Hà Nội
23°C / 22-25°C

Những hệ lụy xã hội nặng nề do mất cân bằng giới tính khi sinh

Thứ sáu, 07:27 31/07/2009 | Xã hội

Giadinh.net - Bên cạnh những thành công lớn đã đạt được, công tác dân số của nước ta đang phải đối mặt với nhiều thách thức, khó khăn như già hóa dân số, tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh...

 
Các chuyên gia, đại biểu tham dự Hội thảo “Đại biểu dân cử các tỉnh phía Bắc với chính sách, pháp luật về dân số, y tế và chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em” do Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội, Bộ Y tế và Quỹ Dân số LHQ tổ chức tại Hà Nội trong 2 ngày 30-31/7 đã nhận định như vậy.
 
Theo TS Dương Quốc Trọng, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS - KHHGĐ (Bộ Y tế), tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh ở nước ta đang có xu hướng gia tăng. Theo các số liệu chính thức, năm 1979 tỉ lệ này mới chỉ là 105 nam/100 nữ, đến năm 2008 tỉ lệ này là 112 nam/100 nữ. Đặc biệt, có đến 16 tỉnh đã tăng rất cao từ 115-128 nam/100 nữ. Như vậy, sau khoảng 20 năm tới, sẽ có 3 triệu đàn ông Việt Nam không thể lấy vợ người Việt Nam.
 

Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh có thể gây những hệ lụy xã hội nặng nề. (Ảnh chỉ mang tính minh họa: Chí Cường)

 
Dự báo, tỉ số giới tính khi sinh sẽ đạt tới 115 nam/100 nữ vào năm 2020 và sau đó sẽ giảm xuống 108 nam/100 nữ vào năm 2030 và ổn định ở mức 107 nam/ 100 nữ từ năm 2040 trở đi.
 
Nguyên nhân là, từ 2010-2020 chỉ khống chế được tốc độ tăng nhanh, chưa có khả năng làm giảm tổng số giới tính khi sinh so với năm 2007. Từ năm 2020-2030, tỉ lệ này sẽ giảm nhanh xuống còn 108 nam/100 nữ. Dự báo tỉ số giới tính khi sinh là 108 nam/100 nữ vào năm 2030 tuy có cao hơn mức tự nhiên (103-107 nam/100 nữ) là đã tính đến ảnh hưởng của mất cân bằng giới tính khi sinh trong giai đoạn hiện tại.
 
Về các định hướng cơ cấu dân số Việt Nam, TS. Dương Quốc Trọng nhấn mạnh: Giảm chênh lệch giới tính khi sinh, tận dụng giai đoạn “cơ cấu dân số vàng” và thích ứng với giai đoạn “già hóa dân số”.
 
Đồng quan điểm với TS. Dương Quốc Trọng, PGS.TS Nguyễn Đình Cử - Viện trưởng Viện dân số và các vấn đề xã hội và chuyên gia về dân số của Quỹ Dân số LHQ Lê Thị Phương Mai đều cho hay, mất cân bằng giới tính đang có dấu hiệu nghiêm trọng.
 
Theo bà Phương Mai, hậu quả về mặt xã hội có thể làm tan vỡ cấu trúc gia đình ở những vùng bị mất cân bằng giới tính. Đối với phụ nữ, tình trạng thiếu hụt cũng không cải thiện được vị thế của họ, mà chỉ gây áp lực lên việc kết hôn. Bên cạnh đó là việc gia tăng các nguy cơ bạo hành giới, gia tăng mạng lưới buôn bán phụ nữ và nhu cầu mua dâm.
 
“Nên đưa tỉ số giới tính khi sinh thành một chỉ số giám sát Luật bình đẳng giới và phòng chống bạo lực gia đình của cả nước và từng địa phương”, bà Phương Mai khuyến nghị.
 

