|
|
|
Trẻ em vùng đồng bào dân tộc Mông ở xã Cư Króa. |
Nguyên nhân
Xã Cư Króa (Mdrắk) hiện có 733 hộ với hơn 3.450 nhân khẩu sinh sống ở 9 thôn. Trong đó, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 49,6%. Những năm qua, mặc dù đã có sự vào cuộc đồng bộ của các ngành, các cấp, cùng sự nhiệt tình của đội ngũ cán bộ y tế - dân số trong việc tuyên truyền các chủ trương, chính sách về dân số, tuy nhiên công tác dân số nơi đây vẫn gặp nhiều khó khăn.
Nguyên nhân là do xã Cư Króa có địa bàn rộng (diện tích tự nhiên 20.895 ha), địa hình phức tạp, trình độ dân trí không đều. Nhưng đáng lo ngại hơn cả vẫn là phong tục tập quán thích sinh đông con và phải có con trai vẫn còn tồn tại, đặc biệt ở thôn 7, thôn 9, nơi có 100% dân số là người dân tộc Mông di cư từ miền Bắc vào...
Theo số liệu thống kê của Trung tâm Dân số-KHHGĐ huyện MDrắk, xã Cư Króa hiện có 595 phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ có chồng, nhưng có 136 chị sinh con một bề, hoặc đã sinh 3 con mà chưa sử dụng các biện pháp tránh thai.
Hàng năm, tỷ lệ trẻ em sinh ra là con thứ 3 trở lên chiếm 19%, tình trạng gia tăng dân số, tảo hôn vẫn còn diễn ra. Từ đầu năm 2011 đến nay, xã đã có 4 cặp vợ chồng cưới nhau khi chưa đủ tuổi kết hôn.
Anh Giàng Seo Lành (38 tuổi) và chị Hoàng Thị Pa (35 tuổi) ở thôn 7 cưới nhau năm 1995, đến nay có với nhau 9 đứa con. Mặc dù nhiều lần được cán bộ dân số tuyên truyền, tư vấn các biện pháp tránh thai, nhưng anh Lành và chị Pa đều không chịu áp dụng.
Vì thế, việc họ có thêm những đứa con cũng chỉ là vấn đề thời gian mà thôi. Hiện tại, thu nhập chính của gia đình anh Lành là từ 4 sào lúa và 2 ha đất trồng mì, nhưng nhà có cả chục miệng ăn nên tình trạng thiếu gạo, thiếu tiền cho con ăn học vẫn xảy ra triền miên đối với gia đình này.
Anh Lành cho biết: "Nhà mình nghèo lắm. Đứa con đầu 16 tuổi không đi học, còn đứa con thứ hai 13 tuổi đi lấy chồng rồi. Hiện còn 5 đứa đang đi học và 2 đứa còn nhỏ. Việc học hành của chúng mong chờ Nhà nước thôi, nhà mình không có tiền để đóng tiền học".
|
|
|
Anh Giàng Seo Lành cùng vợ Hoàng Thị Pa và những đứa con. |
Còn gia đình anh Ma Văn Trung, 26 tuổi và chị Tráng Thị Say mới 24 tuổi ở thôn 9 mà đã có 5 đứa con. Cuộc sống vốn chỉ trông chờ vào thu nhập chính từ 2 sào mì nên cái đói, cái nghèo vẫn luẩn quẩn quanh họ.
Con cái của anh Trung và chị Say trông gầy ốm, xanh xao cũng là điều dễ hiểu vì không đủ ăn. Chị Tráng Thị Say cho biết: Mình cũng muốn kế hoạch lắm nhưng chồng mình không cho, lỡ mang bầu thì phải đẻ thôi.
Một trong những khó khăn lớn nhất trong công tác dân số ở những thôn đồng bào dân tộc thiểu số xã Cư Króa là khi cán bộ dân số đi tư vấn kế hoạch hóa gia đình thì người chồng không chịu hợp tác, còn người vợ phần lớn không biết tiếng Kinh, hoặc có người biết nhưng không được sự cho phép của chồng nên chỉ cười hoặc im lặng khi có người cán bộ dân số tới nhà. Chính vì thế, chuyện sinh đông con vẫn đang diễn ra ở xã Cư Króa.
Cần tiếp tục tuyên truyền tốt hơn nữa
Ông Vương Xuân Hiến - Phó chủ tịch UBND xã Cư Króa - cho biết: “Tăng dân số dẫn đến chất lượng cuộc sống thấp. Hiện tại, xã Cư Króa vẫn còn 40% gia đình thuộc diện hộ nghèo, tỷ lệ trẻ em bị suy dinh dưỡng chiếm đến 25%. Nhiều gia đình ở xã Cư Króa vốn đã khó khăn nay càng thêm khổ cực”.
Một mối quan tâm khác trong công tác DS-KHHGĐ ở Cư Króa là tỷ lệ viêm nhiễm đường sinh sản ở phụ nữ vẫn còn cao. Qua những đợt triển khai khám phụ khoa cho phụ nữ do Trạm y tế xã Cư Króa tổ chức, từ đầu năm 2011 đến nay đã phát hiện 239 trường hợp viêm nhiễm đường sinh sản (chiếm 64% số người được khám).
Nguyên nhân chủ yếu là do gánh nặng về “cơm, áo, gạo, tiền” đã làm cho nhiều chị quên đi việc chăm sóc sức khỏe bản thân. Trong khi đó, kiến thức về phòng tránh viêm nhiễm đường sinh sản vẫn đang là điều xa lạ đối với một số chị em, nhất là ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
|
|
|
Những ngôi nhà của người Mông ở xã Cư Króa. |
Làm sao để người dân tự giác thực hiện kế hoạch hóa gia đình, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số, giảm tình trạng sinh con thứ 3, từng bước nâng cao chất lượng cuộc sống và chất lượng chăm sóc SKSS cho người dân là những câu hỏi đang đặt ra cho các cấp, các ngành xã Cư Króa.
Điều này rất cần sự tiếp tục chung sức, chung lòng của các ban ngành, đoàn thể trong việc triển khai các hoạt động truyền thông về dân số; Cung cấp đầy đủ các dịch vụ chăm sóc SKSS/KHHGĐ; Thực hiện tốt việc quản lý nhân khẩu, đăng ký kết hôn, lồng ghép tuyên truyền luật hôn nhân gia đình. Đi đôi với các giải pháp trên rất cần đẩy nhanh các chương trình xóa đói, giảm nghèo, thu hút các dự án có lợi cho việc nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân.
Võ Thảo
(Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh Đắk Lắk)
