Những giá trị văn hóa từ Lễ hội đền Tranh mà nhiều người chưa biết
GĐXH - Lễ hội đền Tranh là hoạt động nổi bật nhất trong một năm về việc bảo tồn, phát huy giá trị của di tích và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể. Đó là phần nghi lễ để kính lễ đối với Quan lớn Tuần Tranh, thể hiện ước nguyện của người dân bao đời nay về cuộc sống no đủ, hạnh phúc và công việc hanh thông.
Nhiều đời nay, câu chuyện về sự linh ứng của đền Tranh (xã Đồng Tâm cũ, nay là thị trấn Ninh Giang, huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương) luôn được người dân cùng du khách thập phương nhắc đến truyền tai nhau. Tuy nhiên, ít ai biết được những giá trị mà Lễ hội đền Tranh mang lại trong đời sống tín ngưỡng, văn hóa, tinh thần của nhân dân địa phương cùng du khách gần xa.


Du khách nườm nượp đến du xuân tại đền Tranh (khu dân cư Tranh xuyên, thị trấn Ninh Giang). Ảnh: Đ.Tùy.
Trao đổi với PV, ông Nguyễn Thành Vạn - Phó chủ tịch UBND huyện Ninh Giang, Trưởng ban tổ chức lễ hội cho biết: "Lễ hội năm nay chúng tôi dự đoán lượng du khách về đền Tranh sẽ đông hơn mọi năm. Bởi năm nay là năm Ất Tỵ mà sự tích Quan lớn Tuần Tranh liên quan đến thờ thần rắn.
Vì vậy, ngay đầu năm mới, lượng khách đổ về đền rất đông, trong khi đó BTC sẽ tổ chức khai hội đúng vào ngày Chủ nhật (9/3/2025, tức mồng 10 tháng Hai năm Ất Tỵ) nên du khách sẽ tăng đột biến so với lễ hội mọi năm...".

Đoàn rước Quan lớn Tuần Tranh tại Lễ hội đền Tranh năm 2024. Ảnh: Đ.Tùy.
Lễ hội đền Tranh là điểm du lịch đã được UBND tỉnh Hải Dương công nhân năm 2023. Trải qua các năm, lễ hội lại được bồi đắp thêm giá trị văn hóa. Đây cũng là năm thứ 3, Lễ hội đền Tranh được UBND huyện đứng ra tổ chức, với quy mô lớn hơn… Từ đó, vị thế di tích đền Tranh được nâng cao và để lại nhiều ấn tượng đẹp trong lòng du khách thập phương, người dân.


Nghi lễ lấy nước thiêng tại ngã ba sông Tranh. Ảnh: Đ.Tùy.
"Về văn hóa, Lễ hội đền Tranh là hoạt động nổi bật nhất trong một năm về việc bảo tồn, phát huy giá trị của di tích và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể. Đó là phần nghi lễ để kính lễ đối với Quan lớn Tuần Tranh, thể hiện ước nguyện của người dân bao đời nay về cuộc sống no đủ, hạnh phúc và công việc hanh thông.
Từ sự kính lễ ngưỡng mộ ấy, các hoạt động của phần hội được diễn ra trong lễ hội góp phần nâng cao chất lượng đời sống văn hóa ở cơ sở. Bên cạnh đó, cũng nhiều du khách cho rằng, đến với đền thờ Quan lớn Tuần Tranh là sự may mắn của bản thân, đặc biệt đến vào dịp lễ hội mùa xuân.", ông Vạn giải thích.

Nhiều du khách sau khi tham quan, chiêm bái đền Tranh xong, mọi người ra xin chữ đầu năm mang về. Ảnh: Đ.Tùy.
Theo đại diện BTC lễ hội, cùng với những giá trị văn văn hóa, Lễ hội đền Tranh còn mang lại giá trị kinh tế lớn. Bởi khi tổ chức lễ hội, các dịch vụ như: ăn, nghỉ, giới thiệu quảng bá sản phẩm quê hương Ninh Giang sẽ được BTC tích hợp vào trong chương trình.
Trong 3 năm nay, Lễ hội đền Tranh có thêm trưng bày sản phẩm Ocop của các địa phương trong huyện (đề án mỗi xã một sản phẩm của Chính phủ). Năm nay, BTC lễ hội có thể sẽ mời một một số huyện bạn lân cận trong việc giao thương sản phẩm hàng hóa của các địa phương, vùng miền