10 tỉnh có tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh cao nhất cả nước: Hưng Yên, Hải Dương, Thanh Hóa, Bắc Ninh, Kiên Giang, Bắc Giang, Quảng Ninh, Tây Ninh, Hà Tây (cũ), Tuyên Quang. (Nguồn: Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội)

Dưới góc nhìn từ một địa phương có tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh thuộc nhóm các tỉnh đứng đầu cả nước, ông Nguyễn Văn Sai, Phó Chi cục trưởng Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh Hải Dương tỏ ra lo lắng: Năm 1999 tỉ lệ mất cân bằng giới tỉnh chỉ là 103 nam/100 nữ, đến năm 2008 là 127 nam/100 nữ, 6 tháng đầu năm 2009 là 129 nam/100 nữ. Theo ông Sai, một trong những nguyên nhân quan trọng nhất là lạm dụng siêu âm để xác định giới tính thai nhi. Việc nạo, phá thai vì lý do lựa chọn giới tính ngày một phức tạp.
 
Theo đó, việc xử lý vấn đề mất cân bằng giới tính khi sinh đang đặt ra nhiều thách thức, hệ lụy đối với phát triển kinh tế - xã hội đất nước. Đó là thay đổi cơ cấu kinh tế trong tương lai; Thiếu hụt phụ nữ ở độ tuổi lập gia đình; Cấu trúc gia đình thay đổi đáng kể; Cản trở việc nâng cao địa vị của phụ nữ cũng như gia tăng tội phạm liên quan đến lạm dụng tình dục.
 

Việt Nam cần nhanh chóng khống chế tốc độ gia tăng mất cân bằng giới tính khi sinh.  (Ảnh: C.H)

 
Giải pháp cho vấn đề “nóng” này, Tổng cục DS - KHHGĐ đã và đang xây dựng Đề án can thiệp thí điểm tại 11 tỉnh của Việt Nam có tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh cao. Mục tiêu chung của Đề án là từng bước khống chế tốc độ gia tăng mất cân bằng giới tính khi sinh, tiến tới ổn định cân bằng; Tăng cường cung cấp thông tin về giới và mất cân bằng giới tính khi sinh cho người dân; Thực thi và hoàn thiện hệ thống pháp luật về các nội dung liên quan đến giới tính khi sinh; Khuyến khích, hỗ trợ phụ nữ và trẻ em gái trong học tập, chăm sóc sức khỏe sinh sản, phát triển sản xuất...
 
- Hiện nay quy mô dân số của Việt Nam lớn, mật độ dân số cao với 262 người/km², đứng thứ 5 sau Ấn Độ, Bangladesh, Nhật Bản, Philippines.
 
- Mỗi năm dân số nước ta tăng thêm tương đương một tỉnh loại trung bình (nước ta có 39 tỉnh có dân số từ 1,2 triệu người trở xuống).
 
- Tỉ lệ trẻ em giảm mạnh, tỉ lệ dân số trong độ tuổi lao động và người cao tuổi tăng nhanh. Năm 2007, cả nước có 9,45 triệu người cao tuổi.
 
- Mất cân bằng giới tính đối với trẻ em và trẻ sơ sinh có dấu hiệu nghiêm trọng.
 
- Dân số phân bố không đều. Năm 2007, 1 km2 đất ở Hưng Yên có 1.252 người, trong khi ở Kon Tum chỉ có 40 người, chênh lệch 31 lần.
 
- Tỉ lệ sử dụng biện pháp tránh thai cao, tuyệt đại đa số người sử dụng là phụ nữ.
 
- Mức chết thấp và ổn định nhưng có sự khác nhau đáng kể giữa các vùng.
 
- Chất lượng dân số tăng dần nhưng vẫn chưa cao; Quy mô gia đình nhỏ hơn nhưng phức tạp và “dễ vỡ” hơn.
 
(Nguồn: Viện Dân số và các vấn đề xã hội)

Hồng Sơn

kimvan
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Đặt lồng bắt cua, không ngờ dính con vật quý hiếm nặng 5 kg

Đặt lồng bắt cua, không ngờ dính con vật quý hiếm nặng 5 kg

Thời sự - 42 phút trước

Ra đồng đặt lồng bắt cua, một người đàn ông ở TP Đà Nẵng chứng kiến cảnh tượng đầy bất ngờ khi con tê tê quý hiếm bị mắc kẹt trong lồng.

Cận cảnh máy bay MIG 17 với trận chiến lịch sử ở biển Đông

Cận cảnh máy bay MIG 17 với trận chiến lịch sử ở biển Đông

Xã hội - 2 giờ trước

GĐXH - Nhận lệnh xuất kích, các phi công điều khiển máy bay rời sân bay dã chiến lao thẳng ra biển tìm mục tiêu. Theo lệnh chỉ huy, các phi công nhanh chóng đánh bom, làm hư hỏng 2 tàu khu trục của Mỹ.

