Cam kết kiểm soát lây lan bệnh lao trong khu vực APEC

Đây là sự kiện nằm trong khuôn khổ Hội nghị quan chức cao cấp APEC lần thứ 3 (SOM 3) và các hội nghị liên quan diễn ra tại TP Hồ Chí Minh,

Theo thông tin từ đối thoại chính sách về tăng cường chống lao và lao kháng thuốc trong khu vực APEC, năm 2015 toàn cầu có 10,4 triệu người mới mắc lao và 1,8 triệu người chết do lao. Trong đó 58% bệnh nhân lao thuộc khu vực Đông Nam Á và Tây Thái Bình Dương, Indonesia và Trung Quốc là 2 quốc gia trong APEC thuộc top 3 quốc gia có số bệnh nhân lao cao nhất, chiếm 20% bệnh nhân lao toàn cầu.

Hiện nay có đến 3,9% số bệnh nhân lao mới phát hiện và 21% số bệnh nhân lao đã từng điều trị mắc lao kháng thuốc với số tuyệt đối ước tính 580 ngàn người. Hiện chỉ có 1/5 bệnh nhân lao kháng thuốc được tiếp cận điều trị, còn lại là tử vong hoặc tiếp tục là nguồn lây lan ra cộng đồng.

Thứ trưởng Bộ Y tế Phạm Lê Tuấn phát biểu tại hội nghị.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Y tế Phạm Lê Tuấn nhấn mạnh: Mặc dù có nhiều thành tựu về công tác phòng chống lao, nhưng Việt Nam vẫn đứng thứ 15 trong số 30 nền kinh tế có tỷ lệ bệnh lao và lao kháng thuốc cao nhất trên toàn thế giới. Số người chết vì bệnh lao vẫn còn cao, chủ yếu là ở những người chưa được phát hiện và điều trị kịp thời. Hiện nay, ưu tiên hàng đầu của Việt Nam là phát hiện bệnh nhân lao càng sớm càng tốt và điều trị để giảm các nguồn lây nhiễm trong cộng đồng.

Thứ trưởng Phạm Lê Tuấn nói: “Việt Nam cũng đang bị đe dọa bởi lao kháng thuốc. Lao kháng thuốc là một trong những vấn đề rất nan giải. Do đó cũng cần có những giải pháp và tuyên truyền cho người bệnh và việc giám át trong cộng đồng cũng phải tốt hơn. Bởi vì tuân thủ của người bệnh cũng góp phần làm giảm tỷ lệ kháng thuốc”.

Ở Việt Nam, mỗi năm ước tính có 130 ngàn người mới mắc lao. Con số tử vong là 16 ngàn người, gấp đôi số người tử vong do tai nạn giao thông. Hằng năm, chương trình Chống lao Quốc gia mới chỉ phát hiện trên 75% người mắc lao, còn trên 20 ngàn người chưa được phát hiện, vì vậy mà số người tử vong do lao còn cao. Chương trình chống lao Quốc gia đặt ra mục tiêu: Đến năm 2020 giảm 30% số người mắc bệnh lao, 40% tử vong do lao so với năm 2015 tức là số người tử vong do lao giảm xuống dưới 10 ngàn người.

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Viết Nhung, Chủ nhiệm chương trình Chống lao Quốc gia, Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương cho biết: Cụ thể chiến lược đó là gì, thì phải xuất phát từ những khó khăn rào cản gì mà chưa đạt được chỉ tiêu. Đó là số người mắc lao chưa được phát hiện và điều trị, vẫn đang lây ra những người khác. Nguyên nhân vì sao chưa được phát hiện. Đó có thể là do về phía y tế. Thứ hai là họ có thể đang nằm ở nhóm người yếu thế, dễ bị tổn thương.

Vấn đề áp dụng các công cụ đang có vào kiểm soát bệnh lao ở mỗi quốc gia phụ thuộc vào 4 yếu tố: Cam kết chính trị, đổi mới công nghệ, tiếp cận hợp lý và đầu tư thỏa đáng, trong đó cam kết chính trị là yếu tố quan trọng nhất. Diễn đàn APEC là một cơ hội tốt để vận động các nhà hoạch định chính sách, những người đứng đầu chính phủ, bộ ngành y tế quan tâm sâu sắc về vấn đề hết sức ngiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng có nguy cơ tử vong cao và lây lan ô nhiễm.

Hội nghị nhằm đạt 3 mục tiêu: Chia sẻ bằng chứng khoa học và thực hiện mang tính chiến lược làm tiền đề cho tiến trình kết thúc bệnh lao; Thách thức và cơ hội của các giải pháp khoa học công nghệ trong kiểm soát lao và lao kháng thuốc hiện nay; Đồng thuận về cam kết chính trị, chính sách xã hội, khung hợp tác và trách nhiệm giải trình đa ngành của các nền kinh tế cho kết thúc bệnh lao trong khu vực APEC.

Văn Phú