Hà Nội
23°C / 22-25°C

Những phát hiện về bệnh phong nhiều người chưa biết

Thứ năm, 10:00 28/06/2018 | Y tế

GiadinhNet - Bệnh phong ("Leprosy" hay còn gọi là bệnh cùi) là một bệnh nhiễm trùng hệ thống mạn tính do trực khuẩn phong gây ra. Bệnh phong có thể gây ra các triệu chứng liệt cơ chân, cơ tay và mất cảm giác trên các vùng da, nhất là ở bàn tay và bàn chân. Tuy nhiên, thực tế hiện nay căn bệnh này ít cực đoan hơn và hoàn toàn có thể điều trị được.

Những năm 50 - 60 của thế kỷ 20, căn bệnh phong (hủi) gây ra nỗi sợ kinh hoàng, gieo rắc chết chóc và nỗi đau li tán với nhiều gia đình. Đây đó vẫn còn những câu chuyện đau lòng, những hoàn cảnh éo le mà nguyên nhân cũng từ căn bệnh quái ác này. Những số phận không may mắc phải căn bệnh phong, họ phải đối diện với “bản án” khắc nghiệt, bị mọi người ruồng bỏ, xa lánh, họ gần như bị “tẩy chay” khỏi cuộc sống. Người mất bố mẹ, người mất con, tàn nhẫn hơn có người có gia đình nhưng không dám nhận, phải bỏ xứ mà đi biệt tích. Hiện nay, bệnh phong vẫn tồn tại và là nỗi ám ảnh của nhiều gia đình.

Những sinh vật hình hình que này chính là khuẩn M. leprae

Những sinh vật hình hình que này chính là khuẩn M. leprae

Chính vì nỗi sợ ấy nên nhiều người vẫn có những lầm tưởng về bệnh phong. Hãy cùng tìm hiểu một số phát hiện về bệnh phong dưới đây để hiểu rõ hơn về căn bệnh này.

Người đầu tiên tìm ra thuốc điều trị bệnh phong là một nhà khoa học nữ

Alice Augusta Ball sinh ngày 24/7/1892 tại Seattle, Washington, Mỹ có mẹ là bà Laura, một nhiếp ảnh gia và bố là ông James P. Ball, Jr., một luật sư. Bà có 2 anh trai là Robert và William và một cô em gái Addie. Ông nội của bà là một nhiếp ảnh gia nổi tiếng nên gia đình được hưởng một cuộc sống đầy đủ.

Ball học tập rất xuất sắc tại trường Trung học Seattle và tốt nghiệp năm 1910. Bà là người Mỹ gốc Phi đầu tiên và là người phụ nữ đầu tiên nhận được bằng thạc sỹ hóa học từ đại học Hawaii (nay là đại học Hawaii).

Thật không may, bà qua đời khi còn quá trẻ, ở tuổi 24. Trong suốt quãng đời ngắn ngủi, bà đã không nhận thấy hết những tác động mạnh mẽ từ phát minh khoa học của mình. Nhiều năm sau khi qua đời, những công lao của bà mới được ghi nhận xứng đáng.

Là một nhà nghiên cứu trong phòng thí nghiệm, Ball đã làm việc rất cần mẫn để phát triển một phương pháp điều trị thành công cho những người mắc bệnh phong. Nghiên cứu của bà đã giúp tạo ra phương pháp điều trị bệnh phong đầu tiên bằng cách sử dụng dầu từ cây đại phong tử. Cho đến lúc đó, loại dầu này chỉ được sử dùng như một loại thuốc bôi trong nền y học Trung Quốc và Ấn Độ.

Ball đã tách thành công dầu thành các thành phần axit béo có trọng lượng phân tử khác nhau cho phép pha trộn trộn dầu thành một dạng hòa tan cùng với nước. Sự chính xác và khắt khe trong nghiên cứu và thao tác của bà đã tạo ra một phương thuốc tuyệt vời để giảm bớt các triệu chứng bệnh phong, mà sau này được gọi là "Phương pháp Ball". Phương pháp này đã được sử dụng cho hàng nghìn người bị nhiễm bệnh trong hơn 30 năm cho đến khi các thuốc sulfone được đưa vào sử dụng.

Với sự thành công của phương pháp này, các bệnh nhân phong từ khắp các bệnh viện và cơ sở trên toàn cầu, đã được trở về nhà khi không còn các triệu chứng bệnh.

