Sự thật "giang hồ" khét tiếng trở thành vị tướng tài năng

Thuở nhỏ, ông học một ít võ thuật từ cha và bắt đầu bôn tẩu giang hồ khi vừa 14 tuổi. Ba Dương là người trượng nghĩa hiệp, thích sống tự do thoải mái, sau khi lên Sài Gòn, mảnh đất mà ông dừng lại trú chân là Bình Xuyên.

 

Bình Xuyên xưa kia là một ấp thuộc làng Chánh Hưng, quận Nhà Bè. Với địa hình chi chít sông rạch, cây cỏ mọc um tùm, là vùng đất gần trung tâm Sài Gòn nhưng lại hết sức hoang sơ… Đó chính là điều kiện rất thuận lợi để trốn nã, bắt bớ của các giang hồ hảo hán thời Pháp thuộc. Vì quy tụ nhiều hảo hán giang hồ và không ít những tên tội phạm khét tiếng nên thực dân Pháp gọi vùng đất này là "ổ cướp".

 

Ông Dương Văn Dương.

 

Từ vùng đất này, một hảo hán với võ nghệ cao cường tuyệt đỉnh và cách cư xử như các thủ lĩnh Lương Sơn Bạc đã xuất hiện và liên kết thống nhất giang hồ khắp nơi, hướng họ vào công cuộc đánh đuổi thực dân Pháp xâm lược. Đó chính là Ba Dương - một thủ lĩnh đích thực, cánh chim đầu đàn của vùng đất hoang sơ Bình Xuyên. Dùng tài nghệ của mình, Ba Dương đã quy tụ và thu phục những "cọp dữ" thuộc giới giang hồ Nam Kỳ thuộc địa để tạo thành một lực lượng hùng hậu chống thực dân. Chuyện kể về hảo hán Ba Dương không nhiều, nhưng hầu hết đáng tin cậy.

 

Trước khi thành thủ lĩnh, Ba Dương đã lưu lạc nhiều nơi, làm đủ thứ nghề để kiếm sống. Trong một lần khi đi vác lúa thuê về, ông chứng kiến 5 gã côn đồ tự xưng là người Kèo Vàng (Nghĩa Hòa Đoàn- Triều Châu) vây một ông già đi mua lúa. Nổi máu trượng nghĩa mặc dù còn nhỏ và võ vẽ chẳng được bao nhiêu, Ba Dương xông vào can thiệp. Tất nhiên, Ba Dương bị 5 gã kia đánh cho một trận tơi bời. Đến lúc này, ông già mới ra tay và chưa tàn nén nhang đã cho bọn côn đồ khiếp sợ hò nhau bỏ chạy. Ông già đưa Ba Dương về dạy võ và nhận làm con nuôi. Nhưng chưa đầy 2 năm sau Ba Dương lại bơ vơ do cao thủ người Hoa này bị tai nạn và chết mất xác. Ba Dương đi chăn vịt thuê, chạy đồng khắp nơi suốt 3 năm trời. Rồi Ba Dương lưu lạc lên khu bến Bình Đông, quận 8 và quận 6 bây giờ làm thuê kiếm sống qua ngày.

Lúc bấy giờ phong trào hội kín lan tỏa khắp cõi. Ở Sài Gòn mạnh nhất là hội Vạn Xe (hội của những người cùng ngành nghề). Năm 1888, Vạn Xe chính thức hoạt động với trụ sở là một ngôi miếu nhỏ vùng Tân Hưng. Phạm vi hoạt động ban đầu là khu Bình Đông, Phú Lâm, Minh Phụng ra đến An Bình Chợ Lớn. Hội Vạn Xe khống chế tất cả sinh hoạt ngầm như cờ bạc, mại dâm, bảo kê, tống tiền... Khi bành trướng hoạt động, Vạn Xe va chạm đến quyền lợi nhiều người. Nhẫn tâm thu cả tiền thẻ của phu bốc vác nghèo khổ ở các chành gạo khiến Ba Dương phản ứng và xảy ra đụng độ. Cùng với những người trượng nghĩa, Ba Dương đã đánh cho những tên được hội Vạn Xe sai đến thu tiền phải cúi đầu ra về tay không hết lần này đến lần khác. Chính điều này đã tạo nên mâu thuẫn lớn giữa ông và hội Vạn Xe vốn đang rất lộng hành.

