Dự kiến trình Quốc hội Dự án Luật Dân số vào năm 2014: Chính sách bền vững trong tương lai
GiadinhNet - “Cần tránh coi chính sách dân số là kiểm soát dân số. Chính sách dân số cần phải dựa trên quyền” – GS. Gavin W.Jones (Chuyên gia Quốc tế của UNFPA, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Châu Á, Trường ĐH Quốc gia Singapore), với kinh nghiệm nghiên cứu luật pháp của các nước châu Á, đã chia sẻ như vậy.
Hầu hết các chuyên gia tham dự các Hội thảo chuyên đề về xây dựng Dự án Luật Dân số đều đồng tình với quan điểm này của GS. Gavin. Ở các bài viết mà GĐ&XH đã từng đề cập, vấn đề có nên xem quy định “KHHGĐ là biện pháp chủ yếu để điều chỉnh mức sinh” đã được các chuyên gia đặt ra. Bên cạnh đó, theo quy định của Điều 19 Pháp lệnh Dân số (PLDS), có 3 biện pháp thực hiện KHHGĐ. Theo đánh giá, những biện pháp này là đầy đủ, có ý nghĩa nhân văn và sớm đảm bảo cho sự bền vững, nhưng việc thực hiện khó khăn hơn, lâu dài hơn, chi phí tốn kém hơn để đối tượng chuyển đổi hành vi, chấp nhận và thực hiện KHHGĐ.
“Kinh nghiệm của một số ít quốc gia trong giai đoạn đầu đã sử dụng biện pháp hành chính, pháp luật để kiểm soát sinh sản thông qua chỉ tiêu bắt buộc, các hình thức đăng ký, cấp thẻ và các biện pháp chế tài cưỡng bức thì tuy có giảm nhanh mức sinh, nhưng không kiểm soát được quá trình sinh sản thực tế của nhân dân, không đảm bảo cho sự bền vững trong tương lai và đôi khi còn có tác dụng ngược đối với tình hình chính trị, xã hội” – ông Đinh Công Thoan – Nguyên Vụ trưởng Vụ Kế hoạch Tài chính (Tổng cục DS-KHHGĐ), Thành viên Ban soạn thảo và tổ biên tập Dự Luật, khẳng định.
Tại Việt Nam, kết quả thực hiện biện pháp tuyên truyền, tư vấn, giúp đỡ và cung cấp các dịch vụ KHHGĐ, kể từ khi ban hành PLDS cho đến nay, được đánh giá là khá tốt, bảo đảm số lượng, chất lượng, đa dạng về hình thức, thuận tiện, an toàn và đến tận người dân.
Tuy nhiên, theo đánh giá của ông Thoan, kết quả thực hiện biện pháp khuyến khích lợi ích vật chất và tinh thần, thực hiện các chính sách bảo hiểm lại có phần hạn chế hơn. Cụ thể, các hướng dẫn hiện hành chỉ có khuyến khích tập thể, cá nhân, cộng đồng tích cực thực hiện KHHGĐ, nhưng mức khuyến khích thấp, số lượng ít, phạm vi hẹp. Bên cạnh đó, chính sách bảo hiểm hiện nay chỉ dành cho đối tượng triệt sản, khuyến khích tinh thần chỉ là động viên, nêu gương, chưa có hình thức vinh danh.
![]() Luật Dân số ra đời sẽ có những qui định chặt chẽ hơn trong việc KHHGĐ của mỗi công dân. Ảnh: P.V |
Điều 1 Pháp lệnh sửa đổi Điều 10 của PLDS nêu rõ: Quyền và nghĩa vụ của mỗi cặp vợ chồng, cá nhân trong việc thực hiện cuộc vận động DS-KHHGĐ, chăm sóc sức khỏe sinh sản: Quyết định thời gian và khoảng cách sinh con; sinh một hoặc hai con, trừ trường hợp đặc biệt do Chính phủ quy định; bảo vệ sức khỏe, thực hiện các biện pháp phòng ngừa bệnh nhiễm khuẩn đường sinh sản, bệnh lây truyền qua đường tình dục, HIV/AIDS và thực hiện các nghĩa vụ khác liên quan đến sức khỏe sinh sản.