Loài Tatu có thể mắc bệnh phong

Lý do giải thích rằng tại sao các trường hợp mắc bệnh phong lại phổ biến hơn ở một số khu vực trên thế giới - là do một loài động vật được xác định sinh sống tại các khu vực đó. Con "nine-banded armadillos" (dasypus novemcinctus) - một loài động vật hữu nhũ có lớp vỏ dày ở bên ngoài, còn được gọi là con tatu.

Thực tế, loài động vật armadillo là vật trung gian chứa vi khuẩn gây bệnh phong cùi - chính là nguyên nhân gây ra bệnh phong và truyền vi khuẩn sang cho con người. Các nhà nghiên cứu cho rằng con người truyền bệnh phong sang cho loài động vật armadillo trong khoảng 500 năm qua và một nghiên cứu từ năm 2011 đã khẳng định loài armadillo có thể lây nhiễm vi khuẩn phong lại cho con người.

Tuy nhiên, những người yêu thích các động vật khác không cần quá sợ hãi vì loài armadillo chỉ là một loài động vật khác ngoài con người - được biết đến nhiễm bệnh phong.

Hầu hết, mọi người có thể miễn dịch với bệnh phong

Đúng vậy, bệnh phong là bệnh truyền nhiễm - mọi người có thể bị nhiễm bệnh nếu "hít" phải vi khuẩn đó. Tuy nhiên, một trong những lý do bệnh phong không phổ biến là "ước tính 95% con người có khả năng miễn dịch với bệnh phong" - theo US National Hansen's Disease (Leprosy) Program (NHDP) công bố.

Vi khuẩn cổ đại gây bệnh phong đang đột biến đề kháng với kháng sinh

Theo một nghiên cứu mới trên tạp chí Nature Communications: Mycobacterium leprae – chủng vi khuẩn cổ gây ra bệnh phong - đang mạnh lên và cực kỳ kháng thuốc. Bộ gen của chúng đang đột biến một cách điên cuồng trong cơn hấp hối để duy trì khả năng giết người theo thời gian.

Tình trạng đáng báo động này được các nhà khoa học phát hiện từ cuộc khảo sát bộ gen của 154 loài M. leprae, thu thập từ 25 quốc gia trên thế giới. Kết quả của nó đã đưa ra một góc nhìn di truyền học hiếm thấy với loài vi khuẩn cổ xưa, bí ẩn và nguy hiểm này.

Nghiên cứu đặt dưới sự hợp tác của các nhà khoa học đến từ nhiều quốc gia, dẫn đầu bởi nhà vi trùng học Stewart Cole của Đại học Bách khoa Lausanne, Thụy Sĩ. Họ lưu ý rằng, trạng thái siêu đột biến của M. leprae "có thể tạo thuận lợi cho sự xuất hiện khả năng kháng thuốc".

Siêu đột biến khiến vi khuẩn mạnh lên, dường như trong cơn hấp hối của chính nó. Bởi vì M. leprae đã có một bộ gen ngắn, siêu đột biến "có thể gây thiệt hại và dẫn đến cái chết" của chúng. Về cơ bản, tỷ lệ đột biến cao này có thể gây tổn hại đến các gen cần thiết cho sự sống của vi khuẩn.

Lily (th)

Bình luận (0)
Xem thêm bình luận
Ý kiến của bạn
Xây dựng hệ sinh thái y tế số chăm sóc sức khỏe chủ động cho cộng đồng

Xây dựng hệ sinh thái y tế số chăm sóc sức khỏe chủ động cho cộng đồng

Y tế - 2 ngày trước

GĐXH – Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam và Viện Công nghệ GFS vừa ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược trong giai đoạn 2026 – 2030 nhằm thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số và phát triển hệ sinh thái y tế số chăm sóc sức khỏe chủ động cho cộng đồng.

Tăng cường nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho bà mẹ và trẻ em

Tăng cường nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe cho bà mẹ và trẻ em

Y tế - 2 ngày trước

GĐXH – Theo các chuyên gia, công tác chăm sóc sức khỏe cho bà mẹ và trẻ em không chỉ dừng ở điều trị bệnh mà cần được tiếp cận theo hướng toàn diện, dựa trên sự kết hợp hài hòa giữa dinh dưỡng hợp lý, vệ sinh khoa học, chăm sóc y tế phù hợp và xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh.

