Hà Nội
23°C / 22-25°C

Những hệ lụy xã hội nặng nề do mất cân bằng giới tính khi sinh

Thứ sáu, 07:27 31/07/2009 | Xã hội

Giadinh.net - Bên cạnh những thành công lớn đã đạt được, công tác dân số của nước ta đang phải đối mặt với nhiều thách thức, khó khăn như già hóa dân số, tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh...

 
Các chuyên gia, đại biểu tham dự Hội thảo “Đại biểu dân cử các tỉnh phía Bắc với chính sách, pháp luật về dân số, y tế và chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em” do Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội, Bộ Y tế và Quỹ Dân số LHQ tổ chức tại Hà Nội trong 2 ngày 30-31/7 đã nhận định như vậy.
 
Theo TS Dương Quốc Trọng, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục DS - KHHGĐ (Bộ Y tế), tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh ở nước ta đang có xu hướng gia tăng. Theo các số liệu chính thức, năm 1979 tỉ lệ này mới chỉ là 105 nam/100 nữ, đến năm 2008 tỉ lệ này là 112 nam/100 nữ. Đặc biệt, có đến 16 tỉnh đã tăng rất cao từ 115-128 nam/100 nữ. Như vậy, sau khoảng 20 năm tới, sẽ có 3 triệu đàn ông Việt Nam không thể lấy vợ người Việt Nam.
 

Tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh có thể gây những hệ lụy xã hội nặng nề. (Ảnh chỉ mang tính minh họa: Chí Cường)

 
Dự báo, tỉ số giới tính khi sinh sẽ đạt tới 115 nam/100 nữ vào năm 2020 và sau đó sẽ giảm xuống 108 nam/100 nữ vào năm 2030 và ổn định ở mức 107 nam/ 100 nữ từ năm 2040 trở đi.
 
Nguyên nhân là, từ 2010-2020 chỉ khống chế được tốc độ tăng nhanh, chưa có khả năng làm giảm tổng số giới tính khi sinh so với năm 2007. Từ năm 2020-2030, tỉ lệ này sẽ giảm nhanh xuống còn 108 nam/100 nữ. Dự báo tỉ số giới tính khi sinh là 108 nam/100 nữ vào năm 2030 tuy có cao hơn mức tự nhiên (103-107 nam/100 nữ) là đã tính đến ảnh hưởng của mất cân bằng giới tính khi sinh trong giai đoạn hiện tại.
 
Về các định hướng cơ cấu dân số Việt Nam, TS. Dương Quốc Trọng nhấn mạnh: Giảm chênh lệch giới tính khi sinh, tận dụng giai đoạn “cơ cấu dân số vàng” và thích ứng với giai đoạn “già hóa dân số”.
 
Đồng quan điểm với TS. Dương Quốc Trọng, PGS.TS Nguyễn Đình Cử - Viện trưởng Viện dân số và các vấn đề xã hội và chuyên gia về dân số của Quỹ Dân số LHQ Lê Thị Phương Mai đều cho hay, mất cân bằng giới tính đang có dấu hiệu nghiêm trọng.
 
Theo bà Phương Mai, hậu quả về mặt xã hội có thể làm tan vỡ cấu trúc gia đình ở những vùng bị mất cân bằng giới tính. Đối với phụ nữ, tình trạng thiếu hụt cũng không cải thiện được vị thế của họ, mà chỉ gây áp lực lên việc kết hôn. Bên cạnh đó là việc gia tăng các nguy cơ bạo hành giới, gia tăng mạng lưới buôn bán phụ nữ và nhu cầu mua dâm.
 
“Nên đưa tỉ số giới tính khi sinh thành một chỉ số giám sát Luật bình đẳng giới và phòng chống bạo lực gia đình của cả nước và từng địa phương”, bà Phương Mai khuyến nghị.
 

10 tỉnh có tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh cao nhất cả nước: Hưng Yên, Hải Dương, Thanh Hóa, Bắc Ninh, Kiên Giang, Bắc Giang, Quảng Ninh, Tây Ninh, Hà Tây (cũ), Tuyên Quang. (Nguồn: Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội)

Dưới góc nhìn từ một địa phương có tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh thuộc nhóm các tỉnh đứng đầu cả nước, ông Nguyễn Văn Sai, Phó Chi cục trưởng Chi cục DS-KHHGĐ tỉnh Hải Dương tỏ ra lo lắng: Năm 1999 tỉ lệ mất cân bằng giới tỉnh chỉ là 103 nam/100 nữ, đến năm 2008 là 127 nam/100 nữ, 6 tháng đầu năm 2009 là 129 nam/100 nữ. Theo ông Sai, một trong những nguyên nhân quan trọng nhất là lạm dụng siêu âm để xác định giới tính thai nhi. Việc nạo, phá thai vì lý do lựa chọn giới tính ngày một phức tạp.
 
