Nguồn gốc những giấc mơ của người được ghép tạng

> Chuyện chưa từng tiết lộ của những người được thay tim

PGS. TS Nguyễn Hữu Ước, người trực tiếp thực hiện 5 ca ghép tim.

"Mơ là chuyện bình thường"

Trở lại câu chuyện giấc mơ kỳ lạ của người được thay tim, có những giấc mơ thì có thật, nhưng cũng có rất nhiều giấc mơ được những người xung quanh thêu dệt thêm. Sự thêu dệt này làm cho nó thêm huyền bí thậm chí mang màu sắc tâm linh. Bởi trong quan niệm của người Á Đông thì tim là vật không thể thay thế, là cơ quan quan trọng nhất, được nhắc đến nhiều nhất của mỗi con người. Trái tim là biểu tượng của tình yêu đôi lứa… Cho nên, chính các bác sĩ trực tiếp thực hiện các ca ghép tim cũng cho rằng, ghép tim nhạy cảm hơn các phẫu thuật khác cũng bắt đầu từ lý do này.

Mang những thắc mắc, băn khoăn về giấc mơ không bình thường của một số bệnh nhân ghép tim chúng tôi tìm lời giải thích từ PGS.TS. Nguyễn Hữu Ước, trưởng khoa Tim mạch và Lồng ngực (Bệnh viện Việt Đức). Bác sĩ Ước cho rằng: "Việc trong khi ngủ chúng ta xuất hiện giấc mơ là chuyện bình thường. Từ bé đến lớn ai cũng đã từng mơ, có rất nhiều người đã trải qua những giấc mà chả liên quan gì đến cuộc sống của họ. Vì thế, có thể nói giấc mơ chỉ là hiện tượng tâm sinh lý bình thường với tất cả mọi con người. Đối với những người được phẫu thuật thay tim cũng vậy, họ may mắn thoát khỏi thần chết để trở về với cuộc sống thường ngày. Khi trở lại thành người bình thường thì việc họ có những giấc mơ cũng chả có gì là khó hiểu cả".

Trở lại những giấc mơ lạ kỳ mà những bệnh nhân đã kể như chúng tôi đã nói trong kỳ trước, PGS.TS Nguyễn Hữu Ước thẳng thắn chia sẻ: "Không chỉ trong y học mà trong nhiều khoa học khác có những vấn đề chưa thể lý giải một cách thấu đáo được. Chính vì thế nên nhiều người vẫn tin vào tâm linh, vào một thế giới khác. Vấn đề tâm linh đó nó tồn tại cả ở những nước phát triển như Anh, Pháp, Mỹ… và cả những nước đang phát triển như Việt Nam. Tuy nhiên, về mặt thuần túy khoa học mà nói, việc chúng ta đưa nội tạng người này vào người khác về nguyên tắc nó không ảnh hưởng gì đến sinh hoạt của con người cả. Bởi lẽ, các bộ phận đó hoạt động theo chức năng riêng của mình, nó không ảnh hưởng trực tiếp và không chỉ đạo được chức năng bộ não của con người".

Anh Nam giờ có thể làm những việc vặt trong gia đình.

Giải mã bí ẩn những giấc mơ lạ

Không chỉ bác sĩ Ước mà nhiều chuyên gia đầu ngành khác về phẫu thuật tim mạch cũng đồng quan điểm cho rằng chuyện người được thay tim sau khi hồi sinh họ trở thành người khác là không có cơ sở khoa học. Các vị này lý giải, về mặt thuần túy khoa học thì tim chỉ là cái máy bơm, đảm nhiệm chức năng bơm máu đi nuôi cơ thể. Cũng giống như chức năng của thận là lọc, của tai là nghe, của dạ dày là để chứa đựng thức ăn vậy. Vì thế, những bí ẩn xung quanh giấc mơ thường là do người trong cuộc kể lại và người nghe nhuốm vào đó màu sắc huyền bí để tăng thêm độ ly kỳ, hấp dẫn.

