Ngành Y nỗ lực hoàn thiện hệ thống pháp luật về y tế

Ngành Y tế đang nỗ lực cải cách hành chính, hoàn thiện hệ thống pháp luật về y tế bảo đảm đồng bộ, công khai, minh bạch. ảnh: Dương Ngọc

Chính thức được Luật hóa

Trên thế giới, hiện có nhiều nước tổ chức Ngày Pháp luật hay Ngày Hiến pháp như một ngày hội để thượng tôn pháp luật, tôn vinh Hiến pháp – đạo luật gốc của mỗi quốc gia. Hiện có khoảng 40 quốc gia lấy ngày ký, ban hành hoặc thông qua Hiến pháp để hàng năm tổ chức kỷ niệm Ngày Hiến pháp của mình.

Trong ngày này, các luật gia, luật sư và các hiệp hội nghề nghiệp về luật tổ chức nhiều hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật trong cộng đồng nhằm tăng cường hơn nhận thức của nhân dân, học sinh, sinh viên về vị trí, vai trò tối thượng, không thể thay thế của Hiến pháp, pháp luật trong đời sống kinh tế, chính trị, xã hội, đặc biệt là về các giá trị tự do, dân chủ, công lý, công bằng.

Tại Việt Nam, ý tưởng ban đầu về Ngày Pháp luật là của tỉnh Hà Tây (cũ), sau có thêm Long An, Tiền Giang… Các tỉnh đã tổ chức triển khai mô hình này với tính chất là một ngày sinh hoạt pháp luật tập trung để cán bộ, công chức, viên chức, nhân dân nghiên cứu, tìm hiểu pháp luật. Sau đó nhiều địa phương khác đã tham khảo, áp dụng. Vào ngày này, cán bộ, công chức, viên chức tập trung để nghe phổ biến, quán triệt văn bản pháp luật, biết những văn bản nào được ban hành có liên quan đến lĩnh vực của họ để thực thi công vụ, nhiệm vụ được giao. Đây là sáng kiến rất hay, được Hội đồng phối hợp công tác phổ biến, giáo dục pháp luật của Chính phủ (nay là Hội đồng phối hợp phổ biến, giáo dục pháp luật Trung ương) đánh giá là một cách làm mới, tích cực, góp phần đa dạng hóa các hình thức phổ biến, giáo dục pháp luật và chỉ đạo, hướng dẫn nhân rộng mô hình này trên phạm vi toàn quốc.

Theo đề xuất của Chính phủ, ngày 9/11 - ngày ban hành Hiến pháp năm 1946 được xác định là Ngày Pháp luật Việt Nam đã được chính thức luật hóa tại Điều 8, Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2012: “Ngày 9 tháng 11 hàng năm là Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Ngày Pháp luật được tổ chức nhằm tôn vinh Hiến pháp, pháp luật, giáo dục ý thức thượng tôn pháp luật cho mọi người trong xã hội” (dưới đây gọi tắt là Ngày Pháp luật).

