Ngành công nghiệp không khói

Hà Nội hay Sài Gòn, mỗi năm có đôi ba lần “được” như thế. Nhiều người “ở lại”, nói một cách hài hước, còn “thương hại” cho những ai đang hòa vào đám đông lúc nhúc trên những bãi biển, trên những con đường tắc hàng chục cây số, thương cho ai bị “chặt chém” cả chục triệu tiền phòng nhà nghỉ, khách sạn, hay vài món đặc sản với giá cắt cổ. Và rất nghiêm túc, đau xót cho ai xấu số bỏ mạng trên những cung đường hối hả.

Năm nào cũng vậy, đôi ba lần như thế, vẫn không khí ngột ngạt xô bồ ở khắp mọi nơi, không khí “chiến đấu”, giành giật giữa người với người. Người bán nhăm nhăm tranh thủ, bất chấp để kiếm nhiều nhất có thể. Người mua luôn ở trạng thái đề phòng, lo sợ bị lừa gạt, thành nạn nhân của những dịch vụ du lịch nghiệp dư, chộp giật.

Sẽ rất vô lý để đổ lỗi cho du khách theo kiểu “thấy đông mà cứ đi, biết đắt mà cứ đâm đầu vào”, càng không thể kêu gọi người dân hãy ở nhà thay vì đi “hành xác”. Không khí căng thẳng, đề phòng ấy là biểu hiện của một “nền công nghiệp không khói nhưng quá nhiều nước thải”.

Văn hóa hưởng thụ dịch vụ du lịch của người dân Việt Nam không quá thấp. Họ phải chọn lựa nơi nào, thứ gì phù hợp với túi tiền và thời gian của mình chứ không ai muốn “hành xác” cho khổ. Thế nhưng, đón chào họ lại luôn là những “lưỡi dao” đã mài sắc do cơ chế quản lý lĩnh vực du lịch còn yếu, do sự buông lỏng của chính quyền sở tại.

Doanh thu từ du lịch năm 2020 dự kiến sẽ đạt gần 20 tỷ USD. Đây là con số tiềm năng và triển vọng cho một đất nước có nhiều di tích, danh thắng, danh hiệu UNESCO, văn hóa và lễ hội, nhất là khi du lịch đã được Chính phủ quy hoạch, định hướng trở thành một ngành kinh tế mũi nhọn. Tuy nhiên, nếu không nâng cao chất lượng dịch vụ, chất lượng quản lý thì du lịch Việt Nam thậm chí còn tụt hậu xa hơn nữa, chưa nói đến chuyện có thành ngành “công nghiệp không khói” hay không?

Việt Nguyễn/Báo Gia đình & Xã hội