Hà Nội: Bánh kẹo, mứt Tết Xuân Đỉnh đìu hiu những ngày cuối năm

Những ngày giáp Tết, thôn Đông (phường Xuân Tảo, quận Bắc Từ Liêm) - ngôi làng nổi tiếng về nghề truyền thống làm mứt Tết lâu năm tại Hà Nội không khác ngày thường là mấy. Mứt Tết làng nghề này như chưa vào mùa.

Còn nhớ vài năm trước, làng nghề bánh mứt Xuân Đỉnh bị mang tiếng khi người ta phát hiện ra bí được phơi đầy bên lề phố, vỉa hè, sân nhà văn hóa, thậm chí là cạnh bãi rác...

Những ngày đầu năm, không ít ẩm ướt, trời không nắng, đường sá không một tấm bạt, không lát bí nào. Bánh mứt Xuân Đỉnh năm nay im lìm hơn những năm trước. Dạo khắp làng nghề những ngày này thật khó để cảm nhận được cái vị thơm nức, mùi vị không thể lẫn vào đâu từ những xưởng làm bánh mứt.

Làng nghề truyền thống Xuân Đỉnh đìu hiu. Ảnh: H.Phương

Bà V., chủ một xưởng sản xuất mứt bí tại phường Xuân Tảo, cho biết các năm trước doanh thu của xưởng bà thấp nhất cũng đạt 700-800 triệu đồng nhưng năm nay chỉ 300-400 triệu đồng. Chủ xưởng Phong Lan cho biết gia đình đã làm mẻ cuối cùng vào ngày 10/1, tức 13 tháng Chạp. Đồ đạc, trang thiết bị đang được rửa dọn để đóng vụ.

Theo chủ cơ sở này, gia đình chuyên làm mứt bí và mứt dừa. Hằng năm đơn hàng nhiều, gia đình thuê 25-20 công nhân làm liên tục 3 ca đến tận 28 tháng Chạp. Năm nay chỉ thuê 7 công nhân làm cầm chừng đợi đơn hàng. Đến ngày 10/1 đơn hàng hết nên xưởng quyết định đóng vụ sớm.

Đơn đặt hàng và doanh thu mứt giảm liên tiếp qua các năm gần đây. Nếu như 5 năm trước, doanh thu của cơ sở này lên đến cả tỉ đồng thì hiện tại chỉ còn khoảng 400 triệu đồng.

Ở Xuân Đỉnh, mứt Tết nhãn hiệu truyền thống của làng bây giờ cũng được bán cùng với rất nhiều thương hiệu khác như Hữu Nghị, Bibica hay Kinh Đô...

Sắc màu rực rỡ của bánh trái đủ loại tràn ngập phố phường. Sự phong phú của thị trường bánh mứt kẹo công nghiệp dường như đang “bóp chết” làng nghề truyền thống.

Bánh kẹo tràn ngập thị trường tết Đinh Dậu. Ảnh: TL

Trái với sự bình lặng ở làng nghề, trên thị trường Hà Nội, các loại bánh mứt kẹo phục vụ Tết Đinh Dậu đã tràn ngập. Theo khảo sát, các dòng sản phẩm làm quà biếu được các hãng sản xuất trong nước tung ra dịp này nhận được sự quan tâm của khách hàng.

Một tiểu thương tại chợ Đồng Xuân tiết lộ, bánh kẹo từ Trung Quốc có giá rẻ hơn nhiều so với hàng trong nước nên được các chủ đại lý, cửa hàng lấy về bán buôn. Các mặt hàng phục vụ Tết tại chợ Đồng Xuân có giá khá “mềm”.

Bánh kẹo mứt bán theo cân có giá từ vài chục ngàn đồng đến vài trăm ngàn đồng/kg. Tuy nhiên, các sản phẩm nhập khẩu không rõ nguồn gốc hay sản phẩm của các cơ sở coi nhẹ chất lượng, sức khỏe người tiêu dùng không còn được lựa chọn.

Một mô hình kinh doanh đang được ưa chuộng hiện nay là mứt Tết làm tại nhà. Không phải bây giờ mà từ 2 tháng trước Tết, “chợ mạng” đã nhộn nhịp đủ mặt hàng Tết nhưng sôi động nhất là các loại mứt với đủ loại giá, được quảng cáo nhà làm nhưng không ai kiểm chứng chất lượng.

Tìm kiếm từ khóa "mứt Tết" trên mạng xã hội những ngày này có thể thấy ngay danh sách dài địa chỉ kinh doanh với đủ mức giá, không theo quy chuẩn nào, có nơi chênh nhau đến cả trăm nghìn mỗi kg. Có địa chỉ rao bán mứt nhà làm 180.000 đồng/kg, nhưng cũng cùng mặt hàng đó, địa chỉ khác lại có giá tới 320.000 đồng/kg.

Chiêu quảng cáo để hút khách duy nhất tại các trang này chỉ là từ khóa "nhà làm, không chất bảo quản, không phẩm màu, chất phụ gia", đã đánh đúng tâm lý lo ngại thực phẩm không an toàn hiện nay của các bà nội trợ nên lượng đặt hàng ồ ạt tăng.

H.Phương