Theo đó, việc xử lý vấn đề mất cân bằng giới tính khi sinh đang đặt ra nhiều thách thức, hệ lụy đối với phát triển kinh tế - xã hội đất nước. Đó là thay đổi cơ cấu kinh tế trong tương lai; Thiếu hụt phụ nữ ở độ tuổi lập gia đình; Cấu trúc gia đình thay đổi đáng kể; Cản trở việc nâng cao địa vị của phụ nữ cũng như gia tăng tội phạm liên quan đến lạm dụng tình dục.
 

Việt Nam cần nhanh chóng khống chế tốc độ gia tăng mất cân bằng giới tính khi sinh.  (Ảnh: C.H)

 
Giải pháp cho vấn đề “nóng” này, Tổng cục DS - KHHGĐ đã và đang xây dựng Đề án can thiệp thí điểm tại 11 tỉnh của Việt Nam có tỉ lệ mất cân bằng giới tính khi sinh cao. Mục tiêu chung của Đề án là từng bước khống chế tốc độ gia tăng mất cân bằng giới tính khi sinh, tiến tới ổn định cân bằng; Tăng cường cung cấp thông tin về giới và mất cân bằng giới tính khi sinh cho người dân; Thực thi và hoàn thiện hệ thống pháp luật về các nội dung liên quan đến giới tính khi sinh; Khuyến khích, hỗ trợ phụ nữ và trẻ em gái trong học tập, chăm sóc sức khỏe sinh sản, phát triển sản xuất...
 
- Hiện nay quy mô dân số của Việt Nam lớn, mật độ dân số cao với 262 người/km², đứng thứ 5 sau Ấn Độ, Bangladesh, Nhật Bản, Philippines.
 
- Mỗi năm dân số nước ta tăng thêm tương đương một tỉnh loại trung bình (nước ta có 39 tỉnh có dân số từ 1,2 triệu người trở xuống).
 
- Tỉ lệ trẻ em giảm mạnh, tỉ lệ dân số trong độ tuổi lao động và người cao tuổi tăng nhanh. Năm 2007, cả nước có 9,45 triệu người cao tuổi.
 
- Mất cân bằng giới tính đối với trẻ em và trẻ sơ sinh có dấu hiệu nghiêm trọng.
 
- Dân số phân bố không đều. Năm 2007, 1 km2 đất ở Hưng Yên có 1.252 người, trong khi ở Kon Tum chỉ có 40 người, chênh lệch 31 lần.
 
- Tỉ lệ sử dụng biện pháp tránh thai cao, tuyệt đại đa số người sử dụng là phụ nữ.
 
- Mức chết thấp và ổn định nhưng có sự khác nhau đáng kể giữa các vùng.
 
- Chất lượng dân số tăng dần nhưng vẫn chưa cao; Quy mô gia đình nhỏ hơn nhưng phức tạp và “dễ vỡ” hơn.
 
(Nguồn: Viện Dân số và các vấn đề xã hội)

Hồng Sơn

kimvan
Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Người sinh vào khung giờ Tứ mã: Kiếm tiền giỏi bậc nhất nhưng khó giữ của

Người sinh vào khung giờ Tứ mã: Kiếm tiền giỏi bậc nhất nhưng khó giữ của

Đời sống - 51 phút trước

GĐXH - Sinh đúng vào những khung giờ "Tứ mã" thường được cho là mang số kiếm tiền nhanh, nhưng nếu thiếu tỉnh táo cũng dễ rơi vào cảnh tiền đến rồi lại đi.

Tuyên Quang: Báo động tình trạng chây ì bảo hiểm, doanh nghiệp 'quen mặt' tiếp tục tái diễn

Tuyên Quang: Báo động tình trạng chây ì bảo hiểm, doanh nghiệp 'quen mặt' tiếp tục tái diễn

Thời sự - 1 giờ trước

GĐXH - Tình trạng nợ đọng bảo hiểm kéo dài tại nhiều doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang tiếp tục diễn biến phức tạp. Với tổng số tiền hơn 45,8 tỷ đồng, bài toán đảm bảo quyền lợi người lao động đang đặt ra yêu cầu xử lý quyết liệt hơn từ cơ quan chức năng.

