GS.TSKH Phạm Mạnh Hùng: “Nghề Y là nghề cứu vớt đau khổ của con người...”

GS.TSKH Phạm Mạnh Hùng

Thưa Giáo sư, với cái nhìn khách quan của mình, ông có thể đánh giá những mặt được của ngành Y tế trong thời gian qua?

- Theo tôi, ngành Y trong thời gian qua đã có nhiều chuyển biến tốt. Thứ nhất, Việt Nam không để xảy ra những dịch bệnh lớn, mặc dù trên thế giới có thể nói là khủng hoảng vì dịch bệnh. Trung Quốc bị cúm A/H7N9 khiến nhiều người tử vong, một số nước vẫn bị dịch H1N1, H5N1... Những dịch bệnh như tay chân miệng, bệnh “lạ” đã được đẩy lùi. Công tác phòng chống HIV cũng có nhiều thành tích tốt, đáng ghi nhận.

Thứ hai, hệ thống khám chữa bệnh có nhiều tiến bộ. Nhiều kỹ thuật hiện đại được áp dụng, mang lại kết quả đáng mừng. Nhiều bệnh viện được mở rộng, xây mới. Số lượng bác sỹ cũng nhiều hơn. Như thời tôi chỉ có trên 5 bác sỹ/10.000 dân, nhưng bây giờ đã đạt trên 7 bác sỹ/10.000 dân.

Nếu nói về những hạn chế trong ngành Y tế hiện nay, Giáo sư có thể chia sẻ những vấn đề cần khắc phục?

- Theo tôi, hiện nay ngành Y cần phải tập trung khắc phục hệ thống hơn là đi vào sự vụ. Đã đến lúc, ngành Y nên nghĩ đến các phương hướng tổng thể hơn. Một số bộ phận vẫn có tâm lý ỷ lại vào bao cấp, lúc nào cũng kêu thiếu tiền nhưng không năng động.

Rồi cách tổ chức cán bộ hiện nay, nhiều nơi vẫn chưa thoát khỏi thời kỳ bao cấp. Ví như lấy một anh bác sỹ giỏi ra làm quản lý mà lại không đào tạo quản lý một cách bài bản cho người ấy. Có một tồn tại: Chúng ta vẫn luôn “nhận dạng” thành phần tham gia vào công tác chăm sóc sức khỏe chủ yếu vẫn là thầy thuốc và bệnh nhân mà chưa thấy vai trò, ảnh hưởng hết sức to lớn của đội ngũ cán bộ quản lý.

Có ý kiến cho rằng, 2013 vừa qua là năm có nhiều “sự cố” của ngành Y, quan điểm của Giáo sư về vấn đề này ra sao?

Điều hòa giữa lương và thu nhập của thầy thuốc không phải là việc riêng của ngành Y tế nữa. Nhà nước phải tính đến những chính sách điều chỉnh sao cho phù hợp. Ảnh : P.V

Thời gian qua, vấn đề y  đức được nhắc đến với tần suất khá nhiều. Theo Giáo sư, để giải quyết tận gốc vấn đề này, ngành Y tế phải tập trung vào những nhiệm vụ cốt lõi gì?

- Trước hết phải nói rằng nghề Y xuất phát từ một mục đích hết sức cao đẹp là cứu chữa người bệnh. Những người hành nghề Y đầu tiên trong nhân loại là những người truyền đạo, họ thấy người bệnh đau khổ về mặt thể xác nên đã cứu chữa. Như vậy, người truyền đạo làm 2 nghề một lúc với một mục đích cứu vớt đau khổ của con người chứ không phải kiếm sống, càng không phải là vì lợi nhuận trên thể xác của người khác. Đó là xuất phát của ngành Y.

Điều này phải nhấn mạnh với các thầy thuốc trẻ. Việc tổ chức giáo dục y đức trong ngành, trong các trường y cần được thực hiện tốt hơn nữa, phải trở thành sinh hoạt thường xuyên. Chúng ta nên tổ chức cho các đơn vị y tế, các thầy thuốc trực tiếp thảo luận thì chính họ sẽ giác ngộ được nhiều vấn đề sâu sắc, tránh tình trạng nói suông, mang tính giáo huấn chung chung.

Để đảm bảo các thầy thuốc hết lòng, tận tâm với người bệnh, không phải đau đáu nỗi lo “cơm áo gạo tiền” thì không chỉ có ngành Y tế mới giải quyết được mà còn cần sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị.