Điều chỉnh giá dịch vụ y tế, không ảnh hưởng tới người nghèo

Một số giá dịch vụ y tế hiện nay thấp hơn rất nhiều so với chi phí trực tiếp. Ảnh: Chí Cường

Giá hiện hành chưa bằng 1/2 thực tế

Hiện nay, một số giá dịch vụ y tế mới chỉ được tính 3/7 yếu tố chi phí trực tiếp, tức chưa được tính đúng, tính đủ. Do vậy, Nghị định số 16 được Chính phủ ban hành ngày 14/2 vừa qua đã quy định lộ trình điều chỉnh giá dịch vụ y tế với 3 giai đoạn. Giai đoạn gần nhất là đến năm 2016, tính đủ chi phí tiền lương, chi phí trực tiếp (chưa tính chi phí quản lý và chi phí khấu hao tài sản cố định). Đến năm 2018, tính đủ chi phí tiền lương, chi phí trực tiếp, chi phí quản lý (chưa tính chi phí khấu hao tài sản cố định). Đến năm 2020, tính đủ chi phí tiền lương, chi phí trực tiếp, chi phí quản lý và chi phí khấu hao tài sản cố định. Như vậy, trong năm nay, giá dịch vụ y tế sẽ tiếp tục được điều chỉnh, tính đủ chi phí tiền lương và chi phí trực tiếp.

Ông Nguyễn Nam Liên, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Tài chính, Bộ Y tế cho biết: “Quy định hiện nay là Nhà nước cấp tiền lương, nhưng trên thực tế ngân sách nhà nước đang khó khăn nên nhiều bệnh viện chưa được cấp đủ tiền lương, làm cho số lượng nhân lực của bệnh viện bị hạn chế, do đó chưa thể đảm bảo chăm sóc toàn diện cho người bệnh. Nếu giá dịch vụ y tế được tính đủ chi phí, sẽ có kinh phí duy tu bảo dưỡng cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế, kéo dài thời gian sử dụng và triển khai các dịch vụ theo đúng chất lượng, quy chuẩn của Bộ Y tế quy định”.

Khi giá dịch vụ y tế được tính đủ, bệnh viện sẽ không được Nhà nước cấp kinh phí hoạt động nữa. Nguồn kinh phí hoạt động của bệnh viện lúc đó sẽ do Quỹ Bảo hiểm y tế thanh toán (đối với người có thẻ bảo hiểm y tế) hoặc do người bệnh chi trả (nếu không có thẻ bảo hiểm y tế). Do đó, bệnh viện muốn tồn tại, phát triển được thì phải nâng cao chất lượng dịch vụ y tế, nếu không, người bệnh không đến khám, chữa bệnh hoặc cơ quan BHXH không ký hợp đồng thì bệnh viện không có bệnh nhân, không có nguồn kinh phí để hoạt động.

Từ đây, khuyến khích các bệnh viện vay vốn để đầu tư phát triển thêm cơ sở vật chất, không trông chờ, ỉ lại vào sự đầu tư của Nhà nước. Đặc biệt, khi giá dịch vụ y tế được tính đủ sẽ không còn tình trạng một bệnh viện hai loại giá, đó là giá khám, chữa bệnh bảo hiểm y tế và giá khám, chữa bệnh dịch như hiện nay, đồng thời tạo sự cạnh tranh giữa các bệnh viện, cả bệnh viện công và bệnh viện tư sẽ đều phải nâng cao chất lượng dịch vụ mới thu hút được người bệnh.

Người nghèo được hưởng lợi

Nhiều ý kiến cho rằng, việc điều chỉnh giá có thể sẽ ảnh hưởng đến các đối tượng là người nghèo. Tuy nhiên, Bộ Y tế khẳng định, Nhà nước sẽ dành phần ngân sách đang cấp cho các bệnh viện để hỗ trợ cho các đối tượng hoàn cảnh khó khăn mua thẻ bảo hiểm y tế và đầu tư cho lĩnh vực y tế dự phòng.

Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Tài chính (Bộ Y tế) cũng cho biết, việc điều chỉnh giá dịch vụ y tế tới đây sẽ không ảnh hưởng đến các đối tượng cần được đảm bảo an sinh xã hội. “Đối với người nghèo, đồng bào dân tộc thiểu số, người dân sinh sống tại các huyện đảo, xã đảo, người có công với cách mạng và thân nhân của người có công với cách mạng, trẻ em dưới 6 tuổi khi đi khám, chữa bệnh đã được bảo hiểm chi trả 100% chi phí sẽ không bị ảnh hưởng. Đối với người cận nghèo đã được Nhà nước hỗ trợ tối thiểu 70% chi phí mua thẻ bảo hiểm y tế và hiện có đến 40% số hộ cận nghèo có thẻ bảo hiểm y tế”, ông Nguyễn Nam Liên nhấn mạnh.

Vừa qua, Chính phủ đã chỉ đạo các tỉnh, thành phố sử dụng ngân sách địa phương và các nguồn vốn hợp pháp khác; Bộ Y tế đã huy động một số dự án ODA để hỗ trợ cho hộ cận nghèo, phấn đấu 100% hộ cận nghèo được tham gia bảo hiểm y tế. Đối tượng này khi đi khám, chữa bệnh được Quỹ Bảo hiểm y tế chi trả 95% chi phí, chỉ phải đồng chi trả 5% (trước 31/12/2014 chỉ được hưởng 80%, phải đồng chi trả 20%) nên có thể nói, với chính sách này, người nghèo sẽ được hưởng lợi. Bài toán cụ thể cho thấy: Một bệnh nhân điều trị tại bệnh viện với tổng chi phí là 10.000 đồng, thì trước đây sẽ phải đồng chi trả mức 20% là 2.000 đồng. Nhưng sau 31/12/2014 cũng với chi phí trên, bệnh nhân đồng chi trả sẽ là 500 đồng.

Bộ Y tế cũng khẳng định, việc điều chỉnh giá dịch vụ y tế sẽ được gắn với lộ trình thực hiện bảo hiểm y tế toàn dân và nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh. Sau hai năm, bắt đầu điều chỉnh giá dịch vụ y tế, mặc dù hầu hết các địa phương mới chỉ điều chỉnh ở mức 60 - 80% của ba yếu tố nhưng đã mang lại hiệu quả nhất định, quyền lợi của người bệnh có thẻ bảo hiểm y tế được nâng lên. Các bệnh viện sử dụng 15% tiền khám bệnh, ngày giường để mua thêm giường, ghế, cải tạo, sửa chữa phòng khám khang trang hơn, các buồng bệnh đã có sự thay đổi, đáp ứng nhu cầu của người bệnh

Nhiều dịch vụ do trước đây mức thu thấp, bệnh viện không có kinh phí để triển khai, nay được điều chỉnh mức thu nên sẽ triển khai. Người bệnh có thẻ BHYT sẽ được hưởng chi phí hầu hết do BHXH thanh toán, làm tăng quyền lợi của người có thẻ BHYT. Như vậy vừa đảm bảo công khai minh bạch, giảm phiền hà cho người bệnh, vừa nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh và đảm bảo quyền lợi người có thẻ BHYT.

Hoàng Phương/Báo Gia đình & Xã hội