bếp giúp cơ thể dễ đi vào giấc ngủ hơn
Bệnh thường gặpGĐXH - Mất ngủ, khó ngủ hoặc thường xuyên thức giấc giữa đêm có thể khiến cơ thể mệt mỏi, giảm khả năng tập trung. Bên cạnh việc điều chỉnh lối sống, một số thực phẩm quen thuộc chứa melatonin, magie và tryptophan cũng được đánh giá là hỗ trợ giấc ngủ tự nhiên hiệu quả.
