Điều trị mụn trứng cá bằng cách nào?

Nên trị da bị mụn trứng cá theo phác đồ điều trị của bác sĩ da liễu. Ảnh: T.L

Vì sao bị mụn trứng cá?

Mụn trứng cá là một loại bệnh ảnh hưởng đến tuyến dầu của da. Những lỗ nhỏ trên da (lỗ chân lông) kết nối với tuyến dầu dưới da, tạo ra chất dầu được gọi là bã nhờn. Lỗ chân lông kết nối với các tuyến này bằng một ống được gọi là nang. Bên trong nang, dầu chuyển các tế bào da chết đến bề mặt của da. Một sợi lông mỏng cũng mọc qua nang và đâm ra ngoài da. Khi nang của một tuyến da bị bít lại, mụn sẽ mọc lên. Hầu hết mụn mọc ở trên mặt, cổ, lưng, ngực và vai.

Mụn trứng cá không đe dọa nghiêm trọng đến sức khỏe, nhưng có thể để lại sẹo. Có rất nhiều loại mụn. Phổ biến nhất là những loại sau: Mụn đầu trắng (những mụn này nằm dưới bề mặt da); Mụn đầu đen (những mụn này mọc lên bề mặt da và trông có màu đen. Màu đen này không phải do bẩn); Nốt sần (là các nốt sưng nhỏ màu hồng mà có thể dễ vỡ); Mụn mủ (những mụn này có màu đỏ ở phần chân và có mủ ở trên đầu); Mụn bọc (những mụn này lớn, đau, cứng và nằm sâu dưới da)… Từ tuổi dậy thì đến 25-30 tuổi là thời kỳ tuyến bã hoạt động nhiều nhất. Khi tuyến bã hoạt động quá mạnh, chất bã tiết ra quá nhiều gây ứ đọng lại ở đầu lỗ nang lông, kết hợp với các tế bào sừng đã tróc ra, tạo thành nang lông, tạo nên một nút nhỏ ở đầu nang lông, gọi là nhân trứng cá.

Trong Đông y, trứng cá được coi là do đàm trệ kết hợp với hỏa nhiệt gây ra. Người bị trứng cá do đàm trệ và hỏa nhiệt thường cảm thấy khô miệng, mất ngủ, ngủ hay mê, đại tiện thường táo kết, nước tiểu vàng, rêu lưỡi vàng, có thể thấy di mộng tinh ở nam giới hay rối loạn kinh nguyệt ở nữ giới. Trứng cá bệnh lý hay xuất hiện ở những người ít lao động hoặc luyện tập thể lực, thường ăn nhiều thịt, trứng, bơ sữa và có hiện tượng rối loạn tiêu hóa kéo dài.

Tây y thì cho rằng, một số yếu tố sau đây có thể gây ra mụn: Đó là sự gia tăng hormone ở lứa tuổi thanh thiếu niên (điều này có thể làm cho các tuyến dầu bị bít lại thường xuyên hơn); Thay đổi hormone trong thời kỳ mang thai; Bắt đầu hoặc ngừng sử dụng thuốc tránh thai; Di truyền (nếu bố mẹ bị mụn, con cái cũng có thể bị mụn); Một số loại dược phẩm; Đồ trang điểm chứa nhiều nhờn…

Chăm sóc da bị mụn trứng cá

Theo TS Trần Văn Tiến (Phó Viện trưởng Viện Da liễu Quốc gia), khi bị mụn trứng cá, bạn cần làm sạch da một cách nhẹ nhàng và tuyệt đối không được nặn mụn, vì có thể bị sẹo hoặc các vết thâm trên da. Tránh ánh nắng mặt trời cũng là việc cần thiết. Nhiều loại thuốc trị mụn có thể khiến bạn dễ bị cháy nắng hơn. Phơi nắng nhiều cũng có thể khiến da bị nhăn và tăng nguy cơ ung thư da.

Bạn cũng nên lựa chọn đồ trang điểm cẩn thận. Không nên chọn đồ trang điểm chứa dầu mà phải tìm loại có từ “noncomedogenic” (không gây mụn) trên nhãn. Điều này có nghĩa là đồ trang điểm đó sẽ không gây tắc nghẽn lỗ chân lông của bạn. Khi bị mụn nhiều nên tránh hoặc hạn chế trang điểm để lỗ nang lông được thông thoáng. Bạn nên uống nhiều nước, từ 1,5 - 2 lít nước mỗi ngày. Kiêng các chất kích thích như ớt, hạt tiêu. Hạn chế ăn thức ăn rán, mỡ. Tăng ăn rau xanh, quả tươi, thức ăn luộc, nấu.

Đối với mụn trứng cá nặng, nếu như không biết chăm sóc và điều trị đúng cách thì có thể để lại sẹo xấu, gây ảnh hưởng tâm sinh lý vĩnh viễn. Điều trị mụn trứng cá là một quá trình liên tục. Tất cả những điều trị mụn trứng cá cần làm là phải ngăn những đợt mụn mới. Những vết tích do mụn trứng cá gây ra cần phải được chữa lành và được cải thiện theo thời gian. Nếu mụn trứng cá không có cải thiện sau 2 - 3 tháng điều trị, cần phải thay đổi phác đồ khác theo chỉ định của bác sĩ da liễu.

Phương Thanh/Báo Gia đình & Xã hội