Cuộc vận động DS - KHHGĐ được xác định tại nhiều văn bản của Đảng, Nhà nước, nêu các quy định về quyền, nghĩa vụ hoặc trách nhiệm của các cặp vợ chồng, cá nhân trong việc quyết định thời gian sinh con, khoảng cách sinh con, số con và thực hiện các biện pháp chăm sóc SKSS đều mang tính hướng dẫn, nhắc nhở, khuyến khích thực hiện.
Tuy nhiên, việc sinh nhiều con trong khi nền kinh tế còn nghèo sẽ ảnh hưởng xấu đến sự hưng thịnh của quốc gia và đòi hỏi đảng viên, công chức Nhà nước phải gương mẫu đi đầu trong việc kiểm soát sinh sản. Đến nay, biện pháp xử lý người sinh nhiều con chỉ áp dụng đối với đảng viên, không áp dụng đối với tuyệt đại đa số quần chúng nhân dân.
Về vấn đề tuyên truyền và tư vấn KHHGĐ, ông Đinh Công Thoan chỉ ra rằng: PLDS quy định về phạm vi thông tin về dân số, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc tuyên truyền và tư vấn KHHGĐ, góp phần thực hiện tốt giải pháp tuyên truyền và tư vấn về KHHGĐ. Tuy nhiên, “PLDS chưa quy định về điều kiện, quy trình tuyên truyền và tư vấn, nên khó xác định được cơ quan, tổ chức, cá nhân vi phạm pháp luật việc tuyên truyền, tư vấn và nội dung tuyên truyền, tư vấn” – ông Thoan thẳng thắn.
“Trong bất cứ trường hợp nào, phá thai cũng không được coi là một biện pháp KHHGĐ” – ông Đinh Công Thoan khẳng định khi đề cập đến vấn đề phá thai. Điều này ông càng nhấn mạnh hơn trong bối cảnh tình hình phá thai ở Việt Nam được xếp vào nhóm nước có tỷ lệ phá thai cao trên thế giới. Đáng lưu ý là tỷ lệ phá thai ở nhóm vị thành niên, thanh niên chiếm rất cao, có xu hướng gia tăng do ảnh hưởng của nền kinh tế mở, với lối sống tự do, phóng khoáng phương Tây.
Ông Thoan phân tích thêm: “Mục đích giảm phá thai là nhằm bảo vệ sức khỏe phụ nữ; bởi hậu quả phá thai rất nặng nề, nó làm suy giảm sức khỏe, tổn thương tinh thần, nguy cơ mất máu, thủng tử cung, gây viêm nhiễm cơ quan sinh dục, có thể gây biến chứng dẫn tới vô sinh, đặc biệt đối với vị thành niên”.
|
Tỷ lệ nạo phá thai không an toàn cao, theo ông Thoan là do nhiều nguyên nhân; Trong đó việc quy định cởi mở của pháp luật cho phép phá thai quá tự do, trong khi người dân lại thiếu ý thức, thiếu hiểu biết về hậu quả của phá thai không an toàn. Trong trường hợp buộc phải phá thai thì phải được phá thai an toàn và trong mọi hoàn cảnh, phụ nữ cần được tiếp cận với dịch vụ có chất lượng để quản lý các biến chứng. Do đó, ông Thoan đề xuất: Cần bổ sung quy định về tư vấn trước, trong, sau khi phá thai; điều kiện, trình tự, thủ tục phá thai và điều kiện, trách nhiệm của cơ sở y tế thực hiện phá thai an toàn. |
Võ Thu
Sinh con sát Tết cần lưu ý gì?
Dân số và phát triển - 12 giờ trướcSinh con sát Tết là niềm hạnh phúc lớn nhưng cũng đầy áp lực do thói quen sinh hoạt và ăn uống thay đổi. Làm thế nào để mẹ bầu 'vượt cạn' an toàn và tận hưởng kỳ hậu sản khỏe mạnh giữa những ngày xuân bận rộn?