Sự linh ứng và linh thiêng của đền Tranh bao đời nay luôn được nhân dân cùng du khách truyền tai nhau. Ảnh: Đ.Tùy.
Trải qua nhiều năm, Lễ hội đền Tranh càng thu hút đông du khách hơn và quy mô tổ chức chặt chẽ và phần Hội được quan tâm hơn. Cho nên người dân và du khách về dự lễ hội cần thực hiện tốt về quy tắc ứng xử văn hóa nơi công cộng. Chọn trang phục phù hợp với lễ hội và truyền thống văn hóa dân tộc; nâng cao ý thức trách nhiệm bảo vệ môi trường; ăn nói văn minh cũng như ủng hộ, tham gia tích cực những nội dung về phần hội do BTC đưa ra.
Theo chính quyền địa phương, huyện Ninh Giang duy nhất chỉ có 1 di tích lịch sử văn hóa Quốc gia thờ Quan lớn Tuần Tranh - đó là đền Tranh (xã Đồng Tâm cũ- nay là thị trấn Ninh Giang). Tuy nhiên, trên địa bàn huyện cũng có 2 ngôi Đền ở bờ sông (khu 2, thị trấn Ninh Giang) về gốc tích không thờ Quan lớn Tuần Tranh và đây là đền do tư nhân dựng lên khiến nhiều người, du khách nhầm tưởng...

