Những sai lầm có thể khiến trẻ bị đau dạ dày

Bố mẹ không nên ép trẻ ăn quá nhiều để tránh gây hại dạ dày cho trẻ nhỏ (ảnh minh họa).

Tưởng đau dạ dày chỉ là bệnh của người  lớn

PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng, nguyên Trưởng khoa Nhi (Bệnh viện Bạch Mai) cho biết, nhiều người cho rằng bệnh đau dạ dày chỉ xảy ra ở người lớn. Tuy nhiên, hiện nay bệnh này đang có xu hướng tăng nhiều ở đối tượng trẻ em. Bệnh đau dạ dày phổ biến nhất ở nhóm trẻ từ 10 -14 tuổi.

Chị Nguyễn Thị Hòa (ở Lĩnh Nam, Hoàng Mai, Hà Nội) vừa phải đưa con gái 8 tuổi đi cấp cứu tại Bệnh viện Bạch Mai vì bị đau bụng quằn quại kéo dài. Cháu bé được chẩn đoán đang ở giai đoạn đầu của bệnh đau dạ dày. Cho đến giờ, chị Hòa vẫn không nghĩ con gái lại "dính" căn bệnh này. Theo chị Hòa, bệnh đau dạ dày chỉ xuất hiện ở người lớn do thói quen ăn uống thất thường, còn con gái chị được cho ăn theo chế độ ăn rất hợp lý, được chị lên thực đơn cụ thể, chi tiết.

Chị Hòa kể: “Mỗi ngày, tôi cho con ăn 3 bữa chính và một bữa phụ vào cuối giờ chiều. Ngoài ra, cháu còn được uống sữa, ăn hoa quả và một vài món ăn vặt mỗi khi đói. Các bữa ăn chính trong ngày đều được cân đối các chất dinh dưỡng như đảm bảo đủ thịt và rau xanh. Có vài bữa cháu chán ăn hoặc đôi khi bị nôn trong bữa ăn, nhưng tôi nghĩ do thay đổi thời tiết nên ảnh hưởng đến khẩu vị của trẻ nhỏ. Thế nên, vợ chồng tôi cũng chủ quan, không đưa cháu đi kiểm tra. Ai ngờ...”.

Trường hợp cháu Trần Quốc Anh (12 tuổi, ở La Khê, Hà Đông, Hà Nội) cũng là một ví dụ. Chị Lê Thị Sự (mẹ cháu Quốc Anh) cho biết, gần đây, con trai chị hay có biểu hiện chán ăn hoặc đau bụng giữa bữa ăn. Nghĩ rằng con lười ăn, lấy cớ để trốn “nghĩa vụ”, chị Sự càng ép con ăn và dùng “quân lệnh” để nạt con. Thế nhưng, con trai chị cũng chỉ ăn thêm được vài thìa rồi lại nôn ra hết.

Thấy con có biểu hiện ăn kém, nghĩ con bị đầy bụng, khó tiêu, chị Sự đã ra hàng thuốc mua vài gói men tiêu hóa về cho con uống. Thấy không có hiệu quả, chị tiếp tục mua thuốc về tẩy giun cho con. Uống thuốc rồi, cơn đau bụng không những không khỏi mà còn đau bụng với tần suất nhiều, dữ dội và kéo dài hơn. Lúc ấy, vợ chồng chị Sự mới tá hỏa đưa con đi cấp cứu.

Không nên chủ quan

Về nguyên nhân gây bệnh, PGS.TS Nguyễn Tiến Dũng cho biết: Nhiều phụ huynh có thói quen “nhồi” cho con ăn một cách máy móc. Ví dụ, một ngày phải ăn 3 bữa chính, 2 bữa phụ, 2 lần ăn hoa quả, uống sinh tố và uống sữa. Lịch ăn của trẻ từ khi đi học về đến khi đi ngủ… kín mít. Chính vì thế, nhiều trẻ cứ đến bữa ăn là stress. Khi đó, trẻ có nguy cơ bị ợ, gây hiện tượng trào ngược dạ dày thực quản, tức là axít trong dạ dày trào lên thực quản gây ợ nóng, trào lên họng. Hiện tượng này lặp đi, lặp lại nhiều lần sẽ gây đau dạ dày. Bên cạnh đó, áp lực học hành quá tải, thường xuyên căng thẳng, mệt mỏi cũng là nguyên nhân dẫn đến đau dạ dày ở trẻ em.

Theo BS CKII Trần Văn Đào, Khoa Nhi tiêu hóa (Bệnh viện Phụ sản Nhi – Đà Nẵng), đau dạ dày (cụ thể là viêm loét dạ dày tá tràng) ở trẻ chủ yếu là do vi khuẩn Helicobacter Pylori (HP) gây ra. Tỷ lệ nhiễm HP tại các nước đang phát triển từ 3 tháng tuổi đến 2 tuổi là 20 - 40% và tăng nhanh theo tuổi. Đến 4 - 6 tuổi là 40 - 80% và 15 -18 tuổi là 60 - 85% (người lớn 80 -95%).

Tại Việt Nam, tỷ lệ nhiễm HP dưới 1 tuổi là 6,5%; 3 - 6 tuổi là 16,7% và 37,3% ở lứa tuổi 10 -15, còn lại là ở lứa tuổi trung niên. Tại Bệnh viện  Phụ sản Nhi – Đà Nẵng, lượng bệnh nhân được nội soi chẩn đoán HP trung bình 40 ca/ tháng.

BS Trần Văn Đào cho biết thêm, đau dạ dày là bệnh lý hay gặp ở trẻ em. Bệnh cũng có các dấu hiệu tương tự như người lớn song khó nhận biết nếu không để ý. Ở trẻ nhỏ có các dấu hiệu như đau bụng vùng thượng vị thường giống như người lớn, đau lâm râm, âm ỉ, đôi khi có cảm giác bỏng rát ở thượng vị (trên rốn). Một số trẻ có cơn đau về đêm, mỗi cơn kéo dài vài chục phút đến hàng giờ. Mỗi đợt đau có thể kéo dài hàng tuần đến hàng tháng; đau kèm theo ợ chua, nôn ra máu hoặc đi đại tiện ra phân đen…

BS Trần Văn Đào khuyến cáo, đường lây nhiễm HP chủ yếu qua đường miệng ( ăn uống) nên cách phòng tránh là vệ sinh trong ăn uống cho trẻ. Hạn chế ăn quá nhiều cùng một lúc tránh các thực phẩm có ảnh hưởng không tốt trên niêm mạc dạ dày như các thức ăn cay, chua, nóng và một số thuốc có ảnh hưởng niêm mạc dạ dày của trẻ.

Mai Thùy/Báo Gia đình & Xã hội