4 nhóm chất tối quan trọng với sĩ tử
Theo BS. Lê Thị Hải, mùa thi sắp tới, nên trí não của các sĩ tử luôn hoạt động căng thẳng nên rất cần nâng cao lượng dinh dưỡng. Theo đó, trung bình mỗi ngày, bạn nam cần nạp đủ dinh dưỡng 2500 calo/ngày, nữ cần 2000-2300 calo/ngày. Đặc biệt, những em nặng cân thì cần bổ sung nhiều calo hơn. Trung bình, bộ não tiêu tốn 400 calo/ngày, tiêu hao 1/5 năng lượng cơ thể.
Các sĩ tử đang phát triển nên nhu cầu dinh dưỡng cao gấp nhiều lần so với người lớn. Cơ thể được nạp đủ dinh dưỡng sẽ đem lại hiệu quả trong hoạt động trí não cho các em. Vì vậy, cần bổ sung dinh dưỡng cân đối từ 4 loại nhóm chất:
Tinh bột, là nguồn cung cấp năng lượng chính cho cơ thể, có nhiều trong cơm, phở, bánh mì, mì tốm, ngô, khoai, sắn…. Tinh bột cần cung cấp 60% năng lượng hàng ngày tương đương với 400 gram gạo. Như vậy, một ngày có thể ăn hai bữa cơm, mỗi bữa 2 bát, buổi sáng có thể thay bằng phở, mỳ, bún, bánh mỳ.
Nhóm dầu mỡ,chiếm khoảng 25% năng lượng hàng ngày, tương đương với 80 gram dầu, mỡ. Nên dùng 50% dầu và 50% mỡ. Mỡ từ cá béo tốt hơn mỡ động vật. Mỡ gia cầm tối hơn mỡ gia súc. Dầu thực vật: thường có nhiều axit béo chưa no rất tốt cho tiêu hóa. Các chât béo không no omega3 và omega6 rất tốt cho trí não có nhiều trong: cá ba sa, cá thu, cá trích, các loại hạt bí đỏ, hướng dương…
Nhóm đạm, chiếm 15% nhu cầu năng lượng của cơ thể. Đạm cung cấp axit-amin để tái tạo tế bào, tạo chất dẫn truyền thần kinh, giúp tăng cường hoạt động trí não. Đạm có trong thịt, cá, trứng, sữa và các loại hạt. Mỗi ngày cần 200-250 gram thịt cá, đậu phụ và các loại hạt. Cần lưu ý đảm bảo 2 nguồn đạm từ động vật và thực vật.
Nhóm chất vitamin, chất khoáng, chất xơ và chất chống oxi hóa, nhóm chất này không tạo ra năng lượng nhưng vô cùng cần thiết vì nó giúp cơ thể có sức đề kháng tốt. Thiếu hụt các loại chất này có thể làm rối loạn hoạt động của cơ thể, dẫn đến ốm yếu. Nhóm này có trong các loại rau, củ, quả. Nên ăn khoảng 400-500gam/ngày. Các khoáng chất đặc biệt cần lưu ý cho các sĩ tử là sắt và iot. Nếu thiếu sắt sẽ gây tình trạng mệt mỏi, học kém tập trung, dễ buồn ngủ trong giờ học. Chất sắt có nhiều trong gan, rau ngót, các loại rong, tảo và các loại đậu. Hoa quả tươi như: cam, bưởi, táo, đu đủ, dưa hấu... sẽ giúp các em dễ hấp thu sắt hơn. Iot cũng là một khoáng chất không thể thiếu vì thiếu iot, não sẽ hoạt động trì trệ, kém sáng tạo, giảm tiếp thu khi học. Iot có nhiều trong cá biển, các loại rong, tảo biển và hải sản.
Các thực phẩm tuyệt đối nên tránh
Thực tế có rất nhiều thói quen không tốt cho sức khỏe mà sĩ tử hay sử dụng vô tình gây hại cho cơ thể. Dưới đây là những loại thực phẩm nên tránh sử dụng:
Các chất kích thích, ôn luyện mệt mỏi lại đang tuổi ăn, tuổi ngủ nên rất nhiều thí sinh phải uống trà, cà phê, nước tăng lực hoặc nhai kẹo cao su để tỉnh táo. Tuy nhiên, những đồ ăn, uống đó chỉ khiến các sĩ tử bị phân tán và tạm quên đi cảm giác căng thẳng, mệt mỏi trong chốc lát. Bộ não vốn đã mệt mỏi lại bị bắt hoạt động khiến cơ thể càng mệt mỏi, thiếu minh mẫn, ảnh hưởng đến sức khỏe lâu dài.
Chất caffeine có trong các thức uống như cà phê, trà, nước tăng lực… giúp mọi người tỉnh táo bằng cách “chống lại” đòi hỏi khi ngủ của cơ thể. Chất này còn làm tim đập nhanh, đi tiểu nhiều gây mất nước, mất ngủ, nhức đầu gây hại cho não và ngăn cản quá trình hấp thụ can xi vào cơ thể
Ăn nhiều chất bột- đường- chất béo
Các món ăn vặt thường xuyên bán ở công trường như bánh kẹo, quẩy, nem chua rán, bánh khoai, bim bim… tuy mang năng lượng ngay cho cơ thể nhưng lại là năng lượng rỗng. Chúng mang đến cảm giác no bụng nhưng lại không chứa các thành phần chất khoáng, chất xơ, cơ thể dễ bị thiếu chất nếu dung nạp những đồ ăn này rồi bỏ bữa chính sẽ gây rối loạn tiêu hóa, suy dinh dưỡng, suy nhược cơ thể.
Vì vậy thay vì ăn những đồ ăn nói trên thí sinh có thể ăn những đồ ăn nhẹ tốt có trí não như: táo, trứng luộc, trứng vịt lộn, chè đậu đen, đậu đỏ, tào phớ, sữa chua, bánh giò, cháo trai…
Kỳ Anh
