NASA cảnh báo khẩn

Mặc dù hiện tại sự sống phức tạp đang thịnh vượng nhờ bầu khí quyển giàu oxygen, các nhà khoa học đã dự đoán một tương lai đáng báo động: Trái Đất sẽ quay trở lại trạng thái khí quyển nghèo oxygen, giàu methane, và sự thay đổi này sẽ diễn ra rất nhanh, đe dọa hầu hết sự sống.

Sự sụp đổ của oxygen sẽ xảy ra

Một nghiên cứu quan trọng được hỗ trợ bởi Chương trình Sinh học Thiên văn của NASA đã đưa ra một dự đoán và cảnh báo gây chấn động: Trái Đất chắc chắn sẽ mất đi bầu khí quyển giàu oxygen hiện tại.

Các nhà nghiên cứu xác nhận rằng, nồng độ oxygen sẽ bắt đầu suy giảm nghiêm trọng trong khoảng một tỉ năm nữa. Sự kiện này không phải do tác động của hoạt động con người gây ra mà là hệ quả của các biến đổi tự nhiên, chủ yếu liên quan đến Mặt Trời và các chu trình địa chất.

Điều này có nghĩa là hành tinh của chúng ta sẽ dần trở về trạng thái tương tự như thời kỳ trước khi sự kiện "Đại Oxygen Hóa" xảy ra cách đây khoảng 2,4 tỉ năm. Sự thay đổi này được gọi là "Giảm Oxygen Hàng loạt".

Lý do khoa học: Mặt Trời và sự sụp đổ của CO2

Các nhà khoa học, dẫn đầu là nhà khoa học môi trường Kazumi Ozaki từ Đại học Toho (Nhật Bản) và Chris Reinhard từ Viện Công nghệ Georgia (Mỹ), đã xây dựng mô hình chi tiết về sinh quyển Trái Đất. Nghiên cứu của họ cho thấy nguyên nhân chính dẫn đến thảm họa này là do sự thay đổi của Mặt Trời và nồng độ Carbon Dioxide. Mặt Trời ngày càng sáng và nóng hơn theo thời gian địa chất. Sự gia tăng nhiệt độ này làm CO2 trong khí quyển bị phá vỡ và suy giảm dần.

Sự kiện này dẫn đến một chuỗi phản ứng sinh học: Khi CO2 – chất dinh dưỡng thiết yếu cho thực vật – giảm xuống, số lượng các sinh vật quang hợp (như cây cối và tảo) cũng sẽ sụt giảm theo. Thực vật là nguồn chính cung cấp oxygen cho Trái Đất, do đó, sự sụp đổ của chúng sẽ kéo theo sự sụt giảm oxygen.

Nhà khoa học Chris Reinhard chia sẻ rằng sự sụt giảm oxygen này sẽ rất cực đoan, ước tính thấp hơn tới một triệu lần so với mức hiện tại. Sự kiện này được dự đoán sẽ xảy ra nhanh chóng theo thang thời gian địa chất và sẽ là yếu tố kết liễu sự sống phức tạp trên Trái Đất trước cả khi hành tinh mất đi phần lớn nước bề mặt.

Tương lai của Trái Đất: Thế giới yếm khí

Sự kiện giảm oxygen sẽ là dấu chấm hết cho loài người và hầu hết các dạng sống phụ thuộc vào oxygen để tồn tại. Tuy nhiên, sự sống sẽ không hoàn toàn bị xóa sổ.

Các nhà khoa học dự đoán rằng bầu khí quyển sau đó sẽ được đặc trưng bởi mức Methane tăng cao, lượng CO2 thấp, và tầng Ozone biến mất. Ông Ozaki cho biết, Trái Đất khi đó có thể sẽ trở thành "một thế giới của các dạng sống yếm khí" – tức là các vi sinh vật có thể tồn tại mà không cần oxygen. Theo tính toán, lịch sử sống được giàu oxygen của Trái Đất có thể chỉ kéo dài khoảng 20-30% tổng tuổi thọ của hành tinh.

Bài học cho việc tìm kiếm sự sống ngoài vũ trụ

Nghiên cứu này không chỉ là một dự đoán về tương lai của Trái Đất mà còn có ý nghĩa lớn đối với ngành Sinh học Thiên văn của NASA. Các nhà khoa học nhận định rằng, nếu bầu khí quyển giàu oxygen của Trái Đất chỉ là một đặc điểm tồn tại trong một giai đoạn tương đối ngắn, thì nồng độ oxygen có lẽ không phải là một "dấu hiệu sinh học" vĩnh viễn và đáng tin cậy để tìm kiếm sự sống trên các hành tinh xa xôi khác.

Với các kính thiên văn ngày càng mạnh mẽ, các nhà nghiên cứu có thể cần phải tập trung tìm kiếm các dấu hiệu sinh học khác bên cạnh oxygen để tăng cơ hội phát hiện sự sống ngoài hệ Mặt Trời. Nghiên cứu này là lời nhắc nhở rằng con người cần phải tìm ra giải pháp để rời khỏi hành tinh hoặc sinh tồn trong môi trường mới, vì Trái Đất sẽ trở nên không thể ở được đối với loài người trong khoảng một tỉ năm tới.

Nguồn: Science Alert