Những thay đổi lớn về xét nghiệm, cách ly giúp TP HCM thực hiện hiệu quả Chỉ thị 16

Bộ trưởng Bộ Y tế: "TP.HCM thiếu bao nhiêu nhân lực, Bộ sẽ hỗ trợ bấy nhiêu"

Sáng 9/7, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long có cuộc họp với Bộ phận thường trực hỗ trợ TP HCM chống dịch và các đơn vị chuyên môn để thảo luận các hướng dẫn mới với TP HCM nhằm thực hiện hiệu quả các biện pháp phòng dịch theo Chỉ thị 16 trên địa bàn.

Trước đó, Bộ trưởng đã ký quyết định cử 24 đoàn công tác tới TP HCM phối hợp chặt chẽ, hỗ trợ cho TP Thủ Đức và tất cả các quận, huyện của TP nhằm kiểm soát dịch bệnh. Các đoàn này do lãnh đạo các Vụ/Cục và đơn vị trực thuộc Bộ làm trưởng đoàn, dưới sự chỉ đạo của lãnh đạo TP HCM và Bộ Y tế.

Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long nhấn mạnh: Phải phát huy hết vai trò của đội ngũ cán bộ của Bộ Y tế điều động vào TPHCM hỗ trợ chống dịch COVID-19. Những người đã tham gia chống dịch tại Đà Nẵng, Hải Dương, Bắc Giang, Bắc Ninh, có kinh nghiệm “trận mạc” dầy dạn được phân đến các quận, huyện nơi có dịch nóng nhất.

Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long nhấn mạnh những thay đổi chuyên môn trong vấn đề cách ly, xét nghiệm, tiêm vaccine ở TP HCM.

Những ngày gần đây, TP HCM liên tục ghi nhận số mắc tăng cao từ 700 - 1.000 trường hợp mắc mới/ngày, ghi nhận các trường hợp mắc trong cộng đồng tại chợ đầu mối, khu công nghiệp và đã lây lan sang các địa phương lân cận.

Trong những ngày tới, số trường hợp mắc mới sẽ tiếp tục gia tăng, đòi hỏi TP HCM phải thực hiện quyết liệt, mạnh mẽ các biện pháp phòng chống dịch.

Không cách ly F1 tại nhà với gia đình có bệnh nhân COVID-19

Về vấn đề cách ly, theo PGS.TS Nguyễn Thị Liên Hương - Cục trưởng Cục Quản lý môi trường y tế- với khu vực nguy cơ rất cao (tức là khu vực phong toả), F1 được cách ly tại nhà, không thực hiện cách ly tập trung. Nhà cách ly F1 phải có biển báo bên ngoài, có hàng rào mềm ngăn cách, đảm bảo theo dõi, giám sát chặt chẽ, toàn bộ thành viên trong nhà/gia đình không được phép đi ra ngoài.

Tại khu vực nguy cơ cao, cần áp dụng cách ly các trường hợp F1 tại nhà theo hướng dẫn tại Công văn số 5152/BYT-MT ngày 27/6 của Bộ Y tế. Riêng đối với yêu cầu cơ sở vật chất, trang thiết bị thì không áp dụng yêu cầu phải có phòng riêng để nhân viên y tế thực hiện khám, lấy mẫu, theo dõi sức khỏe và có thể xem xét cho phép cách ly F1 tại căn hộ chung cư, tập thể nếu có phòng cách ly riêng, khép kín.

PGS.TS Nguyễn Thị Liên Hương - Cục trưởng Cục Quản lý môi trường y tế

Với vùng nguy cơ và bình thường mới, áp dụng cách ly các trường hợp F1 tại nhà theo hướng dẫn tại Công văn số 5152 của Bộ Y tế.

"Với những hộ gia đình có F0 thì cả nhà phải đi cách ly tập trung. Chủng này lây lan rất nhanh, nếu có một người nhiễm thì hầu như các thành viên trong gia đình đều dương tính" – Bộ trưởng nhấn mạnh.

Thí điểm lấy mẫu xét nghiệm gộp kháng nguyên nhanh

Bộ trưởng lưu ý 24 đội công tác và Bộ phận thường trực đặc biệt lưu ý vấn đề giúp TP HCM điều phối (máy móc, nhân lực, chuyên môn lấy mẫu) xét nghiệm.

