Phần lớn sản phẩm thực phẩm chức năng sai phạm sản xuất trong nước

Trao đổi với báo chí bên lề Hội thảo giới thiệu tài liệu hướng dẫn thực hành sản xuất tốt (GMP) thực phẩm chức năng (TPCN) sáng 29/3, TS Nguyễn Thanh Phong – Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm (ATTP- Bộ Y tế) chia sẻ:

Việt Nam hiện có hàng nghìn doanh nghiệp sản xuất TPCN (năm 2013 là hơn 3.500 doanh nghiệp - PV). Trên cả nước có khoảng 20.000 sản phẩm TPCN. 60-65% trong đó là sản phẩm được sản xuất trong nước.

Điều đáng buồn là qua kiểm tra đã phát hiện nhiều sai phạm mà phần lớn lại rơi vào các sản phẩm sản xuất trong nước. Những vi phạm chủ yếu là do hàm lượng không đúng như công bố, vi khuẩn, nấm, độ ẩm…

“Thậm chí, có những cơ sở chỉ có mỗi văn phòng, không có nhà máy nhưng cũng công bố sản phẩm và đưa sản phẩm ra thị trường. Có trường hợp khi đoàn kiểm tra của Cục ATTP đến lại không thấy văn phòng đâu vì họ đã chuyển văn phòng sang địa chỉ khác mà không báo cáo, vì vậy Cục đã phải rút giấy phép kinh doanh” – TS Phong cho biết.

Nhu cầu dùng thực phẩm chức năng của người Việt là rất lớn. Ảnh minh họa.

Về điều kiện GMP, TS Nguyễn Thanh Phong cho biết: Thế giới cũng như Việt Nam hiện chưa có quy định bắt buộc sản xuất TPCN phải theo tiêu chuẩn GMP.

Vì vậy tồn tại tình trạng sản phẩm được sản xuất trong doanh nghiệp đầu tư rất hiện đại, quy trình sản xuất rất chặt chẽ cũng giống như cơ sở sản xuất nhỏ lẻ, thô sơ. Trong khi, với các cơ sở nhỏ lẻ này, rất khó để bảo đảm chất lượng, duy trì kiểm tra, kiểm định chất lượng định kỳ.

Ngoài ra, cùng một sản phẩm, giá thành ở cơ sở thô sơ dứt khoát sẽ rẻ hơn nơi đầu tư lớn. Nó tạo ra sự không công bằng và chất lượng sản phẩm đến tay người tiêu dùng cũng khó đảm bảo đồng đều.

Do đó, theo TS Phong, áp dụng GMP sẽ vừa bảo vệ chất lượng sản phẩm, bảo vệ người tiêu dùng, vừa loại bỏ doanh nghiệp không đủ điều kiện sản xuất vẫn tham gia thị trường. GMP cũng tạo hành lang pháp lý minh bạch, công bằng để các doanh nghiệp phát triển lành mạnh.

“GMP sẽ giúp chất lương sản phẩm ổn định và đảm bảo như công bố. Thứ hai về quy định về kiểm nghiệm từng lô mẻ sản xuất, bán thành phẩm, nếu ngay lúc chưa thành sản phẩm mà qua kiểm nghiệm, đánh giá chất lượng chưa đạt thì phải điều chỉnh ngay. Điều này sẽ tránh tình trạng sản phẩm đã ra thị trường mà không đạt tiêu chuẩn sẽ khó thu hồi, có khi người tiêu dùng không biết đã mua mất rồi. Nếu áp dụng GMP thì tính ổn định sản phẩm, kiểm soát sản phẩm chặt chẽ hơn nhiều” – TS Phong nói.

Tuy nhiên, ông Phong cũng cho biết, hiện nay, nếu áp dụng ngay tiêu chuẩn GMP vào các doanh nghiệp sản xuất TPCN thì quá nửa số này sẽ không đảm bảo.

“Nếu muốn được tiếp tục kinh doanh họ sẽ phải nỗ lực hơn nhiều, cố gắng đầu tư và nâng cao chất lượng quản lý hơn nhiều. Mong ước của chúng tôi là tiến tới chỉ các cơ sở sản xuất có nhà máy sản xuất mới được đứng ra công bố sản phẩm TPCN” – ông Phong nói.

Cũng theo Cục trưởng Cục ATTP Nguyễn Thanh Phong, sau khi tài liệu Hướng dẫn “Thực hành sản xuất tốt” TPCN được ban hành, Bộ Y tế sẽ ban hành Nghị định, Thông tư để thực hiện.

“Tinh thần là phải siết chặt quản lý nhưng không được “bóp chết” doanh nghiệp, do đó phải có lộ trình áp dụng để không ảnh hưởng lớn đến doanh nghiệp, đồng thời đưa TPCN ngày càng phát triển tốt hơn, làm tốt mục tiêu dự phòng bệnh tật” – TS Nguyễn Thanh Phong chia sẻ.

Theo quy định của ASEAN, hạn cuối để áp dụng tiêu chuẩn GMP trong sản xuất TPCN là năm 2021, nhưng ở Việt Nam, lãnh đạo Bộ Y tế yêu cầu công bố hướng dẫn chậm nhất vào tháng 6/2017. Lãnh đạo Cục ATTP cho biết, việc công bố áp dụng phải đảm bảo có lộ trình, không quá bất ngờ đối với cơ sở sản xuất.

“GMP là quy trình quản lý chất lượng sản phẩm, quy định điều kiện sản xuất đối với một sản phẩm. GMP là tiêu chuẩn rất cao, đáp ứng được điều kiện này thì chất lượng sản phẩm sẽ rất ổn định, minh bạch, cao, tốt hơn” – TS Nguyễn Thanh Phong khẳng định.

Thu Nguyên/Báo Gia đình & Xã hội