Đệ nhất cao thủ cắt tóc một tay

“Đệ nhất kéo một tay” Nguyễn Trường Cư. Ảnh: H.P.

"Độc nhất vô nhị"

Lúc mới về thành Vinh, nghe chuyện ông thợ cắt tóc chỉ với một tay tôi cứ tưởng đó là chuyện đùa của mấy anh bạn. Giữa thành phố lớn này, thợ có đủ hai tay đầy rẫy, cạnh tranh nhau còn "ốm", huống chi chỉ còn một tay? Ai dám "giao đầu" cho ông thợ như thế? Nhưng khi bạn tôi dẫn đến đường Lê Mao để tận mắt chứng kiến tài nghệ của người thợ cắt tóc đặc biệt này thì quả thật tôi phục sát đất. Không những sống được với nghề mà ông còn là tay kéo nổi tiếng khắp vùng.

Người đàn ông cắt tóc một tay nổi tiếng này tên là Nguyễn Trường Cư ở khối Trung Mỹ, phường Lê Mao - TP Vinh. Ông Cư năm nay 60 tuổi đời thì đã có 45 năm tuổi nghề. Ông cho biết, thuở chưa cầm súng vào chiến trường, ông đã được bố mình truyền dạy cho nghề cắt tóc. Ông Cư tự hào dù đã hơn 40 năm kể từ ngày bom đạn chiến tranh lấy đi cánh tay trái của mình, chỉ với cánh tay còn lại, ông chưa một lần để mũi kéo của mình "ngoạm" vào da của ai dù chỉ là một lần.

Ông thợ cắt tóc có dáng người mảnh khảnh và rất kiệm lời. Ông rất ngại kể về chuyện nghề của mình. Khác với tính cánh ít nói của mình, bàn tay của ông nhanh thoăn thoắt đưa đi đưa lại trên đầu khách. Chỉ với một cánh tay ấy, lúc cầm lược chải đầu, lúc cầm kéo, lúc lại "rà" tông-đơ còn kiêm luôn cả cạo râu ria cho khách. Tất cả các bước đều được ông thực hiện một cách thành thạo và chuyên nghiệp.

Hiệu cắt tóc vỉa hè của ông Cư mở từ 7 giờ sáng. Trưa nghỉ. Chiều lại bắt đầu từ 14 giờ. Thường thì nghề cắt tóc phải tranh thủ lúc khách rỗi giữa trưa hoặc cuối giờ chiều. Nhưng đối với "đệ nhất kéo một tay" không cần phải tranh thủ như vậy cũng đủ cho ông làm việc luôn tay. Nắng cũng như mưa, người thợ kỳ cựu vẫn ngày này qua ngày khác như "làm xiếc" trên cái đầu của "thượng đế".

Bộ đồ nghề đã theo ông hơn 40 năm.

Khách của ông Cư, ban đầu chỉ là những người bạn cựu chiến binh. Họ  rủ nhau đến cắt tóc để động viên ông và cũng là dịp ôn lại chuyện quân ngũ. Nhưng rồi "hữu xạ tự nhiên hương" nhiều người vì tò mò tìm đến, rồi "bạo gan" giao đầu cho ông. Nhờ vậy cũng giúp ông có thu nhập ổn định để theo cái nghiệp cắt tóc của mình.

Ông Cư kể, có những tình huống cười ra nước mắt: "Đợt ấy mùa đông, tôi mặc áo dài tay. Có anh khách đánh xe máy lên lề đường, rồi ngồi vào ghế của tôi. Thế rồi anh ta giật mình đứng phắt dậy: "Ông chỉ có một tay thôi à? Có cắt được không đấy. Tôi đi làm ở cơ quan nhà nước, ông "đẽo" cho tôi cái đầu không ra gì thì nguy to đấy...". Tôi không nói gì, bởi đó là quyền của khách. Nhưng có người bên cạnh nói hộ, anh ta mới yên tâm.Vậy là từ ngày đó đến bây giờ, anh ta là khách "ruột" của tôi. Không những thế, anh còn rủ nhiều bạn đến "giao đầu" cho tôi nữa".

Đợt tấn công chiến lược Tết Mậu Thân 1968, trong một trận đánh, Cư trúng một mảnh bom và ngất đi. Tỉnh dậy, anh chỉ nhìn thấy bàn tay trái của mình cụt ngủn. Anh trào nước mắt.

Đằng đẵng những ngày dài chuyển từ nhà thương này đến nhà thương khác, năm 1970, Nguyễn Trường Cư xuất ngũ với thương tật 43%. Ông tâm sự: "Sống trở về là may mắn. Nhưng coi như nghề cắt tóc đã chấm dứt". Anh thương binh trở về quê sinh sống, nhìn cánh tay cụt của mình, Cư không biết sẽ sống những ngày tiếp theo như thế nào? Nhớ và yêu cái nghề cắt tóc mà bố đã dạy trước kia quá nhưng không biết phải làm thế nào. "Không có việc gì không làm được, một tay cũng cắt được tóc chứ sao?"anh Cư tự hỏi.

Quyết tâm không thể bỏ nghề. Phải đến cả tháng trời cầm kéo, bàn tay ông lóng ngóng với những cử động nhọc nhằn, có những lần hai ngón tay đỏ ran, rớm máu vì ông cầm kéo quá lâu. Đến khi tay đã quen dần với những động tác cắt trên không khí, ông lại cắt thử trên đầu đứa con trai của mình.

Không biết bao nhiêu lần mái tóc của mấy cậu con trai đã bị ông cắt hỏng. Đợi cho tóc con tốt lên, ông lại cắt, cắt mãi. Thế rồi cũng đến lúc ông hét lên sung sướng: Cắt được rồi!

Hành nghề.

Tôi hỏi ông bao giờ có ý định nghỉ ngơi. Ông Cư cười đôn hậu: "Bao giờ khách không đến nữa thì nghỉ. Việc đó không ở mình quyết định". Vừa nói ông vừa đưa những đường kéo nhanh gọn trên đầu khách. Ngày nay thợ cắt tóc rất nhiều, đủ mọi lứa tuổi. Không nói đâu xa, chỉ cách hiệu cắt tóc vỉa hè của ông Cư có mấy bước chân đã có nhiều quán cắt tóc gội đầu màu mè hiện đại mọc lên. Ấy vậy mà người ta vẫn tìm đến ông thợ cắt tóc một tay ngày một nhiều, và khách đến cắt tóc không chỉ là các cụ cao niên. Đó mới là chuyện lạ.

Hà Phương