Trong đó, cần giao phòng xét nghiệm COVID-19 cho các quận, huyện để tiếp nhận mẫu và gửi trả kết quả nhanh, giảm từ 24 giờ xuống 12 giờ.

Bộ trưởng yêu cầu Bộ phận thường trực đặc biệt của Bộ Y tế phải kiểm tra giám sát lại các phòng xét nghiệm để bổ sung, điều phối máy tới nơi có nhân lực đảm bảo điều kiện xét nghiệm.

Với khu vực vùng có nguy cơ rất cao, cần lấy mẫu toàn bộ người dân 3 ngày/lần tại hộ gia đình. Với khu vực nguy cơ cao tần suất lấy mẫu là 7 ngày/lần, có thể tăng tần suất nếu điều kiện cho phép.

Với khu vực còn lại, tiến hành lấy mẫu đại diện hộ gia đình, trong đó chọn người hay đi ra ngoài, có mức độ giao lưu tiếp xúc nhiều để lấy mẫu.

"Về phương thức lấy mẫu, với khu vực nguy cơ rất cao và cao, cần lấy mẫu tại hộ gia đình, không tổ chức thành các điểm lấy mẫu" – Bộ trưởng nhấn mạnh. Nếu test nhanh thì trả ngay kết quả cho hộ gia đình, nếu làm RT-PCR thì chỉ gộp mẫu trong gia đình đó mà không gộp với hộ gia đình khác.

"Việc tổ chức các tổ lấy mẫu (2 người/tổ) phải rất lớn thì mới đáp ứng được yêu cầu này, với 2.500 tổ hiện tại là chưa đủ. Do đó, phải điều phối nhân lực trong lấy mẫu" – Bộ trưởng nhấn mạnh và lưu ý "không thể kéo người dân ra ngoài, tụ tập để lấy mẫu. Nếu không sẽ không còn ý nghĩa nào trong chống dịch".

Đối với các khu vực khác, GS Nguyễn Thanh Long khuyến cáo không nên gộp mẫu quá nhiều người trong hộ gia đình để tăng tốc độ trả kết quả và truy lại kết quả nhanh hơn.

Về sinh phẩm xét nghiệm, sẽ sử dụng 2 phương pháp là Realtime RT- PCR và kháng nguyên nhanh để trả kết quả càng nhanh càng tốt.

Với xét nghiệm kháng nguyên nhanh, Bộ trưởng đồng ý kiến nghị của GS.TS Lê Quỳnh Mai về việc sẽ thí điểm gộp mẫu 3-5. Nếu tới đây đánh giá được độ nhạy, độ đặc hiệu của phương pháp này tương đương với xét nghiệm gộp mẫu RT- PCR thì sẽ cho phép triển khai nhằm tiết kiệm sinh phẩm.

Tiêm vaccine tại khu vực phong toả cần tổ chức thành nhiều điểm lưu động, bám vào các hẻm nhỏ

Bộ trưởng Bộ Y tế nhấn mạnh tới đây sẽ tăng cấp vaccine cho TP HCM. TP sẽ phải tổ chức theo dạng chiến dịch nhưng có điểm khác so với trước đây.

Theo đó là đối với khu vực nguy cơ rất cao và cao, nên tổ chức thành nhiều điểm tiêm lưu động tại đầu hẻm hoặc nơi cần thiết, chia thành nhiều khung giờ để đảm bảo giãn cách. Bộ Y tế sẽ điều khoảng 30 xe tiêm lưu động (gồm bàn tiêm, thùng đựng vaccine…) và ngày mai sẽ bàn giao thí điểm một số xe cho TP HCM.

"Điểm tiêm lưu động càng nhỏ, bám vào các hẻm nhỏ càng tốt" – Bộ trưởng lưu ý.

Với các khu vực còn lại, cần tổ chức hai hình thức tiêm (cố định và lưu động), tuy nhiên đặc biệt lưu ý không tổ chức điểm tiêm có đông người.

Võ Thu

Ảnh: Trần Minh