Bữa cơm chiều 30 Tết!
GĐXH - Nếu ta có một chốn để về, đó gọi là nhà. Nếu ta có một nơi để yêu thương, đó gọi là gia đình. Nếu ta có cả hai thì đó là hạnh phúc. Tết là dịp đoàn viên bên gia đình.

Bữa cơm chiều 30 Tết có ý nghĩa nghênh đón 3 vị Táo quân từ thiên đình trở về, cộng với con cháu vừa đi tạ mộ về làm lễ mời cơm hội đồng Gia tiên về ăn Tết. Ảnh internet.
Theo Wikipedia, bữa cơm chiều 30 Tết còn gọi là lễ Trừ tịch - là khoảng thời gian chuyển giao thời khắc năm mới và năm cũ (trước nửa đêm).
Trừ tịch là khoảng thời gian thiêng liêng nhất của năm khi các gia đình sum họp, chuẩn bị đón năm mới với những điều tốt lành sẽ đến và tiễn trừ xui rủi năm cũ. Trừ tịch ("trừ" nghĩa là thay đổi, hoán đổi và "tịch" là đêm - "trừ tịch" nghĩa là "đêm của sự thay đổi", "đêm của thời khắc giao thời").
Theo tục lệ cổ truyền, bữa cơm chiều 30 Tết rất quan trọng với mọi gia đình. Bữa cơm chiều 30 Tết còn có ý nghĩa nghênh đón 3 vị Táo quân từ thiên đình trở về. Cộng với con cháu vừa đi làm lễ tạ mộ về thì làm lễ mời cơm hội đồng Gia tiên cuối năm.
Lễ Trừ tịch thường tổ chức vào ngày cuối cùng trong năm - ngày nay kết hợp với lễ tạ Gia tiên (sau lễ tạ mộ). Đặc điểm của lễ Trừ tịch là đêm cuối năm rất tối trời, người xưa có câu "tối như đêm ba mươi" chỉ đêm Trừ tịch.
Trừ tịch được coi là khoảng thời gian của sự yên nghỉ, giũ bỏ những muộn phiền, là đêm của tĩnh lặng và thiêng liêng. Trong khoảng trừ tịch, người ta lo quét dọn sạch sẽ những gì là nhơ bẩn, dọn sạch những phiền muộn, bất hoà của đời sống để chuẩn bị cho một ngày mới bắt đầu của năm mới.

Bởi vậy, bữa cơm tất niên cuối năm không chỉ là bữa cơm sum họp gia đình mà còn là mâm cơm lễ nghĩa của con cháu đối với người khuất bóng. Ảnh internet.
Lễ trừ tịch thường được thực hiện vào giờ Tý (23 giờ đến trước đến 1 giờ sáng hôm sau) - khoảnh khắc bao hàm là 1 giờ của năm cũ, và 1 giờ của năm mới.
Vào Lễ trừ tịch được gia chủ thắp hương trước bàn thờ tổ tiên, với mâm xôi - con gà trống luộc (hoặc mâm xôi với chân giò lợn). Trong bữa ăn chiều 30 Tết người ta nhắc đến công ơn trời đất, tổ tiên, tạ lỗi cùng cha mẹ, làm hoà với nhau, trút bỏ điều xấu và hứa hẹn những điều tốt đẹp sẽ thực hiện.
Dù không có tôn giáo nào hay chẳng có gia đình để sum họp, nhưng trong giờ khắc thiêng liêng đó mọi người hay rủ nhau đi chùa, đến nhà thờ, hay nơi linh thiêng nào đó để thắp nén hương và nhận lộc đầu năm.
Bữa cơm tất niên là bữa cơm cuối cùng của năm cũ để bắt đầu bước vào một năm mới. Với nhiều người Việt Nam, bữa cơm Tất niên có ý nghĩa vô cùng đặc biệt, không chỉ là một bữa ăn thường ngày, mà là bữa cơm đoàn viên, là thời khắc thiêng liêng nhất trong 1 năm qua đi.
Tết là dịp đoàn viên bên gia đình. Chỉ có "3 ngày Tết, 7 ngày Xuân" (theo tập quán của người xưa 3 ngày đầu lễ cha mẹ, thầy, 7 ngày sau du xuân), nên dù bận bịu đến đâu, xa đến cỡ nào, những người con cũng cố gắng thu xếp để về gia đình sum họp. Nếu những ai may mắn còn cha mẹ thì được "tay bắt mặt mừng" cùng ăn chung bát, chung mâm hàn huyên tâm sự đủ điều. Còn không may ba mẹ đã về với tổ tiên thì con cái thắp nhang, cúng mâm cơm cuối năm.
Mâm cơm gia đình truyền thống của Việt Nam có tình yêu thương của các thành viên qua sự chăm sóc lẫn nhau trong từng món ăn - những chia sẻ thực sự làm ta cảm thấy yêu bữa cơm tất niên của người Việt, yêu quê hương nguồn cội của mình. Bởi vậy, bữa cơm tất niên cuối năm không chỉ là bữa cơm sum họp gia đình mà còn là mâm cơm lễ nghĩa của con cháu đối với người khuất bóng.
Tình cảm gia đình có thể không lung linh bằng tình yêu, không sôi động như tình bạn - nhưng lại là thứ tình cảm thiêng liêng mà chúng ta không thể tìm thấy được ở bất cứ đâu ngoài xã hội - đó chính là máu mủ tình thâm.
