Doanh nghiệp công ích chi lương tiền tỷ ở TPHCM: “Ăn” toàn dự án ngân sách

Các gói dịch vụ “độc quyền” mang danh công ích của công ty chiếu sáng công cộng đều có nguồn gốc từ ngân sách để kiếm lãi. Ảnh: Đỗ Bá.

Từ doanh thu “tăng khủng”

Bắt đầu từ những thông tin công bố chính thức, tại Công ty TNHH MTV Chiếu sáng công cộng TPHCM thì doanh thu tăng liên tục từ năm 2004 đến nay. Cụ thể, năm 2004 doanh thu của đơn vị này là 60 tỷ đồng; đến năm 2007 đạt 126 tỷ đồng; năm 2008 đạt 203 tỷ đồng; năm 2009 đạt 276 tỷ đồng; 331 tỷ đồng trong năm 2010 và doanh thu 559 tỷ đồng trong năm 2011. Riêng năm 2012, doanh thu của công ty công ích này đạt đến 698 tỷ đồng, lãi 130 tỷ đồng. Nếu “lờ đi” những quy định ngặt nghèo về hạch toán lương đối với doanh nghiệp nhà nước, thì công ty có doanh thu “khủng”, lãi to nên lương “sếp” cũng “khủng” theo là điều không quá khó hiểu. Sắp tới cơ quan chức năng có liên quan sẽ làm rõ chuyện “lờ” quy định của đơn vị này. Điều còn đọng lại đối với dư luận là công ty công ích này sản xuất kinh doanh thứ gì và nhờ đâu mà doanh thu tăng “khủng” như thế?

Trong thư ngỏ mà công ty này gửi đến các đối tác mời gọi ký kết hợp đồng đã nêu rõ vị thế của đơn vị mình: “Công ty TNHH MTV Chiếu sáng công cộng TPHCM là doanh nghiệp loại 1 hoạt động theo Luật Doanh nghiệp và là công ty duy nhất được lựa chọn, giao quản lý vận hành, duy tu, sửa chữa hệ thống chiếu sáng công cộng, đèn tín hiệu giao thông, camera quan sát giao thông, bảng thông tin giao thông điện tử trên toàn TPHCM…”. Rõ ràng, công ty công ích này “một mình một mâm” và Chủ tịch HĐTV Trần Trọng Huệ cũng thẳng thắn nói: “Năm 2012 chúng tôi ký được rất nhiều hợp đồng thu được nhiều lợi nhuận cho anh em chứ không dùng tiền ngân sách”. Vậy ai là đối tác ký hợp đồng với Công ty TNHH MTV Chiếu sáng công cộng TPHCM?

Trong danh sách các công trình tiêu biểu mà đơn vị này giới thiệu, trong năm 2012 có 4 đối tác gồm Khu quản lý giao thông đô thị số 1, 2, 3 và 4. Nội dung các hợp đồng này là phía Công ty TNHH MTV Chiếu sáng công cộng TPHCM sẽ cung cấp dịch vụ quản lý, duy tu, sửa chữa thường xuyên hệ thống chiếu sáng công cộng, hệ thống tín hiệu giao thông, bảng quang báo điện tử trong năm 2012 trên địa bàn của các khu quản lý giao thông đô thị.

Hóa ra, yếu tố công ích không hề hiện diện trong cách thức làm ăn của đơn vị công ích này, bởi các khu quản lý giao thông đô thị đều lấy tiền ngân sách chi trả và công ty công ích chiếu sáng công cộng vô tư tính lãi bởi “một mình một mâm”.

Độc quyền dịch vụ

Ngoài ra, Công ty TNHH MTV Chiếu sáng công cộng TPHCM là “công ty duy nhất” đang thực hiện gói dịch vụ: quản lý vận hành, duy tu bảo dưỡng các hệ thống đèn chiếu sáng công cộng với 110.900 điểm sáng của 3.800 km tuyến đường và qua một trung tâm điều khiển, hệ thống đèn tín hiệu giao thông với 661 chốt đèn, hệ thống camera quan sát giao thông với 17 camera và 6 bảng thông tin giao thông điện tử;

Đơn vị này cũng cung ứng dịch vụ tư vấn khảo sát, lập dự án, thiết kế, lập dự toán, lập hồ sơ mời thầu, giám sát thi công, quản lý điều hành dự án các công trình chiếu sáng công cộng, đèn tín hiệu giao thông, camera quan sát, bảng thông tin giao thông điện tử, hệ thống thu nhận truyền dẫn thông tin, hình ảnh bằng kỹ thuật số về trung tâm điều khiển, bộ lập trình PLC, hệ thống điều khiển tự động cho trạm thu phí giao thông và bãi giữ xe ô tô, đường dây, trạm biến thế đến 35kV. Đơn vị này cũng tự sản xuất thiết bị đèn chiếu sáng công cộng, đèn tín hiệu giao thông, tủ điều khiển đèn chiếu sáng công cộng và đèn tín hiệu giao thông, sản phẩm cơ khí.

Nhìn lại một số công trình công ty công ích này tính lãi trên tiền ngân sách khắp từ Bắc chí Nam trong nhiều năm qua mới thấy được rằng “công ích” đính kèm với độc quyền quả là “béo bở”: Thầu hạng mục hệ thống chiếu sáng công cộng đường xuyên á từ Ban quản lý dự án Mỹ Thuận giá 21, 348 tỷ đồng hồi năm 2003; Thầu hệ thống chiếu sáng mỹ thuật toàn khu vực trước trụ sở UBND TPHCM giá 5,576 tỷ đồng hồi năm 2005; Thầu bảo dưỡng hệ thống chiếu sáng công cộng, đèn tín hiệu giao thông… từ Sở GTVT TPHCM giá 117 tỷ đồng hồi năm 2007; Thầu thay thế hệ thống chiếu sáng khu vực lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh và quảng trường Ba Đình từ Bộ tư lệnh bảo vệ lăng với giá 55,083 tỷ đồng hồi năm 2010; Thầu xây lắp hệ thống chiếu sáng công cộng và luồn ống cáp điện mỹ thuật cầu Bạch Hổ từ Ban đầu tư xây dựng giao thông Thừa Thiên-Huế với giá 11,038 tỷ đồng hồi năm 2012…

Đó mới chỉ là một phần các công trình dùng tiền ngân sách mà Công ty chiếu sáng được độc quyền một mình một chợ. Tới đây, TPHCM sẽ làm rõ xem các công ty công ích đã kiếm tiền ngân sách chia nhau như thế nào. Trước mắt, người hưởng lương không đúng đã bị truy thu và cũng khó tránh khỏi trách nhiệm của từng cá nhân.

Đỗ Bá