Phòng tránh suy dinh dưỡng cho trẻ (2): Ám ảnh béo phì

Mẹ bé thì hoan hỉ, nhưng anh Hoàng - bố Bo lại lo lắng: “Tôi tìm cách hạn chế cho cháu ăn nhưng không thể. Cách đây 1 năm, Bo bắt đầu vào “đà” phát triển, tăng cân liên tục. Cực chẳng đã, tôi chỉ còn cách mua loại sữa tươi không đường hộp nhỏ hơn bình thường cho cháu uống. Bo giảm được 2kg là “chiến công” của cả nhà”.

Tiến sĩ Hoàng Kim Thanh- Giám đốc Trung tâm Truyền thông và Giáo dục dinh dưỡng (Viện Dinh dưỡng Quốc gia) chia sẻ: Chị Hoa cũng như rất nhiều bà mẹ có con “nặng trên chuẩn, cao dưới chuẩn”, chỉ đưa con đi khám mới biết con mình bị suy dinh dưỡng (SDD) thể béo phì. Và thường thì họ rất bất ngờ bởi ai cũng nghĩ “béo khoẻ, béo đẹp, béo tốt”, không thể bị SDD được. Hơn thế, tâm lý chung của chị em là con bụ bẫm bao giờ cũng thích. Tâm lý đó vô tình gây nên hậu quả không ngờ...

Gian nan chuyện giảm cân

Một số nguyên nhân gây thừa cân ở trẻ Trẻ được nuôi không khoa học, đặc biệt là trẻ được nuôi hoàn toàn bằng sữa ngoài; Trẻ dùng quá nhiều thức ăn nhanh; Trẻ thiếu thời gian và địa điểm cho hoạt động thể lực, vui chơi; Trẻ xem tivi quá nhiều; Trẻ thiếu sự chăm sóc trực tiếp của bố mẹ; Người lớn không theo dõi tăng trưởng của bé; Tâm lý cha mẹ thích con trông bụ bẫm hơn.

BS. Đoàn Xuân Tùng (Trưởng khoa Nhi- Bệnh viện Đa khoa Phúc Yên, Vĩnh Phúc) cho biết: “So với SDD thấp còi, điều trị cho trẻ SDD béo phì khó khăn hơn nhiều. Theo tôi, vấn đề tâm lý cho trẻ em béo phì dưới 5 tuổi thật ra không có gì căng thẳng, ngoài một số em mặc cảm, tự ti, còn lại các em vẫn vô tư. Thế nên, nếu bố mẹ có ý định tác động vào tâm lý để thay đổi hành vi ăn uống giảm cân cho con thì không nên”.

BS Tùng cho biết thêm, thay vì quát tháo ầm ĩ, bắt ép giảm cân, gia đình hãy tạo cho trẻ một thói quen ăn uống khắt khe và giám sát khẩu phần ăn của bé liên tục. Vì một khi đã bị thừa cân thì khả năng trở lại cân bình thường là rất khó.

Chị Lã Thị Yến (thị xã Sơn Tây, Hà Nội) bế con đến Viện Dinh dưỡng Quốc gia khi đã “bất lực” vì béo phì. Mỗi bữa ăn chị lấy riêng ra 1 bát cơm và chia làm nhiều lần cho con ăn kèm rau. Khốn nỗi, cu con đang trong đà ăn nhiều, nay đột ngột giảm phanh, bé quấy khóc, không chịu đi học, da xanh xao. 1 tuần đầu, bé giảm được gần 1kg. Nhưng sau đó, mỗi lần bố mẹ đi vắng hoặc người giúp việc lơ là, bé lén lút “đánh” sạch thức ăn trong tủ lạnh. Thế nên, giảm 1 tăng 3, bé bây giờ còn nặng hơn cả lúc chưa giảm. 

“Đó là một trong những sai lầm của các ông bố bà mẹ trong việc giảm cân cho con. Trẻ dưới 5 tuổi, một khi đã có dấu hiệu tăng cân bất thường, bố mẹ nhanh chóng đưa con đến khám dinh dưỡng để có lời khuyên hợp lý”, BS Thanh nói.

Các chuyên gia cũng cho rằng, nếu để tình trạng béo phì của trẻ kéo dài qua tuổi dậy thì, việc giảm cân sẽ càng khó hơn. Trẻ có nguy cơ trở thành béo phì ở người lớn, kèm theo một số bệnh lý khác do béo phì như: Cao huyết áp, đái tháo đường, gan nhiễm mỡ, bệnh tim mạch, viêm khớp, sỏi mật, khó thở, ngưng thở lúc ngủ, giả u não (đau đầu, ói)...

“Vấn đề ở đây là các bà mẹ chưa ý thức được mức độ nghiêm trọng của bệnh. Thậm chí, có người còn phấn khởi khi con mập mạp, bụ bẫm hơn trẻ bình thường”- BS. Tùng cho biết.

 Quỳnh An