Dù thắng hay thua, thành hay bại thì mọi thứ đã qua 364 ngày vật lộn, còn đúng 1 ngày tâm tư lắng đọng gác lại mọi sự xô bồ ồn ã để được cùng các thành viên trong nhà ôn cũ, hướng mới. Trên hết bữa cơm tất niên có ý nghĩa thiêng liêng mà trọng đại – đó là bữa cơm đoàn viên, là sợi dây vô hình kết nối các thành viên, các thế hệ trong nhà.
Nếu ta có một chốn để về - đó gọi là nhà. Nếu ta có một nơi để yêu thương - đó gọi là gia đình. Nếu ta có cả hai thì đó là hạnh phúc. Cứ mỗi độ Tết đến xuân về nhà nào bữa cơm chiều 30 Tết có đầy đủ con cháu trong nhà - chứng tỏ gia đình đó hạnh phúc viên mãn, là niềm tự hào của các thành viên trong gia đình bởi họ là những người may mắn có một chốn để về.
Cách đơn giản giúp những con giáp nam nữ dưới đây bị sao Kế Đô chiếu năm 2023 hóa giải vận hạn và quan điểm nhà Phật về sao Kế Đô
12 tuổi nam - nữ gặp sao Thái bạch cần làm ngay 3 việc đầu năm mới 2023, trong đó có hóa giải vận hạn bằng... ăn uống
Rằm tháng Giêng 2026: Nhất định không để mâm cúng thiếu món 'giữ vía' này
Ăn - 3 giờ trướcGĐXH - “Cúng cả năm không bằng Rằm tháng Giêng” – câu nói quen thuộc của người xưa cho thấy tầm quan trọng đặc biệt của ngày 15 tháng 1 âm lịch. Năm 2026, Rằm tháng Giêng (Tết Nguyên Tiêu) tiếp tục là dịp nhiều gia đình chuẩn bị mâm cúng tươm tất để cầu an, cầu tài và mong một năm hanh thông.
Vì sao người Nhật ăn cá sống mà không sợ nhiễm khuẩn?
Ăn - 7 giờ trướcNhiều người sợ hãi khi lần đầu thưởng thức sashimi; tự hỏi tại sao người Nhật kỹ tính và thận trọng về vệ sinh an toàn thực phẩm nhưng lại thường xuyên ăn cá sống.
Ăn chay đầu năm và món chay may mắn trong văn hóa Việt
Ăn - 8 giờ trướcGĐXH - Vào những ngày đầu năm, việc lựa chọn món chay may mắn được xem như cách gửi gắm mong cầu về sự thuận lợi, an yên và hanh thông cho cả năm phía trước.
Hai lần vào bếp của Huỳnh Thanh Tuyền gây chú ý
Ăn - 12 giờ trướcGĐXH - Sau gần 20 năm rời showbiz chăm lo cho tổ ấm nhỏ, thi thoảng Huỳnh Thanh Tuyền chia sẻ những kinh nghiệm nấu nướng trên trang cá nhân.
10 cách 'hô biến' gà luộc thành món mới hấp dẫn
Ăn - 15 giờ trướcGà luộc là món ăn quen thuộc, gần như không thể thiếu trong mâm cỗ ngày Tết của nhiều gia đình Việt. Tuy nhiên, sau những ngày sum họp, không ít nhà rơi vào tình trạng “dư gà”. Thay vì hâm đi hâm lại gây ngán, bạn có thể biến tấu thành nhiều món ăn hấp dẫn, vừa tiết kiệm vừa đổi vị cho cả gia đình.
Cách làm gỏi gà xé phay giải cứu gà sau Tết
Ăn - 1 ngày trướcTận dụng gà cúng còn dư sau Tết, món gỏi gà xé phay chua ngọt, giòn thơm sẽ giúp chống ngán hiệu quả và làm mới mâm cơm gia đình ngày đầu năm
Món lẩu cháo bánh chưng ngon 'đỉnh nóc' giúp 'giải cứu' bánh chưng sau Tết
Ăn - 1 ngày trướcSau Tết, bánh chưng cứng đơ khó ăn đừng vội bỏ, hãy thử ngay món lẩu cháo bánh chưng thơm béo, tận dụng đồ thừa mà ngon “đỉnh nóc”.
Một món ăn luôn 'cháy hàng' vào ngày vía Thần Tài, bạn hoàn toàn có thể tự làm tại nhà
Ăn - 2 ngày trướcGĐXH - Chỉ với một vài nguyên liệu, bạn đã có thể chế biến món ăn này vào ngày vía Thần Tài để lấy may.
Bã chè dùng xong đừng vội vứt đi: Tuyệt chiêu kho sườn xém cạnh 'đỉnh của chóp' vét sạch nồi cơm gia đình
Ăn - 2 ngày trướcChỉ thêm một nắm bã chè vào nồi sườn kho quen thuộc, chị em nhàn tênh có ngay món ngon "thần thánh" đánh bay nẻo ngấy, đưa cơm ngày mưa lất phất.
Những món 12 con giáp nên ăn ngày Rằm tháng Giêng, càng ăn càng đỏ
Ăn - 2 ngày trướcGĐXH - Mỗi con giáp có một món ăn riêng giúp rước tài đón may trong ngày Rằm đầu tiên của năm mới. Hầu hết các món ăn này vẫn mang đậm dư âm của ngày Tết nhưng lại chứa đựng ý nghĩa tâm linh khác biệt.
Món ăn gần 1 triệu/ký khiến Hòa Minzy nức nở khen ngon
Ẩm thực 360GĐXH - Hòa Minzy tấm tắc khen khi ăn món này. Đây cũng là món quen thuộc với nhiều tín đồ ẩm thực.