Ý nghĩa lớn lao

Ngày Pháp luật có mục đích, ý nghĩa rất lớn lao. Thứ nhất, thượng tôn Hiến pháp và pháp luật. Ngày Pháp luật được tổ chức hàng năm nhằm tôn vinh Hiến pháp, pháp luật, đề cao giá trị của Hiến pháp, pháp luật trong nhà nước pháp quyền, giáo dục ý thức thượng tôn pháp luật cho mọi người trong xã hội. Với ý nghĩa đó, mọi tổ chức, cá nhân tập trung nghiên cứu, tìm hiểu pháp luật, góp phần đưa các quy định của pháp luật đi vào cuộc sống, từ đó lan tỏa sâu rộng để tất cả các ngày trong năm đều là Ngày Pháp luật. Thứ hai, xây dựng niềm tin, tình cảm, thái độ ứng xử phù hợp với quy định của Hiến pháp, pháp luật. Pháp luật của nước ta đảm bảo nguyên tắc công bằng, minh bạch, ghi nhận, bảo vệ, bảo đảm quyền, lợi ích cho mỗi cá nhân và sự hài hòa các loại lợi ích trong xã hội... Thứ ba, đề cao giá trị con người, xây dựng nhân cách tạo nên sự bền vững của ý thức pháp luật, của kỷ cương, phép nước. Ngày Pháp luật được tổ chức nhằm đề cao giá trị con người, xây dựng nhân cách; đề cao ý thức làm chủ, tôn trọng kỷ luật, tự do trong khuôn khổ pháp luật; coi trọng các giá trị đạo đức tốt đẹp; ý thức trách nhiệm, nghĩa vụ công dân... Thứ tư, nâng cao hiệu quả xây dựng, phổ biến, giáo dục pháp luật và thi hành pháp luật, đáp ứng yêu cầu xây dựng nhà nước pháp quyền của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Tổ chức Ngày Pháp luật góp phần đáp ứng các yêu cầu trên và trở thành một trong những điều kiện quan trọng thúc đẩy tiến trình xây dựng nhà nước pháp quyền của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân. Ngày Pháp luật nhằm động viên toàn xã hội thi hành pháp luật nghiêm minh, công bằng, thống nhất; kiên quyết đấu tranh phòng, chống tội phạm, tham nhũng; quan tâm giải quyết khiếu nại, tố cáo;  xây dựng nền hành chính trong sạch. Thứ năm, hướng tới xây dựng nền văn hóa pháp lý. Để hình thành nền văn hóa pháp luật, nâng cao trình độ văn hóa cần phải xây dựng lối sống theo pháp luật. Lối sống theo pháp luật đòi hỏi trình độ nhận thức pháp luật, nhận thức về sự cần thiết và giá trị xã hội của pháp luật từ phía các cá nhân; ý thức tự nguyện, từ những lợi ích, từ mức độ hài lòng của dân chúng vào hệ thống pháp luật mà họ được thụ hưởng, từ thái độ, tình cảm của con người đối với pháp luật.

Ngành Y đồng loạt hưởng ứng

Ngày 25/8/2014, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hà Hùng Cường đã ký văn bản Số 3642/BTP-PBGDPL gửi các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ; Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam;  Cơ quan Trung ương của các tổ chức chính trị - xã hội;  Hội Luật gia Việt Nam; Liên đoàn Luật sư Việt Nam;  UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương hướng dẫn tổ chức Ngày Pháp luật nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2014.

Theo đó, chủ đề của Ngày Pháp luật năm 2014 là: “Toàn dân tích cực tìm hiểu và nghiêm chỉnh thi hành Hiến pháp, pháp luật vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”.

Thông qua các hoạt động tổ chức Ngày Pháp luật, tiếp tục tuyên truyền, phổ biến sâu rộng Hiến pháp, các luật, pháp lệnh, nghị định, quyết định... quan trọng mới ban hành, liên quan thiết thực đến cơ quan, đơn vị, người dân, doanh nghiệp trên địa bàn. Qua đó, góp phần nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành Hiến pháp, pháp luật của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và của nhân dân, đồng thời giúp người dân tự bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình; tạo sự đồng thuận, niềm tin của nhân dân vào các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, giáo dục tinh thần yêu nước, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, đẩy mạnh hội nhập quốc tế.

Bộ Tư pháp cũng yêu cầu Ngày Pháp luật phải được tổ chức sâu rộng từ Trung ương đến địa phương, chú trọng triển khai tại các địa bàn vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số, biên giới, hải đảo, vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn. Về thời gian thực hiện, các Bộ, ngành, địa phương tổ chức các hoạt động Ngày Pháp luật năm 2014 trong thời gian 2 tháng, bắt đầu từ ngày 1/10 đến hết ngày 30/11/2014, trong đó tập trung cao điểm trong tuần lễ từ ngày 3 - 9/11/2014.

Hưởng ứng chào mừng Ngày Pháp luật Việt Nam, Bộ Y tế đã tổ chức mít tinh chào mừng Ngày Pháp luật Việt Nam nhằm góp phần tuyên truyền, phổ biến pháp luật, nâng cao ý thức trách nhiệm, nghĩa vụ của cán bộ, nhân viên toàn ngành trong việc tự giác chấp hành, thực thi pháp luật, nêu gương sáng về ý thức phục vụ người bệnh, phục vụ nhân dân.

Phạm Minh Sơn - Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế- Thanh tra (Tổng cục DS-KHHGĐ)