Gặp người đột quỵ, ngừng tim trên phố: Cứu như thế nào?
Từng phút vàng trôi qua, đôi tay người dân chính là nhịp đập nối dài giữ sự sống cho nạn nhân.
Bác sĩ của Trung tâm Cấp cứu 115 cấp cứu nạn nhân ngừng tuần hoàn trên đường phố. Ảnh: BSCC.
Những ngày qua, khoảnh khắc một bác sĩ Bệnh viện Thận Hà Nội lao tới ép tim, giành lại sự sống cho nam thanh niên ngừng tuần hoàn ngay trên phố khiến cộng đồng không khỏi xúc động.
Nhưng vượt lên trên câu chuyện đẹp ấy là một lời cảnh tỉnh rõ ràng: Trong ngừng tuần hoàn, từng phút, từng giây trôi qua đều là ranh giới mong manh giữa sự sống và cái chết.
Giới hạn mong manh
Một khảo sát các trường hợp cấp cứu ngừng tuần hoàn tại Trung tâm cấp cứu 115 Hà Nội cho thấy tỷ lệ người bệnh được người dân ép tim trước khi xe cấp cứu đến chỉ đạt 16,4%.
Trong khi đó, khi một người đột ngột ngã xuống, chỉ sau 4 phút, tim ngừng đập, não bộ sẽ bắt đầu tổn thương vĩnh viễn, mỗi giây trôi qua là một giới hạn mong manh khi cơ hội sống dần mất đi.
Xe cấp cứu 115 dù có nỗ lực đến đâu cũng cần thời gian di chuyển trên đường. Vì vậy, "phút vàng" nằm trong chính bàn tay của những người đứng gần họ nhất - mắt xích quan trọng nhất trong "chuỗi sống còn" của nạn nhân. Nếu được ép tim ngay lập tức, cơ hội sống sót của nạn nhân có thể tăng gấp nhiều lần.
3 bước đơn giản để cứu một sinh mạng
Nếu thấy một người đột ngột ngã quỵ, không tỉnh táo, bạn hãy bình tĩnh và thực hiện ngay công thức : "Gọi 115 - ép tim - kiên trì"
Bước 1: Gọi ngay Tổng đài 115
- Kiểm tra phản ứng: vỗ mạnh vào vai nạn nhân và hỏi lớn "anh/chị ơi, có sao không?".
- Nếu họ không phản ứng, hãy gọi 115 ngay lập tức hoặc chỉ tận tay một người gần đó và đề nghị họ gọi ngay 115, đừng chỉ gọi chung chung "cứu với", hãy giao nhiệm vụ cụ thể cho một người để kích hoạt hệ thống đáp ứng y tế ngoại viện nhanh nhất.
Lưu ý quan trọng: Đừng gác máy khi đang gọi 115 vì các nhân viên điều phối của Trung tâm Cấp cứu 115 được đào tạo để hướng dẫn bạn cách sơ cứu qua điện thoại. Hãy bật loa ngoài, họ sẽ hướng dẫn bạn kiểm tra thở của nạn nhân và hướng dẫn bạn ép tim cho nạn nhân cho đến khi nhân viên y tế có mặt.
- Bạn cúi xuống ghé nghiêng mặt bạn bên trên mặt nạn nhân theo hướng nhìn xuống ngực nạn nhân, bạn cảm nhận hơi thở nạn nhân qua tai, má của bạn trong khi mắt nhìn ngực, bụng nạn nhân. Khi không thấy bụng/ngực nạn nhân phập phồng như người đang thở, không cảm nhận được hơi thở của nạn nhân qua má, tai bạn, đừng chậm chễ, hãy lập tức ép tim.
Hãy nhớ: Bất tỉnh + không thở/thở ngáp = ép tim ngay
Một nhịp ép tim đúng lúc có thể quyết định sự sống còn của nạn nhân. Ảnh: Khương Nguyễn.
Bước 2: Ép tim nhanh và mạnh để duy trì sự sống
Đây là bước quan trọng nhất, đừng sợ làm đau nạn nhân, hãy sợ tim họ không đập lại. Vị trí ép: Đặt hai bàn tay chồng lên nhau, đặt vào chính giữa ngực nạn nhân (ngang hàng 2 núm vú).
- Tư thế tay: Khóa thẳng 2 cánh tay, dùng trọng lực cơ thể ép sâu xuống (ít nhất 5 cm).
- Tốc độ ép: Ép nhanh, liên tục (khoảng 100 - 120 lần/phút - nhân viên điều phối 115 sẽ đếm nhịp cho bạn ép). Bạn có thể ép đếm nhanh "1-2-3-4..." liên tục không nghỉ.
* Lưu ý: Để ngực phồng lên hết sau mỗi lần ép.
Bước 3: Kiên trì
- Hãy tiếp tục ép tim liên tục cho đến khi nhân viên y tế đến hoặc khi nạn nhân có dấu hiệu cử động, thở lại. Nếu có người bên cạnh, hãy thay phiên nhau mỗi 2 phút để đảm bảo lực ép luôn đủ mạnh. Ép tim liên tục quan trọng hơn việc hà hơi thổi ngạt. Có thể không hà hơi thổi ngạt, bạn và những người khác xung quanh hãy ép liên tục.
- Khi xe cấp cứu 115 đến, bạn đừng dừng lại ngay. Hãy tiếp tục ép tim cho đến khi nhân viên y tế ra hiệu để tay của họ thay thế tay bạn ép tim và sử dụng các thiết bị như máy sốc điện, thuốc vận mạch.
