Hãy ăn uống hợp lý hơn!

Như ông nói, một phần nguyên nhân là chế độ ăn không hợp lý. Cụ thể là sao?

- Bất hợp lý trong chế độ ăn uống ở VN hiện nay là lượng mỡ quá cao. Các nhà dinh dưỡng khuyến cáo lượng mỡ nên chiếm 16-25% năng lượng khẩu phần, tốt nhất là nên khống chế dưới 20%, thì ở VN nhiều nơi đã ăn mỡ đến trên 30% năng lượng khẩu phần. Trong khi trước đây bữa ăn người VN chỉ có 6% là mỡ. Thêm nữa, một bộ phận có xu hướng sử dụng nhiều thức ăn chế biến sẵn, nhiều năng lượng; như ở TP.HCM, lượng người sử dụng thức ăn nhanh đang ngày càng tăng.

Thưa ông, ngoài lượng mỡ cao, người VN đang phạm phải sai lầm gì trong ăn uống?

- Đó là lượng protein quá cao. Điều này thể hiện ở văn hóa người VN: thường cho rằng ăn rau dưa là nghèo, ăn thịt mới sang, nấu nướng phải thừa mứa mới yên tâm...! Hiện nay, lượng protein khẩu phần của người dân Hà Nội và TP.HCM đã lên đến 16%, trong khi khuyến cáo là 12-14%. Lượng cá tiêu thụ ở VN hiện cũng rất thấp, chỉ 50gam/người/ngày trong khi trung bình mỗi người Nhật đang ăn 300 gam cá/ ngày (tỉ lệ người Nhật bị đột quị thấp hơn hẳn so với các nước có nền kinh tế phát triển tương tự).

Một bất cập nữa là ăn uống không điều độ: có lúc ăn quá no, có lúc lại để đói lâu... Lượng rau quả tiêu thụ ở VN hiện cũng rất thấp, chỉ 100 gam/ người/ngày, trong khi yêu cầu là 300 gam, kể cả ở nhiều vùng nông thôn cũng ăn rất ít rau. Người VN cũng đang có biểu hiện ăn mặn, mỗi người ăn tới 20 gam muối/ngày, mà khuyến nghị chỉ có 6 gam...

Ăn nhiều thức ăn nhanh có thể bị “hội chứng chuyển hóa” - Ảnh: Minh Đức

Hậu quả của tình trạng “hội chứng chuyển hóa” là gì?

- Điều nguy hiểm của “hội chứng chuyển hóa” là diễn biến âm thầm, không biểu hiện ra lâm sàng trừ những trường hợp quá rõ rệt. Đến khi “hội chứng chuyển hóa” chuyển thành bệnh, như tiểu đường, tăng huyết áp, tim mạch... mới phát hiện bệnh. Ví dụ như tỉ lệ nam giới trưởng thành ở VN mắc bệnh gout hiện có thể lên đến 5-7%. Chúng tôi điều tra ở Bệnh viện Hữu Nghị thấy rất cao và điều này cũng liên quan mật thiết đến chế độ ăn quá giàu đạm.

Vậy ông có giải pháp hoặc lời khuyên gì?

- Chỉ có thể hạn chế bằng chế độ ăn. Nếu kiểm soát tốt chế độ ăn, có khi 70 tuổi mới thấy biểu hiện bệnh, không thì biết bệnh ngay từ khi bước vào tuổi trung niên. Chúng tôi đang phối hợp với các CLB người cao tuổi vì họ “chịu khó lắng nghe”. Thứ đến là thành lập một trung tâm tư vấn dinh dưỡng trên cơ sở trung tâm hiện nay ở viện để người dân có thể tới học nấu ăn, học làm việc nhà và được tư vấn về dinh dưỡng.

Tôi cũng rất mong các sản phẩm chế biến sẵn, thực đơn nhà hàng phải đề rõ món ăn họ bán cung cấp bao nhiêu năng lượng. Các chuyên gia thế giới đã nghiên cứu thực đơn của hai nước châu Á là Trung Quốc và Hàn Quốc, thấy người Hàn Quốc không ăn mỡ quá 20% năng lượng khẩu phần. Tại sao Hàn Quốc phát triển không kém phương Tây mà chế độ ăn không hề bị phương Tây hóa? Có thể VN phải học tập Hàn Quốc về chuyện phát triển kinh tế - xã hội nhưng không đi liền với chuyển tiếp tai hại về dinh dưỡng.

Theo Tuổi Trẻ Online