Hội nghị Khoa học Hội Vật lý trị liệu Việt Nam lần thứ III: 'Trao quyền cho người bệnh – Thúc đẩy can thiệp chủ động'

Hội nghị Khoa học Hội Vật lý trị liệu Việt Nam lần thứ III: 'Trao quyền cho người bệnh – Thúc đẩy can thiệp chủ động'

Y tế - 6 ngày trước

GĐXH – Hội Vật lý trị liệu Việt Nam vừa tổ chức thành công Hội nghị Khoa học Hội Vật lý trị liệu Việt Nam lần thứ III năm 2026 với chủ đề: “Trao quyền cho người bệnh – Thúc đẩy can thiệp chủ động” tại thành phố Đà Nẵng.

Đông y Hà Nội bước vào kỷ nguyên chuyển đổi số và hội nhập

Đông y Hà Nội bước vào kỷ nguyên chuyển đổi số và hội nhập

Y tế - 6 ngày trước

GĐXH - Đại hội đại biểu Hội Đông y thành phố Hà Nội lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2026–2031 diễn ra hôm nay trong bối cảnh y học cổ truyền Việt Nam đứng trước cơ hội chuyển mình mạnh mẽ. Từ một lĩnh vực chủ yếu mang tính kế thừa và lưu truyền dân gian, Đông y đang từng bước trở thành một cấu phần quan trọng của nền y tế hiện đại, hướng tới mô hình chăm sóc sức khỏe xanh, bền vững và toàn diện.

Ngày Thalassemia Thế giới (8/5): Nhiều người mang gen bệnh mà không biết

Ngày Thalassemia Thế giới (8/5): Nhiều người mang gen bệnh mà không biết

Y tế - 1 tuần trước

Bệnh tan máu bẩm sinh (Thalassemia) có thể di truyền cho thế hệ sau; hiện Việt Nam có khoảng trên 12 triệu người mang gen bệnh và có trên 20.000 người bệnh mức độ nặng cần phải điều trị cả đời.

Giữa tầng không, bác sĩ Bạch Mai kịp thời cứu hành khách trên chuyến bay Hà Nội - Paris

Giữa tầng không, bác sĩ Bạch Mai kịp thời cứu hành khách trên chuyến bay Hà Nội - Paris

Y tế - 1 tuần trước

GĐXH - GS.TS.BS Mai Duy Tôn - Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai đã kịp thời thăm khám, xử trí một trường hợp hành khách nước ngoài có dấu hiệu liệt mặt, giúp chuyến bay không phải hạ cánh khẩn cấp.

Hơn 227.000 người bệnh đang điều trị tại các bệnh viện trong dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5

Hơn 227.000 người bệnh đang điều trị tại các bệnh viện trong dịp nghỉ lễ 30/4 và 1/5

Sống khỏe - 2 tuần trước

Theo báo cáo nhanh của Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), trong kỳ nghỉ Lễ 30/4 và 1/5 năm 2026, các cơ sở khám, chữa bệnh trên cả nước đã thực hiện nghiêm túc công tác thường trực bảo đảm khám chữa bệnh và cấp cứu tai nạn giao thông theo chỉ đạo của Bộ Y tế.

Ổ dịch sốt xuất huyết tại Hà Tĩnh chưa được khống chế, nguy cơ lan rộng

Ổ dịch sốt xuất huyết tại Hà Tĩnh chưa được khống chế, nguy cơ lan rộng

Sống khỏe - 2 tuần trước

Sau gần 1 tháng ghi nhận ca bệnh đầu tiên, ổ dịch sốt xuất huyết tại Hà Tĩnh vẫn chưa được khống chế, với số ca mắc tăng nhanh. Ngành y tế địa phương cảnh báo nguy cơ lan rộng nếu không kiểm soát triệt để các ổ bọ gậy trong cộng đồng.

Phẫu thuật nội soi thành công cho bệnh nhân 64 tuổi cùng mắc hai loại ung thư khó

Phẫu thuật nội soi thành công cho bệnh nhân 64 tuổi cùng mắc hai loại ung thư khó

Y tế - 2 tuần trước

Bệnh viện Ung bướu Nghệ An vừa thực hiện thành công ca phẫu thuật nội soi cắt đồng thời ung thư thực quản và ung thư thận cho bệnh nhân 64 tuổi. Ca mổ kéo dài hơn 5 giờ, đòi hỏi quyết định táo bạo và phối hợp chặt chẽ, giúp người bệnh vượt qua nguy cơ lớn.

Dịch bệnh tay chân miệng diễn biến phức tạp

Dịch bệnh tay chân miệng diễn biến phức tạp

Y tế - 2 tuần trước

Cả nước ghi nhận hơn 34.000 ca mắc tính đến giữa tháng 4, trong đó có 8 trường hợp tử vong.

Top