Cảnh tất bật tại làng hoa Ninh Phúc ở Ninh Bình những ngày cận Tết Nguyên đán

Cảnh tất bật tại làng hoa Ninh Phúc ở Ninh Bình những ngày cận Tết Nguyên đán

Đời sống - 3 giờ trước

GĐXH - Những ngày giáp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, những hộ trồng hoa truyền thống ở Ninh Phúc, phường Đông Hoa Lư, Ninh Bình đang tất bật, rộn ràng đón khách thập phương đến tham quan, lựa chọn, mua sắm những loại cây đẹp nhất để trang trí.

Phát hiện thi thể nữ Phó Giám đốc ngân hàng trên sông Đà

Phát hiện thi thể nữ Phó Giám đốc ngân hàng trên sông Đà

Thời sự - 4 giờ trước

Sau nhiều ngày mất liên lạc, lực lượng chức năng và người thân đã tìm thấy thi thể nữ Phó Giám đốc một chi nhánh ngân hàng trên sông Đà, đoạn gần chân Thủy điện Sơn La. Hiện cơ quan công an điều tra, làm rõ nguyên nhân vụ việc.

Khoảnh khắc xe tải mất lái, đánh võng né hàng loạt phương tiện trước khi đâm vách núi ở Phú Thọ

Khoảnh khắc xe tải mất lái, đánh võng né hàng loạt phương tiện trước khi đâm vách núi ở Phú Thọ

Đời sống - 5 giờ trước

GĐXH - Chiếc xe tải trong lúc di chuyển trên Quốc lộ 6, đoạn qua khu vực đèo Đá Trắng (tỉnh Phú Thọ) thì bất ngờ mất lái. Tài xế sau đó đã liên tục đánh lái để tránh vực sâu và các xe ngược chiều. Chiếc xe chỉ dừng lại khi đâm vào vách núi rồi lật nghiêng.

Quy định mới nhất về mức phạt điều khiển ô tô, xe máy đi ngược chiều năm 2026

Quy định mới nhất về mức phạt điều khiển ô tô, xe máy đi ngược chiều năm 2026

Đời sống - 5 giờ trước

GĐXH - Theo quy định của Nghị định 168/2024/NĐ-CP, trường hợp ô tô, xe máy đi ngược chiều có thể bị phạt rất nặng và bị trừ điểm giấy phép lái xe. Dưới đây là quy định cụ thể.

Nữ sinh 12 tuổi mất tích sau khi rời nhà: Phát hiện thi thể nổi trên sông

Nữ sinh 12 tuổi mất tích sau khi rời nhà: Phát hiện thi thể nổi trên sông

Thời sự - 7 giờ trước

Thi thể nữ sinh 12 tuổi mất tích sau khi rời khỏi nhà bằng xe đạp được phát hiện nổi trên sông.

Vụ vợ đoạt mạng chồng giữa đêm ở Phú Thọ: Người vợ lĩnh án 19 năm tù

Vụ vợ đoạt mạng chồng giữa đêm ở Phú Thọ: Người vợ lĩnh án 19 năm tù

Pháp luật - 7 giờ trước

GĐXH - Chỉ vì mâu thuẫn trong việc chồng muốn mang tiền lương cho mẹ đẻ vay mà không bàn bạc rõ ràng, Hà Thị Lai Hạ (23 tuổi) đã không kiềm chế được cơn giận, dùng dao tước đi mạng sống của người đầu ấp tay gối.

Danh mục 35 bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội từ 15/2/2026, người lao động cần biết

Danh mục 35 bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội từ 15/2/2026, người lao động cần biết

Đời sống - 8 giờ trước

GĐXH - Dưới đây là danh mục 35 bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội từ 15/2/2026 theo Thông tư 60/2025/TT-BYT.

Một người tử vong nghi do nổ pháo tự chế ở Phú Thọ

Một người tử vong nghi do nổ pháo tự chế ở Phú Thọ

Thời sự - 9 giờ trước

Sau tiếng nổ như sấm, hàng xóm chạy ra kiểm tra thì phát hiện anh Vũ Văn Chính (42 tuổi) đã tử vong tại chỗ, nghi do nổ pháo tự chế.

Top