Mẹ ung thư cổ tử cung khi mang thai quyết giữ con, em bé ra đời khỏe mạnh ngày giáp Tết
Dân số và phát triển - 13 giờ trướcGĐXH - Phát hiện ung thư cổ tử cung ở tuần thai thứ 5, chị Minh vẫn quyết giữ con dù được khuyến nghị đình chỉ thai kỳ để điều trị triệt để.
6 cách đơn giản nhưng hiệu quả giúp bà bầu giảm đau lưng
Dân số và phát triển - 2 ngày trướcĐau lưng là tình trạng thường gặp nhất ở phụ nữ mang thai, đặc biệt là trong những tháng cuối thai kỳ. Để giúp mẹ bầu dễ chịu hơn, tham khảo 6 cách đơn giản nhưng rất hiệu quả.
Bé trai 14 tuổi bị cắt bỏ tinh hoàn vì một sai lầm nhiều cha mẹ Việt mắc phải
Dân số và phát triển - 3 ngày trướcGĐXH - Chỉ vì chủ quan trước cơn đau vùng bìu, một bé trai 14 tuổi đã phải cắt bỏ tinh hoàn do xoắn tinh hoàn hoại tử.
Người phụ nữ 41 tuổi đi khám phát hiện ung thư buồng trứng từ dấu hiệu nhiều chị em Việt mắc phải
Dân số và phát triển - 4 ngày trướcGĐXH - Chỉ với biểu hiện đầy hơi, chướng bụng kéo dài, bệnh nhân 41 tuổi được phát hiện ung thư buồng trứng nhờ thăm khám và xét nghiệm chuyên sâu.
10 thực phẩm nên ăn thường xuyên giúp chậm lão hóa
Dân số và phát triển - 5 ngày trướcMặc dù không có công thức đặc biệt nào có thể đảo ngược quá trình lão hóa nhưng việc bổ sung những thực phẩm giàu chất chống oxy hóa, chống viêm là cách tốt nhất giúp làm chậm quá trình tự nhiên này.
Mẹ bầu nên khám thai lúc nào là tốt nhất trước khi nghỉ Tết?
Dân số và phát triển - 6 ngày trướcViệc chọn thời điểm khám thai trước khi nghỉ Tết không chỉ là kiểm tra sức khỏe định kỳ mà còn giúp an tâm đón năm mới. Vậy đâu là thời điểm mẹ bầu nên thăm khám trước Tết?
3 cách giảm mất ngủ, trầm cảm ở phụ nữ mãn kinh thuận tự nhiên
Dân số và phát triển - 1 tuần trướcMãn kinh không chỉ là câu chuyện của hormone mà còn là sự thay đổi cấu trúc não bộ dẫn đến hai tác động tiêu cực phổ biến là mất ngủ và trầm cảm. Có cách nào để phụ nữ vượt qua mà không cần phải dùng thuốc không?
Ngải cứu – vị thuốc quen thuộc giúp giảm đau nhức xương khớp mùa lạnh
Dân số và phát triển - 1 tuần trướcNgải cứu là vị thuốc quen thuộc, dễ kiếm, được sử dụng từ lâu với tác dụng làm ấm kinh lạc, trừ hàn thấp, giảm đau, rất phù hợp để chăm sóc và hỗ trợ điều trị các chứng đau nhức xương khớp trong những ngày giá lạnh.
Bé 13 tuổi phát hiện ung thư vú từ 1 dấu hiệu nhiều người Việt bỏ qua
Dân số và phát triển - 1 tuần trướcGĐXH - Ung thư vú chỉ trở nên đáng sợ khi cô bé than đau tức ngực và cảm giác khó chịu kéo dài.
Người phụ nữ 41 tuổi đi khám phát hiện ung thư buồng trứng từ dấu hiệu nhiều chị em Việt mắc phải
Dân số và phát triểnGĐXH - Chỉ với biểu hiện đầy hơi, chướng bụng kéo dài, bệnh nhân 41 tuổi được phát hiện ung thư buồng trứng nhờ thăm khám và xét nghiệm chuyên sâu.