Để minh chứng rõ hơn cho những lý giải của mình, bác sĩ Ước dẫn chứng trường hợp bệnh nhân Nguyễn Văn G mà trong bài trước chúng tôi có nhắc đến. "Ông này khi được gia đình đưa tới viện thì tình trạng sức khỏe đang hết sức nguy kịch. Cái chết đang cận kề và nếu không được phẫu thuật thay tim thì tính mạng chỉ tính từng ngày. Thế nhưng sau khi ghép tim, chỉ trong mấy ngày ông ấy có thể tự đi lại được và hơn 10 ngày thì xuất viện. Sự hồi phục của ông ấy là thần kỳ chứ không có giấc mơ nào thần kỳ cả. Việc cơ thể khoẻ lại một cách "thần kỳ", kết hợp với việc họ xem phim, sách báo, những câu chuyện nghe được… đã ảnh hưởng đến tâm lý họ. Tôi cho rằng, trong điều kiện như vậy thì việc họ phát sinh những giấc mơ cũng là chuyện thường tình, phù hợp với quy luật và khoa học", bác sĩ Ước nhấn mạnh.

Cũng theo bác sĩ Ước, sở dĩ những người được ghép tim thường hay bị "soi" hơn những bệnh nhân khác là vì tính đến nay nước ta mới có 7 người được ghép tim. Mặt khác, trong cơ thể người thì có hai bộ phận thường được nhắc đến nhiều nhất trong thơ ca, văn nghệ là trái tim và bộ não. Từ lâu chúng ta đã mặc định trái tim là biểu tượng của tình yêu đôi lứa, là khát vọng, hoãi bão của mỗi người. Chính vì thế tim trở nên nhạy cảm hơn các bộ phận khác trong cơ thể. "Tôi tin chắc rằng vợ của cậu sẽ bảo với cậu rằng, "em yêu anh bằng tất cả trái tim em" chứ chẳng bao giờ nói "em yêu anh bằng hai quả thận em cả", bác sĩ Ước lý giải hóm hỉnh về sự "nhạy cảm" của quả tim.

Nói về những giấc mơ có phần ly kỳ, khó hiểu mà bệnh nhân thay tim thường gặp sau khi phẫu thuật, điều dưỡng trưởng tại khoa Tim mạch và Lồng ngực, Nguyễn Xuân Vinh cũng khẳng định: "Đó chỉ là sự thêu dệt mà thôi. Là người có nhiệm vụ "tâm tình" với các bệnh nhân đến với khoa, đặc biệt là bệnh nhân chờ ghép tim, anh Vinh hiểu khá rõ về những suy nghĩ của họ. Theo lý giải của anh Vinh thì có thể họ vẫn có những giấc mơ khác với cuộc sống thường ngày, tuy nhiên điều này hoàn toàn giải thích dưới góc độ khoa học. "Tôi cũng được họ kể về những giấc mơ đó, họ còn hỏi tôi là vì sao lại như vậy. Tôi bảo với họ rằng, đến tôi cũng mơ những giấc mơ khác với cuộc sống bình thường chứ không riêng gì bệnh nhân thay tim", anh Vinh chia sẻ.

Ngoài ra, theo lý giải của anh Vinh thì mặc dù không được phép biết thông tin về người cho hiến tạng nhưng trong quá trình chờ ghép, những thông tin rời rạc mà bệnh nhân thu nhận được từ người nhà, từ người xung quanh, từ y bác sĩ đã khiến họ tưởng tượng, suy nghĩ về người đã cho mình một bộ phận cơ thể. "Tổ hợp những thông tin rời rạc thu nhận được từ trước và sau khi ghép tạng đã giúp họ có được khoảng 70 - 80% thông tin về người cho tạng mình. Theo lẽ thường tình, khi biết như thế thì họ sẽ suy nghĩ về điều đó, từ thông tin rời rạc đó sẽ tưởng tượng về thế giới mà người kia đã sống ra sao. Vì thế khi ngủ họ xuất hiện những giấc mơ "lạ hoắc" đó cũng là điều bình thường", anh Vinh lý giải.