Cơn sốt săn “sơn kê” nơi đại ngàn xứ Nghệ

Một thợ săn đang đặt bẫy với chú gà mồi để dụ gà rừng đến. Ảnh: Tiến Dũng

Những tay “sát thủ”

Vượt hơn 20 km đường rừng chúng tôi tìm đến nhà anh Hà, một tay săn gà có tiếng ở xã Tây Thành, huyện Yên Thành (Nghệ An), ngôi nhà tựa lưng vào chân núi, xung quanh bạt ngàn cây nguyên liệu như tràm, keo, bạch đàn. Theo giới thợ săn thì Hà hiện đang sở hữu con gà trống “đỉnh” nhất vùng bởi tiếng gáy của nó rất hay có thể dụ được cả gà trống, gà mái rừng từ xa đến. Anh Hà đưa bàn tay bưng miệng kêu mấy tiếng, bỗng nhiên con gà rừng ngũ sắc trên cành cây trước sân sà xuống đậu vào vai. Âu yếm vuốt nhẹ lưng con gà anh bảo: “Con mồi “Thần kê” này giúp tôi kiếm tiền triệu đó. Nó được nhiều người gạ mua với giá 5 triệu đồng nhưng tôi không bán”.

Chúng tôi có nhã ý muốn đi xem cách bẫy gà rừng, anh Hà đồng ý ngay và cho biết: Gà rừng trước đây, ở xung quanh nhà anh rất nhiều, buổi sáng nó gáy râm ran nhưng nay nhiều người bẫy nên hiếm rồi, muốn bẫy phải đi xa hơn một chút.

Đồ nghề anh Hà mang theo khá đơn giản: Con mồi “thần kê” và 10 chiếc bẫy giò. Nơi chúng tôi đến là một thung lũng thuộc dãy Bồ Bồ, nơi tiếp giáp giữa 3 huyện Yên Thành, Tân Kì, Quỳnh Lưu có rất nhiều cây bụi rậm, gần nương rẫy của dân. Công việc đầu tiên là tìm chỗ đặt bẫy giò -những chiếc bẫy này làm bằng dây phanh xe đạp nối với sợi dây dù làm thòng lọng. 10 chiếc bẫy được cột với gốc cây rừng, vít đinh cắm xuống đất, phủ lá khô lên trên. Sau đó đặt gà mồi ở giữa. Anh Hà bảo: Gà rừng rất tinh khôn, nên phải đi nhẹ, tránh tiếng động, nếu có động chúng sẽ không đến.

Khi Hà đặt bẫy, con gà mồi im thin thít, nhưng khi xong xuôi, Hà bụm tay lên miệng phát tiếng ra hiệu, con “thần kê” bắt đầu rướn cổ cất giọng gáy vang cả núi rừng. Con gà mồi gáy vài đợt xong đứng im nghỉ ngơi. Cứ khoảng 5 phút nó lại cất giọng gáy khiêu khích. Khoảng 20 phút sau, chúng tôi nghe tiếng gà rừng phía rừng sâu đáp lại, rồi một con gà rừng trông rất đẹp mã vừa gáy vừa chuyền cây đáp xuống mặt đất. Nó xù lông cổ nhìn chú gà mồi thăm dò. Lúc đó con gà mồi, cũng rướn cổ gáy khiêu khích. Không chịu đựng được, chú gà rừng điên tiết lao vào. Bỗng , “phựt”, nó bị treo giò giãy phành phạch, kêu quang quác. “Gặp may rồi, con này thuộc hàng ngũ sắc tai trắng, cực hiếm bán phải hơn cả triệu đồng”, Hà nói.

Hơn 4 tiếng đồng hồ mai phục, 2 con gà trống đã trở thành “nạn nhân”. Với giá bán gà rừng thịt hiện nay là 300.000 đồng/kg, gà trống làm cảnh 500.000 đến 1triệu đồng/con thì 2 con gà trống vừa bẫy được nếu đem bán cũng xấp xỉ 2 triệu đồng.

Gà rừng đáp xuống chuẩn bị giao chiến với gà mồi.

Anh Hà cho biết: “Trước đây gà rừng nhiều, có ngày tôi mần được cả chục con nhưng bây giờ lắm người bẫy quá nên hiếm. Xóm tôi có hơn chục người đi bẫy gà chuyên nghiệp. Còn nghiệp dư thì không kể hết, người dân ở đây nhà nào cũng biết bẫy gà rừng.”

Đi tắt qua cánh rừng khác trở về, chúng tôi nghe tiếng gà rừng gáy râm ran, nhưng theo Hà thì đó là gà mồi và tiếng gà trong castsete của các tay bẫy gà rừng.

Để tìm hiểu thêm về nạn săn gà rừng, chúng tôi ngược lên các huyện miền núi: Tân Kì, Đô Lương, Anh Sơn .. .Ở các địa phương này nạn bẫy gà rừng còn nhiều hơn ở các vùng rừng ở miền xuôi, bẫy gà giăng la liệt

Anh Phương, một thợ săn ở đây cho biết: “Bọn tôi, đi rừng một ngày đêm như vậy cũng bắn được khoảng trên dưới vài chục con. Chiến lợi phẩm này nhập cho các quán ăn đặc sản cũng được 300.000- 500.000 đồng/con”.

Theo tìm hiểu của chúng tôi, hiện nay, săn bắn gà rừng không chỉ là nghề kiếm cơm của những người nông dân mà còn có một số “đại gia” cưỡi xe hơi, xách súng thể thao đi săn gà rừng làm thú tiêu khiển. Những đại gia này còn mang theo cả rượu Tây, bếp nướng điện từ và nhiều thứ khác cho một cuộc đi săn vài ba ngày...

Gà rừng trước nguy cơ tuyệt chủng

Bẫy giò gà rừng.

Hiện nay, nạn săn gà rừng đang gia tăng như một cơn sốt khắp các cánh rừng xứ Nghệ. Theo một cán bộ Hạt kiểm lâm huyện Tương Dương thì vấn nạn săn gà rừng không những làm cho loài “lâm cầm” này đứng trước nguy cơ tuyệt chủng, làm mất cân bằng sinh thái mà nó còn kéo theo nhiều nguy cơ không an toàn cho các khu rừng. Bởi, nhiều đối tượng lợi dụng việc săn gà đã kết hợp săn bắn các loại động vật quý hiếm khác và khai thác trái phép lâm sản. Tiếp nữa, săn gà rừng cũng là một nghề nguy hiểm, bởi đã có nhiều trường hợp bị rắn độc cắn hay bắn nhầm người khi đi săn…

Được biết, trước nạn săn bắn gà rừng, Ban quản lý các khu rừng cũng đã phối hợp với ngành Kiểm lâm Nghệ An có nhiều biện pháp ngăn chặn. Thế nhưng trên thực tế, nạn săn bắn gà rừng vẫn diễn ra ngày một gia tăng, nhiều chợ, nhiều quán ăn trên địa bàn Nghệ An vẫn công khai bày bán gà rừng...

Mặc dù gà rừng không nằm trong danh mục động vật hoang dã đặc biệt, cấm săn bắn nhưng thiết nghĩ, Ban quản lý các khu rừng và Kiểm lâm Nghệ An cần có biện pháp hữu hiệu nhằm ngăn chặn nạn săn bắn gà rừng để loài “lâm cầm” này không bị tuyệt chủng và đảm bảo hệ môi trường sinh thái.

Tiến Dũng