Lâm tặc là ai?

Ai phá rừng? Dĩ nhiên là lâm tặc. Nhiều loại gỗ quý cứ dần biến mất, kể cả ở những cánh rừng nguyên sinh. Trộm gỗ, phá rừng, cũng như mọi hành vi trộm cướp khác, có nguồn lợi lớn khủng khiếp mà chẳng buôn bán gì bằng. Lâm tặc vì thế bất chấp luật pháp, bất chấp nguy hiểm để đoạt lợi. Còn chuyện bị rừng thiêng “vật” chỉ là chuyện mơ hồ, không đủ để dọa những kẻ mang máu liều. Chuyện môi trường bị tàn phá ra sao càng trở nên “xa xỉ” với chúng.

Ai bảo vệ rừng? Dĩ nhiên là kiểm lâm. Lực lượng này cũng thực thi công vụ trong quyền hạn, chức năng, nhiệm vụ được Nhà nước quy định, được tổ chức theo hệ thống chuyên nghiệp, vận hành bằng tiền thuế của nhân dân. Kiểm lâm có trong tay công cụ chấp pháp, có phương tiện, vũ khí, có những địa điểm hoạt động phù hợp nhất để bảo vệ rừng được tốt nhất. Ai cũng có trách nhiệm bảo vệ rừng, nhưng rõ ràng, không ai làm việc đó thuận lợi và hiệu quả hơn kiểm lâm. Lực lượng này chính là người canh gác cho những cánh rừng không bị rùng mình bởi tiếng cưa máy, cho muông thú trong rừng khỏi họa diệt vong, cho lâm tặc biết rằng rừng vàng không phải nơi vô chủ mà xông vào cướp bóc.

Lý thuyết là thế. Còn thực tế là rừng xanh vẫn thét lên những tiếng kêu đau đớn. Muông thú vẫn la liệt trên bàn nhậu. Gỗ quý thành nội thất hạng sang cho người giàu. Sản vật nơi thâm sơn cùng cốc thành món quà trao tay cho những mối quan hệ. Thực tế là những chiếc xe tải vẫn nườm nượp từ núi cao xuống đồng bằng như chốn không người, là những vụ bắt bớ mang nhiều tính “minh họa”. Lâm tặc và những người có liên quan đến lâm tặc cứ giàu hơn. Rừng thẳm thưa đi những bóng cây. Còn dân nghèo khốn khổ vì lũ thượng nguồn…

Sao lý thuyết và thực tế lại xa vời đến thế? Núi rừng kia gập ghềnh những con đường độc đạo, lâm tặc dễ gì đưa xe tải vào ra như giữa đồng bằng. Ngả lối nào tới rừng xanh chẳng có kiểm lâm viên, đám cướp rừng dễ gì “làm ăn lớn”. Và, chuyện luồn lách, băng suối vượt đèo để thoát được những kiềm tỏa ấy có lẽ chỉ hợp với kiểu lâm tặc “cò con”. Rõ là phải có những thỏa hiệp vì tư lợi. Phải có những mối quan hệ ngầm. Phải có những bí ẩn mà có lẽ ai… cũng biết.

Rút cuộc, ai mới thực sự là lâm tặc? Có lẽ chẳng khó để trả lời.