Lợi thế từ một mô hình vì sức khỏe người dân

Với những kết quả bước đầu như mô hình điểm tại Hà Nội và một số địa phương, nếu tiếp tục đi đúng hướng, việc hiện thực hóa mục tiêu 10 năm tới hình thành được mạng lưới y tế cơ sở chất lượng bao phủ toàn quốc là hoàn toàn khả thi.

Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến từng bày tỏ sự trăn trở khi có khoảng 80-90% người dân bị bệnh nhẹ đều có thể được khám và điều trị tại tuyến y tế cơ sở nhưng nhiều người dân lại muốn lên tuyến cao hơn để điều trị. Trên thực tế có ít nhất 30-40% bệnh nhân điều trị tại tuyến Trung ương có thể điều trị tại tỉnh, 30-40% tuyến tỉnh có thể điều trị tại huyện, 30-40% tuyến huyện có thể được chăm sóc tại xã. Có bệnh viện tuyến Trung ương khám tới 5-6 nghìn người/ngày trong khi tuyến xã chỉ khám cho 2-3 người/ngày. Chính vì vậy, Bộ trưởng đã nhấn mạnh: Vì sự nghiệp chăm sóc sức khỏe toàn dân, chúng ta phải tăng cường y tế cơ sở mà mô hình đơn giản nhất là sẵn có trạm y tế xã/phường

Để hiện thực hóa Nghị quyết 20, 21 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về chăm sóc nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới, năm 2017, Bộ Y tế triển khai thí điểm tại 26 trạm y tế thuộc 8 tỉnh, thành phố. Với chính sách BHYT, cơ sở vật chất hiện đại, trang thiết bị khá đồng bộ, chuyển giao được nhiều kỹ thuật, gắn bảo hiểm thụ hưởng tốt, bước đầu trạm y tế xã/phường cũng đã thu hút được người bệnh đến khám và điều trị. Một số trạm y tế xã tại Ba Vì, Bạc Liêu, Đồng Tháp làm xã hội hóa rất tốt, thu hút 100 người khám/ngày. Những con số tích cực đó cho thấy sự chuyển biến mạnh mẽ, góp phần thay đổi hình ảnh của hệ thống y tế được xem là tuyến đầu trong phòng bệnh, chăm sóc sức khỏe nhân dân.

Hiện nay, Việt Nam đang là một điểm đến của nhiều nước đang phát triển trên thế giới về chăm sóc sức khỏe, khi được đánh giá sở hữu một hệ thống y tế địa phương bài bản. Với nhiệm vụ trong công tác dự phòng, chăm sóc sức khỏe ban đầu, chăm sóc bà mẹ trẻ em, dinh dưỡng và giờ khám chữa bệnh BHYT, việc lồng ghép nguyên lý y học gia đình với mô hình bác sĩ gia đình rất thuận lợi để triển khai chăm sóc sức khỏe người dân tuyến đầu.

Nghị quyết 20-NQ/TƯ đã chỉ rõ, y tế cơ sở có 3 lợi thế rất rõ ràng. Đó là gần dân; phát hiện bệnh sớm, xử lý nhanh; giải quyết tốt những bệnh đơn giản. Y tế cơ sở đã tỏ rõ vai trò tuyến đầu góp phần khống chế thành công nhiều dịch bệnh. Việc quan trọng là ngành Y tế cần tận dụng và phát huy tối đa 3 lợi thế đó, nhân rộng và kiện toàn được thế mạnh của trạm y tế xã, phường; tác động tới xã hội trong việc ghi nhận, đầu tư thỏa đáng cho y tế cơ sở. Đặc biệt, để người dân hiểu thêm về vai trò và sức mạnh của y tế cơ sở, thay đổi nhận thức của người dân theo hướng tin tưởng, lựa chọn đến khám, chữa bệnh tại trạm y tế; được chăm sóc sức khỏe ban đầu ngay tại địa phương mình một cách sớm nhất và hiệu quả nhất.

Hà Anh