Nhà ở thương mại cho người thu nhập thấp: Nên hạ diện tích, tăng tầng cao

Ông đánh giá thế nào về quyết định chấp thuận dự án nhà ở thương mại có diện tích mặt sàn 30-40m2/căn hộ của Bộ Xây dựng?

Ông Lê Hoàng Châu: Tôi cho rằng đây là một quyết định đúng đắn. Vấn đề này tôi cũng đã đặt ra trong nhiều cuộc hội thảo trước đây, nhưng tôi cho rằng Bộ cần quyết liệt hơn. Bộ cần đề nghị Quốc hội sửa Luật nhà ở, cho phép phát triển các loại nhà ở thương mại có diện tích nhỏ hơn, khoảng từ 20m2 trở lên.

Ở nhiều quốc gia phát triển, thậm chí còn cho phép xây dựng các căn hộ 19-25m2. Đây là loại căn hộ phù hợp với các gia đình trẻ, sinh viên mới ra trường, kể cả những người sống độc thân và các cặp vợ chồng già… Trong điều kiện kinh tế chưa cho phép, họ có thể hài lòng với các căn hộ này. Một vài năm sau, khi có điều kiện họ có thể chuyển đến chỗ ở rộng rãi hơn, những căn nhà này lại dành cho những gia đình trẻ mới.

Đúng vậy, yêu cầu diện tích sàn mỗi căn hộ không dưới 45m2 là quá cao so với điều kiện kinh tế hiện nay của nước ta. Diện tích sàn lớn như vậy sẽ đẩy giá căn hộ lên cao, trong khi mức giá mong muốn của đa số người có nhu cầu về nhà ở tại thành phố chỉ nằm ở mức 300 - 400 triệu đồng. Tức là nếu tiếp tục đặt hạn mức sàn tối thiểu lớn như vậy thì người tiêu dùng sẽ khó có khả năng tiếp cận nhà giá rẻ, hợp với khả năng tài chính.

Về phía doanh nghiệp, việc hạn chế về diện tích, số tầng sẽ làm giảm sức hấp dẫn về lợi nhuận. Thực tế là các dự án nhà ở xã hội trên địa bàn TPHCM và cả nước chậm triển khai một phần cũng là nguyên nhân này.

Mặt khác trong khi qũy đất thành phố hạn hẹp thì việc hạn chế số tầng là điều bất hợp lý. Ở nhiều nước phát triển, người ta vẫn cho phép xây dựng những dự án nhà ở xã hội cao hai, ba chục tầng.

Với những nhà ở cao tầng sẽ cần có thang máy, khi đó sẽ gia tăng chi phí, có thể là gánh nặng cho những người thu nhập thấp?

Nhiều nước vẫn trang bị thang máy ở các khu nhà ở xã hội, nhưng chỉ cho phép thang máy mở cửa ở một số tầng nhất định. Tức là kết hợp sử dụng thang máy với thang bộ. Như thế sẽ tiết kiệm đáng kể chi phí.

Ông có cho rằng việc sửa đổi Luật nhà ở theo hướng cởi mở hơn sẽ tạo hấp lực cho phân khúc thị trường căn hộ giá rẻ?

Nếu Luật mở về diện tích tối thiểu và số tầng thì tôi tin rằng phân khúc nhà ở cho người thu nhập thấp sẽ hấp dẫn được các nhà đầu tư. Theo khảo sát của chúng tôi, đa số các doanh nghiệp ủng hộ sự điều chỉnh này. Hơn nữa, tuy chưa có thống kê cụ thể nhu cầu về loại căn hộ này, nhưng thực tế cho thấy mức cầu ở các thành phố lớn như TPHCM và Hà Nội luôn rất cao.

Đắc Kiên (thực hiện)