Một số ngành công nghiệp quan trọng: Phá sản vì… ấu trĩ

| Xã hội

Giadinh.net - Tiến sỹ Nguyễn Quang A đã nói như vậy trong cuộc Hội thảo quốc tế về chính sách Công nghiệp hoá (CNH) Việt Nam, vừa được tổ chức tại Hà Nội hôm 19/3.

Đây là cuộc đàm luận dưới sự chủ trì của Viện phát triển Việt Nam, Viện nghiên cứu Kinh tế Việt Nam, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, với sự tham gia của nhiều chuyên gia kinh tế đầu ngành trong và ngoài nước.

Phát triển công nghiệp ô tô: Thất bại!

Hai vấn đề được đặc biệt quan tâm, đó là nguồn nhân lực và chính sách, tư duy phát triển công nghiệp của nước ta, theo các chuyên gia cho rằng hết sức hạn chế, nếu không nói có một số chính sách phát triển đã bị thất bại.

Cụ thể hơn, TS Nguyễn Quang A đưa ra một ví dụ sinh động về nền công nghiệp ô tô của Việt Nam: “Sau hơn 10 năm, đến giờ không chỉ tôi mà nhiều chuyên gia kinh tế đã có thể khẳng định rằng: chính sách phát triển ô tô của Việt Nam đã thất bại.

TS Vũ Thành Tự Anh: “Không nên cho các tập đoàn kinh tế lớn mở ngân hàng”

“Nhà nước cần xem xét hết sức cẩn thận chủ trương cho các tập đoàn kinh tế lớn mở ngân hàng. Theo quan điểm của chúng tôi là không nên cho phép các tập đoàn kinh tế nhà nước thành lập ngân hàng, bởi chính Hàn Quốc đã thất bại với mô hình này, chúng ta cần tránh đi lại vết xe đổ đó”.

Nguyên nhân chính là do chính sách công nghiệp. Những vị lãnh đạo ngành công nghiệp Việt Nam đã muốn có ngành sản xuất từ A-Z, hoàn chỉnh chiếc ô tô để thay thế nhập khẩu và rồi mang xuất khẩu cạnh tranh với các nước khác. Đó là tư duy rất ấu trĩ. Công nghiệp ô tô của Malaysia với chiếc xe hiệu Proton đã thất bại thảm hại mà Việt Nam vẫn không nhận ra bài học nhãn tiền”.

Theo đó, ông cho rằng: “Bây giờ không còn cái thời mà một sản phẩm hiện đại do một công ty tự làm đến 50% các chi tiết sản phẩm. Có khi các hãng lớn họ chỉ làm mỗi cái thiết kế, kiểm soát chất lượng và gắn thương hiệu, đến cái động cơ có thể họ cũng không sản xuất nữa, người ta thuê bên ngoài làm hết. Có ông, ở ngành khác, bây giờ vẫn muốn phấn đấu nội địa hóa đến 60% trong mấy năm, và cách nghĩ đó cũng đã đặc trưng cho chính sách phát triển ngành ô tô”.

Vậy nhưng “thời thế đã thay đổi, mà chính sách không thay đổi mấy. Công nghiệp ô tô xe máy của Việt Nam phá sản là do tư duy không hợp thời của các nhà hoạch định chính sách” - TS Nguyễn Quang A đánh giá!

Chậm thay đổi trong tư duy chính sách, định hướng phát triển hoặc quá bảo thủ, ấu trĩ không chịu rút kinh nghiệm từ các nước khác trên thế giới, đang làm cho xu thế tụt hạng năng lực cạnh tranh của Việt Nam tăng nhanh. Các yếu kém của hạ tầng giao thông, nhân lực, năng lượng... cũng là những vấn đề đang được quan tâm số 1.

“Nền kinh tế nước ta không đơn thuần là tụt hậu so với nhiều nền kinh tế khác mà nghiêm trọng hơn nó đang tụt hậu xa hơn...” - PGS.TS Trần Đình Thiên, Phó Viện trưởng Viện kinh tế VN lo lắng.