Nhiều người trong chúng ta ngần ngại vì sợ mình không có chuyên môn, sợ làm sai, sợ làm đau nạn nhân. Nhưng thực tế, khi tim một người đã ngừng đập, "thà làm chưa hoàn hảo còn hơn là không làm gì". Một nhịp ép tim dù chưa đúng kỹ thuật 100% vẫn mang lại cơ hội sống cao hơn rất nhiều so với việc đứng chờ đợi trong bất lực.
Đôi bàn tay của bạn, dù không mang áo blouse trắng, chúng vẫn có đầy đủ sức mạnh để giữ lại một người cha cho một gia đình, một người con cho một người mẹ.
Tay chân miệng vượt ngưỡng cảnh báo, TPHCM tăng cường phòng dịch
Sống khỏe - 21 giờ trướcTrước diễn biến gia tăng nhanh của bệnh tay chân miệng và sự xuất hiện của chủng virus độc lực cao, TPHCM đang triển khai đồng loạt các biện pháp nhằm kiểm soát và hạn chế lây lan dịch bệnh.
Quyết định cao cả của người mẹ hiến tạng con trai chết não để cứu nhiều người khác: 'Con không còn, nhưng con sẽ sống theo một cách khác'
Y tế - 4 ngày trướcGĐXH - Thứ Bảy, ngày 21/3/2026, người đàn ông còn trẻ, gặp tai nạn giao thông dù đã được các bác sĩ Bệnh viện E khẩn trương cấp cứu, hồi sức tích cực nhưng do thương tổn não quá nặng đã rơi vào tình trạng chết não.
Sản phụ sinh hạ thành công con ở tuổi 60
Y tế - 4 ngày trướcGĐXH - Các bác sĩ Bệnh viện Phụ sản Trung ương đã thực hiện thành công ca mổ lấy thai đặc biệt cho một sản phụ 60 tuổi. Em bé chào đời khỏe mạnh với cân nặng 2,8kg.
Phẫu thuật ghép tim và gan thành công cho bệnh nhân mắc bệnh hiếm
Y tế - 6 ngày trướcGĐXH - Bệnh nhân nam, 53 tuổi, từng được chẩn đoán bệnh hiểm amyloidosis di truyền tại Bệnh viện Việt Pháp Hà Nội năm 2024, vừa được ghép đồng thời tim và gan thành công.
Người phụ nữ 60 tuổi ở Hà Nội được phẫu thuật thay khớp gối toàn phần dưới sự hỗ trợ của robot
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH - Sáng ngày 18/3, Bệnh viện E chính thức triển khai phẫu thuật thay khớp gối toàn phần dưới sự hỗ trợ của robot CORI cho 4 người bệnh nữ. Đây là sự kiện đánh dấu lần đầu tiên bệnh viện ứng dụng công nghệ robot trong lĩnh vực thay khớp.
Đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng y học cổ truyền trong chăm sóc sức khỏe nhân dân
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH – Chiều 17/3, Phó Thủ tướng Chính phủ Mai Văn Chính cùng đoàn công tác đã thăm, làm việc với Viện Đông y Việt Nam (thuộc Trung ương Hội Đông Y Việt Nam). Phó Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh nghiên cứu, ứng dụng y học cổ truyền trong hệ thống chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Đi khám vì cộm và ngứa mắt, bất ngờ phát hiện rận mu bám chi chít trên lông mi
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH - Ngứa mắt, cộm và chảy nước mắt kéo dài, người phụ nữ 54 tuổi đi khám thì bác sĩ phát hiện nhiều rận mu và trứng rận bám chi chít trên lông mi.
Hà Nội: Những lá phiếu đặc biệt nơi giường bệnh tại Bệnh viện E
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH - Sáng 15/3, tại điểm bỏ phiếu Bệnh viện E, khu vực bỏ phiếu số 32, phường Nghĩa Đô, thành phố Hà Nội, những cử tri "đặc biệt" đang điều trị tại Bệnh viện E hồi hộp và xúc động được cầm trên tay lá phiếu cử tri để thực hiện quyền và nghĩa vụ công dân ngay tại giường bệnh…
Người bệnh suy gan, suy tim được hồi sinh nhờ nghĩa cử hiến tạng xuyên Việt
Y tế - 1 tuần trướcGĐXH - Từ nghĩa cử hiến tạng của một bệnh nhân chết não tại TP.HCM, các bác sĩ đã thực hiện hành trình vận chuyển tạng xuyên đêm để ghép cho nhiều người bệnh trên cả nước.
Hé lộ nguyên nhân món cá ủ chua khiến 3 trẻ ở Đà Nẵng nguy kịch phải nhờ sự trợ giúp từ WHO
Y tế - 1 tuần trước“Cá bắt về tôi bỏ tủ lạnh 3, 4 ngày rồi thì đem ra mổ ruột rồi ủ thôi. Món này ăn từ trước tới nay không sao cả, giờ lại bị ngộ độc”, anh Hồ Văn Mía bàng hoàng kể lại.
Sản phụ sinh hạ thành công con ở tuổi 60
Y tếGĐXH - Các bác sĩ Bệnh viện Phụ sản Trung ương đã thực hiện thành công ca mổ lấy thai đặc biệt cho một sản phụ 60 tuổi. Em bé chào đời khỏe mạnh với cân nặng 2,8kg.