Di tích lịch sử văn hóa Quốc gia đền Tranh (Khu dân cư Tranh Xuyên, thị trấn Ninh Giang, huyện Ninh Giang). Ảnh: Đ.Tùy.
"Khi du khách về dự Lễ hội đền Tranh cần nhớ về đúng địa chỉ của đền Tranh - Di tích lịch sử văn hóa Quốc gia ở khu dân cư Tranh Xuyên (thị trấn Ninh Giang)hiện nay. Tôi mong rằng, mỗi du khách sẽ là sợi dây kết nối, quảng bá, giới thiệu về di tích này, về đúng địa chỉ của đền Tranh tránh bị nhầm lẫn…', Trưởng ban tổ chức lễ hội nói.
Đền Tranh còn gọi là đền Quan lớn Tuần Tranh (có địa chỉ tại thôn Tranh Xuyên, xã Đồng Tâm cũ - nay thuộc thị trấn Ninh Giang). Đền Tranh thờ vị Thủy thần Quan lớn Tuần Tranh (con trai thứ 5 của Vua Cha Bát Hải Động Đình) và được sắc phong Công hầu.
Đền Tranh được xếp hạng Di tích lịch sử văn hóa cấp Quốc gia từ năm 2009. Năm 2022, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành Quyết định Lễ hội truyền thống Lễ hội đền Tranh được đưa vào Danh mục di sản văn hoá phi vật thể quốc gia.
Đến năm 2023, UBND tỉnh Hải Dương công nhận di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia đền Tranh là điểm du lịch.
Lễ hội đền Tranh năm nay diễn ra trong 3 ngày (7/3 đến 9/3/2025 và ngày 13/3/2025), với nhiều nội dung phong phú, hấp dẫn cùng nghi lễ rước nước thiêng ở ngã ba sông Chanh. Ngoài lễ hội truyền thống vào tháng 2 âm lịch, ngôi đền này còn có lễ hội ngày 25/5 âm lịch (ngày Tiệc quan).
Xem thêm video đang được quan tâm:
Hàng nghìn người dân, du khách cầu may, xin lộc vào thời khắc Giao thừa ở đền Tranh
Về An Giang gặp nam sinh trong clip 27 triệu view gây sốt: Lớn lên từ mất mát và “bản giao kèo 10 năm” với bà nội
Đời sống - 6 giờ trướcMột lời hứa 10 năm, nhưng lại khiến người xem nghẹn lại ngay từ giây đầu tiên.
Tài khoản ngân hàng của người phụ nữ SN 1962 bất ngờ có giao dịch 20 triệu đồng, công an nhanh chóng vào cuộc xác minh
Thời sự - 9 giờ trướcSau khi tiếp nhận thông tin, Công an xã Hoàn Long, tỉnh Hưng Yên đã kịp thời hỗ trợ người dân nhận lại 20 triệu đồng do chuyển khoản nhầm.
Vòng hổ phách có trừ tà không? Tìm hiểu ngay trong năm 2026
Đời sống - 9 giờ trướcGĐXH - Vòng hổ phách thường được nhắc đến như một loại trang sức phong thủy có khả năng trừ tà. Tuy nhiên, không ít người băn khoăn liệu vòng hổ phách có thực sự trừ tà hay chỉ là niềm tin truyền miệng.
Kinh hoàng những 'lò bát quái' ven đê ở Ninh Bình, khói đang âm thầm 'đầu độc' người dân
Đời sống - 10 giờ trướcGĐXH - Dọc theo tuyến đê tả sông Đáy và các khu dân cư tại xã Phong Doanh (tỉnh Ninh Bình), những bãi rác tập kết lộ thiên đã tồn tại hàng chục năm đang trở thành "điểm nóng" về ô nhiễm. Không chỉ dừng lại ở việc chất đống gây mất mỹ quan, tình trạng đốt rác tùy tiện đang trực tiếp đầu độc môi trường sống và sức khỏe của người dân nơi đây.
Hà Nội: 'Ôm' tiền mua chung đất rồi bỏ trốn, người đàn ông bị Công an truy tìm
Pháp luật - 10 giờ trướcGĐXH - Cơ quan Cảnh sát điều tra (CSĐT) Công an TP Hà Nội vừa phát đi thông báo truy tìm Trịnh Xuân Phúc để điều tra về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản thông qua hình thức nhận tiền mua chung bất động sản rồi tự ý bán, chiếm đoạt tiền của đối tác.
Cựu cảnh sát "vẽ đường" cho "ông trùm" hàng giả tiêu hủy chứng cứ, đối phó với công an
Pháp luật - 11 giờ trướcCựu cán bộ cảnh sát Nguyễn Danh Dũng đã hướng dẫn "ông trùm" sản xuất thực phẩm chức năng giả đối phó với cơ quan điều tra, tiêu huỷ tang vật vụ án.
Phạt tù nhóm đối tượng khiến bé gái 13 tuổi mang thai
Pháp luật - 13 giờ trướcNgoài 2 người vừa bị TAND TPHCM tuyên án phạt 7 và 9 năm tù, hai người khác đang tiếp tục bị cảnh sát điều tra.
Hà Nội: Danh sách 83 phương tiện vi phạm bị Camera AI ghi hình từ 26 - 27/3
Đời sống - 15 giờ trướcGĐXH - Trong vòng 24 giờ qua (từ ngày 26 đến 27/3/2026), hệ thống Camera AI tại nội thành Hà Nội và trên tuyến cao tốc Nội Bài - Lào Cai đã ghi nhận hàng loạt hành vi vi phạm. Trong đó các lỗi phổ biến vẫn là vượt đèn đỏ, không đội mũ bảo hiểm...
Hà Nội: Mất trắng 150 triệu đồng sau cuộc gọi hướng dẫn làm hồ sơ nhà đất online
Pháp luật - 15 giờ trướcGĐXH - Chỉ vì tin vào lời hướng dẫn nộp hồ sơ nhà đất online với mức phí chỉ 10.000 đồng, một nạn nhân tại xã Đông Anh (Hà Nội) đã sập bẫy lừa đảo công nghệ cao, bị chiếm đoạt gần 150 triệu đồng chỉ trong tích tắc.
Hà Nội: Tàu hỏa va chạm xe máy, 2 người tử vong
Thời sự - 16 giờ trướcTối 27/3, một vụ tai nạn giữa tàu hỏa và xe máy xảy ra tại xã Thượng Phúc (Hà Nội) khiến 2 người tử vong, xe máy bị vò nát.
Vụ người đàn ông bắn chết tài xế taxi, sát hại mẹ vợ: Lời kể ám ảnh của hàng xóm và gia cảnh ít ai ngờ của nghi phạm
Pháp luậtVụ nổ súng khiến 3 người thương vong, trong đó có bố mẹ vợ và một tài xế taxi xảy ra tại xã Kim Điền, tỉnh Quảng Trị, đang gây rúng động dư luận địa phương.