Chế độ viện phí cần đi đôi với chính sách BHYT

Nhiều bệnh viện thu không đủ bù chi, mỗi năm phải bù lỗ hàng tỉ đồng, đời sống nhân viên y tế không được đáp ứng dễ dẫn tới tiêu cực và chảy máu chất xám. Đó là những thông tin mà PV Báo GĐ&XH ghi nhận qua trao đổi với những người đang làm việc trong ngành y tế công.

Dịch vụ y tế hiện nay chưa có giá

Ngoài tiền chạy thận được bảo hiểm 100%, bệnh nhân còn được cung cấp miễn phí các loại thuốc như tăng hồng cầu, sắt, đạm... BHYT cũng chỉ mới giải quyết được vấn đề vật liệu tiêu hao, còn lại Nhà nước phải gánh tất cả các chi phí khác. Vì vậy, đây là gánh nặng lớn cho Nhà nước và ngành y tế. Riêng BV Bạch Mai, có những năm phải bù lỗ hơn 1,4 tỉ đồng. Cho nên, ngành y tế mong sao sớm triển khai BHYT toàn dân để nhiều người được chăm sóc sức khỏe và bác sĩ an tâm làm tốt công tác chuyên môn.

BS Chu Thị Dự - Phó GĐ BV Thanh Nhàn cho rằng, mặc dù giá viện phí được điều chỉnh bắt đầu có hiệu lực từ 1/1/2010, nhưng cơ bản cũng chưa có sự điều chỉnh nhiều. Ví dụ như lọc máu thận nhân tạo một lần thu giá từ 300.000 đồng nay được thu lên 400.000 đồng, số tiền tăng thêm đó chỉ đủ cho trượt giá. Còn nếu chạy thận cấp cứu thì không đủ, vì thực chi của một ca lọc máu phải là 700.000 đồng. “Từ trước đến nay, chúng ta chỉ gọi là thu một phần viện phí, còn nữa là Nhà nước bù hỗ trợ, chúng ta thử tưởng tượng xem, trong khi giá cả leo thang mỗi ngày mà chúng tôi chỉ được phép thu mỗi giường bệnh nội trú là 9.000 đồng/ngày, khám lâm sàng chung 2.500 đồng/lần, khám theo yêu cầu riêng chọn thầy thuốc thu  20.000/ lần. Vì vậy, nguồn thu rất ít, bệnh viện rất khó khăn, phải bù lỗ. Đối tượng bệnh nhân chủ yếu là bệnh nhân hưởng BHYT, nên bảo hiểm chỉ trả đúng tiền khám chữa bệnh, còn vấn đề khấu hao máy móc, trang trải điện nước, rác thải, chúng tôi phải tự chịu, đó là cái chưa phù hợp với thực tế. Khi luôn phải bù lỗ thì vấn đề mua sắm trang thiết bị, đầu tư phát triển rất khó khăn”- BS Dự chia sẻ.

Khi được hỏi về vấn đề dự kiến tăng viện phí trong thời gian tới, BS Nguyễn Văn Đang – Giám đốc TTYT Đức Cơ (tỉnh Gia Lai) cho biết: “Chúng tôi đã cùng với chính quyền bằng mọi cách thu hút nhân tài về với y tế vùng sâu, vùng xa. Nhưng mỗi ca mổ, tính ra chúng tôi thu không đủ bù chi. Tăng viện phí chỉ lo dân khổ nhưng nếu không tăng thì ngành y tế cơ sở như chúng tôi khó có thể phát triển, khó thu hút nhân lực”.

Thay đổi dịch vụ y tế theo yêu cầu

Nếu nhìn bảng lương của nhân viên y tế, chúng ta mới thấy quá thấp so với các ngành nghề khác, trong khi y tế là một ngành lao động đặc biệt. Từ tiến sĩ cho tới nhân viên đều được cào bằng với mức giá 45.000 đồng cho một ca trực/đêm.

Theo bà Nguyễn Thị Bích Hường – Trưởng phòng Tài chính- Kế toán BV Việt Đức, từ năm 1994 đến nay có rất nhiều lần tăng lương nhưng viện phí  vẫn nguyên xi nhưng vật tư đầu vào của ngành y tế là nhập ngoại, tỉ giá ngoại tệ theo nhà nước. Tỉ giá USD tăng mấy chục phần trăm từ ngày ấy đến nay mà không hề điều chỉnh giá. Tiền lương tăng, chế độ nhà nước cấp chỉ được một phần thôi, nếu không thay đổi thì ngành y tế Việt Nam sẽ “thua ngay trên sân nhà”. Bệnh nhân nhiều tiền mà vẫn hưởng chế độ chăm sóc sức khỏe ít tiền như vậy là chưa hợp lý mà phải phù hợp hơn nữa theo yêu cầu người bệnh. Đã có không ít trường hợp đi nước ngoài chữa bệnh không hiệu quả, quay về y tế trong nước thì thốt lên “sao rẻ thế?”. Cũng theo bà Hường, thay đổi dịch vụ y tế theo yêu cầu thì mới phát triển được, như vậy thì mới đúng quy luật, nếu không sẽ khó có cơ hội phát triển ngang tầm khu vực và thế giới.

Theo bà Hường, nhà nước ta cần phải hướng tới bảo hiểm y tế toàn dân,  để lấy số đông chi trả cho số ít. 10 người tham gia BHYT mà có 5- 7 người ốm sẽ khác với việc 30 người tham gia nhưng chỉ có 5- 7 người ốm. Trong khi đó, hiện nay, nhiều người tới lúc ốm mới tìm mua bảo hiểm thì sẽ rất khó khăn cho ngành BHYT. Còn nếu không theo lộ trình, không tiến hành song song thì người nghèo, cận nghèo sẽ gặp khó khăn. Bệnh viện thu đủ thì mới có điều kiện để làm chính sách cho những bệnh nhân nghèo. Vừa rồi, BV Việt Đức có một bệnh nhân vào cấp cứu, chữa xong chi phí hơn 10 triệu thì trốn. “Chẳng có chế tài gì trong tay mà xử lí, BV lại phải è lưng ra bù lỗ. Do sự thiếu hợp lí trong chế độ viện phí mà BV Việt Đức phải thắt chặt chi tiêu. Nhẽ ra định kỳ phải sửa chữa máy móc thiết bị nhưng giờ không có tiền nên phải cắt giảm. Đời sống cán bộ công nhân viên khó khăn, làm nhiều, bệnh nhân tăng nhưng thu nhập không tăng nếu không nói là giảm. Việc đầu tư nâng cấp trang thiết bị mới cũng gặp nhiều khó khăn vì thiếu kinh phí” – bà Hường chia sẻ.

Hoài Nam