Hà Nội: Dự án sân bay 1.500ha tại Ứng Hòa có gì đặc biệt?

Hà Nội: Dự án sân bay 1.500ha tại Ứng Hòa có gì đặc biệt?

Thời sự - 1 giờ trước

GĐXH - HĐND TP Hà Nội đã chính thức thông qua Nghị quyết Quy hoạch tổng thể Thủ đô tầm nhìn đến năm 2126. Một trong những điểm nhấn quan trọng nhất là việc xác lập vị trí Cảng hàng không quốc tế thứ 2 tại khu vực phía Nam (xã Ứng Hòa) với công suất lên đến 50 triệu hành khách/năm.

Giá vàng dao động ở cả 2 chiều, thị trường vàng thế giới quanh ngưỡng 4.495 USD/ounce

Giá vàng dao động ở cả 2 chiều, thị trường vàng thế giới quanh ngưỡng 4.495 USD/ounce

Xã hội - 1 giờ trước

GĐXH - Giá vàng miếng, vàng nhẫn dao động ở cả 2 chiều. Giá vàng thế giới tăng so với phiên sáng hôm qua. Giá bạc biến động trong phiên cuối tuần.

Xử phạt 2 người vi phạm vượt rào chắn đường sắt

Xử phạt 2 người vi phạm vượt rào chắn đường sắt

Xã hội - 2 giờ trước

GĐXH - Lực lượng chức năng Hà Tĩnh vừa xử phạt các trường hợp cố tình vượt qua đường sắt khi barie hạ xuống và tín hiệu cảnh báo đã được kích hoạt.

Đề xuất thu phụ phí vé máy bay nội địa, mức cao nhất bao nhiêu?

Đề xuất thu phụ phí vé máy bay nội địa, mức cao nhất bao nhiêu?

Xã hội - 2 giờ trước

Cục Hàng không Việt Nam đề xuất thu phụ phí nhiên liệu với vé máy bay nội địa, chặng Hà Nội - TP Hồ Chí Minh khoảng 311.000 đồng mỗi chặng.

Tiết kiệm hơn 1 tỷ đồng tiền điện trong Giờ Trái đất 2026

Tiết kiệm hơn 1 tỷ đồng tiền điện trong Giờ Trái đất 2026

Xã hội - 3 giờ trước

Tối 28/3, chỉ sau 1 giờ tắt đèn hưởng ứng Chiến dịch Giờ Trái đất 2026 (từ 20 giờ 30 phút đến 21 giờ 30 phút ngày 28/3/2026), cả nước đã tiết kiệm được khoảng 463.000kWh điện, tương đương hơn 1 tỷ đồng.

Hơn 1.400 nhiệm vụ khoa học công nghệ đang triển khai trên cả nước

Hơn 1.400 nhiệm vụ khoa học công nghệ đang triển khai trên cả nước

Xã hội - 3 giờ trước

Về triển khai công nghệ chiến lược và sản phẩm ưu tiên, Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh đã bắt đầu công bố các bài toán lớn và danh mục sản phẩm. Đồng Nai thu hút các dự án bán dẫn quy mô lớn...

Thời tiết hôm nay 29/3: Khu vực Bắc Bộ có nắng và mưa nhẹ

Thời tiết hôm nay 29/3: Khu vực Bắc Bộ có nắng và mưa nhẹ

Xã hội - 4 giờ trước

GĐXH - Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ đêm 27 đến ngày 29/3, khu vực Bắc Bộ và từ Thanh Hóa đến TP Huế có mưa vài nơi, sáng sớm xuất hiện sương mù, trưa chiều trời nắng. Riêng khu vực Tây Bắc Bắc Bộ có nơi xuất hiện nắng nóng.

Mức lương tối đa đóng bảo hiểm xã hội năm 2026 là bao nhiêu?

Mức lương tối đa đóng bảo hiểm xã hội năm 2026 là bao nhiêu?

Đời sống - 4 giờ trước

GĐXH - Dự kiến từ 1/7/2026, lương cơ sở tăng lên 8%, mức lương tối đa đóng bảo hiểm xã hội cũng tăng theo. Dưới đây là thông tin cụ thể.

Top