Ông Thiên cho biết thêm, trong 2 năm 2004-2005, vị trí xếp hạng của nước ta tụt 21 bậc. Đây là mức tụt cao nhất thế giới. Sang năm 2006, Việt Nam lại bị tụt thêm 5 bậc xuống vị trí thứ 86 trong bảng xếp hạng của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF). Tất cả đều do công nghiệp kém phát triển và sự trì trệ, bảo thủ khi phát triển ngành này gây ra.

Nhân lực: Non và yếu!

“Mới đây tập đoàn Intel muốn tuyển 200 kỹ sư chất lượng cao, có tới 2000 hồ sơ của các ứng viên từng tốt nghiệp ngành CNTT nhưng chỉ có 90 người đủ điều kiện để phỏng vấn và cuối cùng chỉ còn lại có 40 người đủ trình độ tiếng Anh để làm việc” - Tiến sĩ Nguyễn Kế Tuấn đến từ đại học Kinh tế Quốc dân vào đề bằng một câu chuyện rất buồn như thế.

Và theo ông thì “vấn đề trình độ lao động đang là một thách thức lớn đối với quá trình công nghiệp hoá. Với nền giáo dục như hiện nay, số lao động có trình độ của Việt Nam còn không đủ đáp ứng nhu cầu của các doanh nghiệp trong nước chứ đừng nói đến xuất khẩu lao động trình độ cao”.

Các chuyên gia kinh tế cũng cho rằng, sự mất cân bằng và gia tăng bảo hộ của Nhà nước đối với khối công nghiệp quốc doanh cũng tạo ra sự trì trệ, chậm phát triển. Tiến sĩ Vũ Thành Tự Anh đã chỉ ra, khu vực dân doanh là khu vực phát triển nhanh gấp 2,5 lần so với khu vực kinh tế nhà nước, tạo ra nhiều công ăn việc làm, nhiều hàng hoá cho xuất khẩu.

Thế nhưng, Nhà nước chủ yếu lại “chăm sóc” các tập đoàn lớn như cho vay hoặc bảo lãnh cho vay hàng tỉ USD vốn ưu đãi. Ngoài ra còn ưu đãi về chính sách, đất đai, tài nguyên... trong khi những doanh nghiệp tư nhân lại không có được lợi thế này, mà còn phải chịu sức ép “không cân đo được” từ những “ông lớn” độc quyền nhà nước.

Bên cạnh đó, các nhà khoa học còn chỉ ra nhiều bất cập trong quy hoạch phát triển vùng và phát triển ngành. Trong đó, Tiến sỹ Kenichi Ohno, Chuyên gia nghiên cứu về kinh tế Việt Nam của Nhật Bản cho thấy, một số gợi ý về mục tiêu của công nghiệp nước ta sau này là đưa Việt Nam trở thành nhà xuất khẩu chính về sản xuất và bảo dưỡng khuôn mẫu; tạo ra một số cụm công nghiệp điện tử (máy in, máy fax, máy ảnh kỹ thuật số...), xuất khẩu hàng may mặc và giày dép có giá trị nội địa lớn (thiết kế mẫu mã, kiểm soát chất lượng, marketing), xuất khẩu nông sản và thuỷ sản chất lượng cao đảm bảo 100%... Những vấn đề đó sẽ phù hợp hơn so với cách đi hiện nay.

Lâm Phong

giang
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn

Cùng chuyên mục

Hà Nội: Xử lý bất cập vệ sinh môi trường, mất an toàn tại công trường cấp nước xã Chương Dương

Hà Nội: Xử lý bất cập vệ sinh môi trường, mất an toàn tại công trường cấp nước xã Chương Dương

Xã hội -

GĐXH - Sau phản ánh của người dân về tình trạng tập kết đất đá, thiếu biển cảnh báo khi thi công mạng lưới nước sạch tại xã Chương Dương (Hà Nội), chủ đầu tư và nhà thầu đã vào cuộc kiểm tra, chấn chỉnh các tổ đội thi công nhằm bảo đảm an toàn đi lại cho người dân.

Bạn cần đăng nhập để thực hiện chức năng này!

Bạn không thể gửi bình luận liên tục. Xin hãy đợi
60 giây nữa.