Ngăn ngừa căn bệnh đang đe doạ hàng ngàn phụ nữ tại Việt Nam bằng những biện pháp đơn giản

Chưa đến 1/10 phụ nữ Việt tham gia sàng lọc ung thư cổ tử cung (UTCTC) hàng năm

Theo những thống kê mới nhất của các tổ chức y tế, năm 2018, có khoảng 570.000 ca mới được chẩn đoán UTCTC trên thế giới, trong đó có 4.000 phụ nữ Việt Nam. UTCTC là căn bệnh ung thư phụ khoa phổ biến thứ 2 tại Việt Nam, chỉ xếp sau ung thư vú. Thế nhưng, bất chấp nguy cơ mắc phải căn bệnh có tỷ lệ tử vong cao này, đại đa số phụ nữ Việt vẫn không có những hành động phòng bệnh thiết thực. Theo Trung tâm Thông tin về HPV, chưa đến 1/10 phụ nữ Việt Nam từ 25 - 65 tuổi tham gia sàng lọc UTCTC hằng năm.

Không ít phụ nữ cho rằng ung thư là căn bệnh "trời kêu ai nấy dạ", hay điển hình hơn, rất nhiều phụ nữ Việt chủ quan với UTCTC vì lý do "quan hệ tình dục lành mạnh, không có nguy cơ mắc bệnh". Chị Nhật H. (36 tuổi, TPHCM), cho biết: "Tôi biết về UTCTC và hiểu mức độ nguy hiểm của căn bệnh này, nhưng vì chỉ có một bạn đời nên cảm thấy không nhất thiết phải khám sức khoẻ hay sàng lọc định kỳ". Thực tế, bất kỳ phụ nữ nào đã quan hệ tình dục cũng có nguy cơ mắc UTCTC, dù chỉ có một bạn tình hoặc đã thực hiện các biện pháp an toàn.

Ngăn ngừa UTCTC – Hành động nhỏ, thay đổi lớn

Báo cáo của Hiệp hội Ung thư lâm sàng Hoa Kỳ cho thấy nếu phát hiện sớm, 9/10 phụ nữ bị UTCTC xâm lấn có thể sống sau 5 năm. Trên thực tế, căn bệnh này hoàn toàn có thể ngăn ngừa và phòng tránh qua những thói quen nhỏ hằng ngày.

Để phòng ngừa và phát hiện sớm UTCTC, phụ nữ có thể tiêm vaccine và khám sàng lọc định kỳ. Việc sàng lọc định kỳ đã giúp giảm đáng kể số ca tử vong vì UTCTC trên thế giới trong nhiều năm qua. Hiện nay, có hai phương pháp xét nghiệm sàng lọc UTCTC phổ biến là PAP Smear và xét nghiệm HPV DNA. Trong đó, xét nghiệm HPV DNA được đánh giá là phương pháp tối ưu hơn nhờ có độ nhạy cao lên đến 92%, có khả năng xác định cụ thể chủng HPV 16 & 18, hai chủng vi rút gây ra khoảng 70% các trường hợp UTCTC, cùng với 12 chủng HPV nguy cơ cao khác. Đây cũng là xét nghiệm duy nhất trong số các xét nghiệm đang lưu hành tại Việt Nam được phê duyệt bởi cơ quan Quản lý Thuốc & Thực phẩm Hoa Kỳ (US FDA) và Bộ Y tế Việt Nam để sàng lọc ung thư cổ tử cung đơn lẻ cho phụ nữ từ 25 tuổi trở lên.

Bác sỹ Lê Văn Hiền - Tổng Thư ký Hội Sản Phụ Khoa TP. HCM (HOGA) cho biết: "Có đến 1/3 phụ nữ thực sự bị ung thư cổ tử cung mặc dù xét nghiệm PAP Smear trước đó hoàn toàn bình thường. Vì vậy, để đạt kết quả tốt nhất, chị em có thể thực hiện bộ đôi xét nghiệm Pap smear và xét nghiệm HPV DNA. Nếu chọn một phương pháp sàng lọc đơn lẻ, nên chọn xét nghiệm HPV DNA xác định riêng HPV 16, 18 và 12 chủng HPV DNA nguy cơ cao." Để tìm hiểu thêm về ung thư cổ tử cung và xét nghiệm HPV DNA, bạn có thể truy cập http://bit.ly/UNgthuctc

Xét nghiệm HPV DNA là phương pháp ưu việt và hiện đạidùng trong phòng ngừa UTCTC.

Bên cạnh xét nghiệm sàng lọc, để phòng ngừa UTCTC, phụ nữ cũng cần duy trì chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi, vận động hợp lý. Chế độ ăn ít rau và trái cây, mất cân đối gây béo phì, thừa cân, mất cân bằng nội tiết tố có khả năng dẫn đến tăng sinh nội mạc tử cung gây ung thư. Mặt khác, các chị em cũng cần hạn chế việc quan hệ tình dục sớm, quan hệ tình dục không an toàn hay lạm dụng thuốc tránh thai. Vì HPV (nguyên nhân chủ yếu gây ra UTCTC) lây qua đường tình dục, có nhiều bạn tình cũng là một yếu tố thuận lợi làm tăng nguy cơ lây nhiễm căn bệnh này.

Bằng cách hình thành lối sống lành mạnh, duy trì thói quen kiểm tra sức khoẻ, đặc biệt là xét nghiệm HPV DNA định kỳ, phụ nữ sẽ có thể phòng ngừa UTCTC và chuẩn bị hành trang tốt nhất cho bản thân khi bước vào những chặng tiếp theo trong cuộc sống.

PV