Đề án 818 tại Thanh Hóa - Bước chuyển từ bao cấp sang xã hội hóa

Để triển khai hiệu quả các hoạt động của đề án, trong 4 năm qua (2016-2020) Chi cục DS-KHHGĐ Thanh Hóa đã tham mưu cho các cấp, các ngành chức năng đề ra các giải pháp đồng bộ chú trọng tuyên truyền, vận động nhằm thay đổi nhận thức, hành vi của người dân trong việc chia sẻ gánh nặng ngân sách nhà nước trong chăm sóc SKSS từ việc sử dụng miễn phí sang tự chi trả tham gia sử dụng các PTTT, chăm sóc SKSS phù hợp với điều kiện của từng người, đảm bảo phù hợp với sức khỏe, chất lượng và an toàn. Phối hợp với các cơ quan thông tin đại chúng trong việc truyền thông về sự cần thiết, lợi ích, hiệu quả về thực hiện xã hội hóa PTTT, tạo dư luận đồng tình trong thực hiện đề án.

Tại cấp huyện, để triển khai có hiệu quả các hoạt động của đề án, hàng năm Trung tâm Y tế đã tổ chức tuyên truyền các sản phẩm PTTT và hàng hóa SKSS thông qua lồng ghép các hoạt động như hội nghị giao ban; hoạt động về cung cấp dịch vụ DS-KHHGĐ, chất lượng dân số và cơ cấu dân số. Tổ chức hội nghị truyền thông tư vấn chăm sóc SKSS tại các xã, thị trấn cho các đối tượng là phụ nữ có thai, phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ và nhân dân trên địa bàn các xã triển khai đề án với nội dung nói chuyện tập trung vào tuyên truyền, tư vấn các bệnh viêm nhiễm phụ khoa với các bệnh liên quan đến sinh sản, vận động đối tượng tiếp cận với các sản phẩm xã hội hóa PTTT và hàng hóa SKSS. Thông qua các buổi truyền thông tư vấn trực tiếp, người dân đã hiểu được tại sao phải xã hội hóa PTTT và hàng hóa SKSS, đồng thời đã chuyển đổi hành vi từ "bao cấp, miễn phí" sang "mua bán" phù hợp với khả năng và điều kiện theo phân khúc thị trường; nắm được những kiến thức cơ bản về SKSS, biết cách tự chăm sóc SKSS cho bản thân và gia đình, biết phòng tránh những bệnh lý cơ bản trong vấn đề chăm sóc con cái, tiếp cận và sử dụng các sản phẩm xã hội hóa PTTT và hàng hóa SKSS.

Người dân đã dần hình thành thói quen từ "bao cấp, miễn phí” sang sử dụng dịch vụ mua-bán

Để người dân chấp nhận sử dụng các sản phẩm của Đề án, công tác tuyên truyền, quảng bá, giới thiệu sản phẩm đóng một vai trò hết sức quan trọng. Năm 2017-2018, sau khi tổ chức được các cuộc truyền thông trực tiếp đến tận cơ sở, người dân mới hiểu được cơ chế, tác dụng, nguồn gốc, tính năng của các sản phẩm, nên họ yên tâm trong việc bỏ tiền túi ra để lựa chọn sản phẩm phù hợp cho bản thân. Từ đó, việc đăng ký mua sản phẩm thuộc đề án ngày càng tăng.

Tại cấp tỉnh, trong 4 năm qua, Chi cục DS-KHHGĐ đã làm tốt công tác tham mưu cho Sở Y tế và UBND tỉnh Thanh Hóa ban hành các kế hoạch để triển khai các hoạt động của đề án; đồng thời xây dựng kế hoạch và các văn bản hướng dẫn thực hiện công tác xã hội hóa PTTT và hàng hóa SKSS gửi cho Trung tâm DS-KHHGĐ các huyện, thị xã, thành phố (nay là trung tâm y tế); thành lập tổ công tác xã hội hóa PTTT và hàng hóa SKSS.

Sau hơn 4 năm triển khai thực hiện hoạt động xã hội hóa PTTT và hàng hóa SKSS đã tạo sự chuyển biến trong nhận thức và hành vi của người dân từ "bao cấp, miễn phí" sang "mua bán" phù hợp với khả năng và điều kiện theo phân khúc thị trường; nắm được những kiến thức cơ bản về SKSS, biết cách tự chăm sóc SKSS cho bản thân và gia đình, biết phòng tránh những bệnh lý cơ bản trong vấn đề chăm sóc con cái, tiếp cận và sử dụng các sản phẩm xã hội hóa PTTT và hàng hóa SKSS; trong 4 năm đã phân phối được 198.200 bao cao su và 3.791 vỉ thuốc viên uống tránh thai, 5.000 dụng cụ tử cung; 19.689 lọ dung dịch vệ sinh phụ nữ, 8.467 lọ Viên bổ sung sắt axit folic và vi chất dinh dưỡng. Kết quả hoạt động xã hội hóa đã giảm gánh năng cho ngân sách nhà nước mua PTTT và hàng hóa SKSS sản đồng thời góp phần hoàn thành các chỉ tiêu dân số, kế hoạch hóa gia đình. Tổng tỷ suất sinh giảm từ 2,75 con/phụ nữ năm 2015 xuống còn 2,54 con/phụ nữ năm 2019.

Thực hiện Đề án 818 không chỉ góp phần giảm gánh nặng cho ngân sách Nhà nước, mà còn làm thay đổi dần nhận thức của người dân. Đặc biệt từ trước đây họ đã quen với việc "bao cấp, miễn phí" PTTT nay sẽ chủ động hơn, có trách nhiệm tham gia các dịch vụ KHHGĐ cùng với toàn xã hội sử dụng PTTT để bảo vệ, nâng cao chất lượng SKSS cho chính bản thân mình, xây dựng gia đình khỏe mạnh, hạnh phúc góp phần cho dân số ổn định và phát triển bền vững.

Gia Hân