Mới chỉ 20 tuổi, Ba Dương đã dám đối đầu trực tiếp với hội Vạn Xe, khi một thân một mình đến thẳng hội sở thách đấu theo kiểu một chọi một. Tất nhiên, Ba Dương dễ dàng thắng trận trước một cao thủ trốn từ Quảng Đông sang và cũng chẳng thèm gia nhập hay nhận chức tước của Vạn Xe. Sau trận đấu sinh tử đó, tiếng tăm ông nổi như cồn và được nhiều đại ca trong giới giang hồ nể phục.

Năm 1939, Ba Dương về ngụ ở cầu Rạch Đĩa làng Tân Quy, Nhà Bè (bây giờ thuộc quận 7, TP. HCM) và mở lớp dạy võ vì nhiều bạn bè nài nỉ. Lúc này lại xảy ra chuyện giang hồ các nơi đè cổ các chủ ghe thương thuyền đòi tiền bảo kê, Ba Dương lại một mình một ngựa xuống tận khu vực ghe thuyền neo đậu ở kênh Cây Khô giải quyết. Hàng loạt vụ chạm trán xảy ra và phải mất nhiều tháng ông mới thu phục được những giang hồ bến bãi. Người ta kể lại rằng, mỗi khi "me" thu phục một nhóm nào đó, Ba Dương không truy đuổi đến cùng mà luôn mở cho họ con đường để chọn lựa. Điều này đã làm cho nhiều kẻ có máu mặt nể trọng và đi theo ông, không ít những người trong số đó sau này là cán bộ chỉ huy nòng cốt trong liên quân Bình Xuyên.

 

Thời điểm này, thực dân Pháp tuy đã yếu do Paris đầu hàng Đức quốc xã nhưng lại bóc lột nhân dân thậm tệ. Từ đó đã làm cho khuynh hướng chống Pháp của hảo hán Ba Dương lộ rõ. Để có phương tiện, tiền bạc, võ khí chống Pháp, Ba Dương cùng Năm Hà xin vào làm công nhân hãng đóng tàu Nichinan của Nhật. Ông lao vào việc vũ trang để có một đội quân đúng nghĩa bằng việc thành lập Thanh niên Cảm tử đoàn (hải quân Bình Xuyên) cùng với hàng loạt lãnh tụ Bình Xuyên như Bảy Viễn, Mười Trí, Hai Vĩnh, Bảy Môn, Năm Hà... tạo thành một lực lượng thống nhất và hùng mạnh. Có binh, có tướng, có vũ khí, có chiến khu... vấn đề được đặt ra và ưu tiên hàng đầu là lương nuôi quân.

Thuở ấy, bến xe bến tàu, thương thuyền, kho hàng, chành,  vựa...là nơi dễ kiếm tiền nhất. Bến xe An Đông được cho là ăn nên làm ra lại thuộc quyền cai quản của thần cước tung hoành lục tỉnh khét tiếng Sáu Cường. Để có tiền xây dựng căn cứ và bảo đảm lương thực nuôi quân, Ba Dương đã thảo thư gửi Sáu Cường với lời lẽ trong thư hết sức khiêm tốn. Nhưng Sáu Cường đâu dễ chịu "chia cơm", hắn giận giữ và sai người đưa thư về báo với Ba Dương rằng: "Bình Xuyên có Ba Dương, An Đông có Sáu Cường, mỗi người hùng cứ một cõi, nếu có giỏi thì đến gặp ta... chuyện góp gạo nuôi quân, lúc đó tính". Ba Dương lại thân chinh một mình đến gặp Sáu Cường, thoạt nhìn, Sáu Cường không thể tin nổi chàng thanh niên nho nhã mặc bộ bà ba lụa lèo, tay phe phẩy quạt giấy trước mặt mình, lại là thủ lĩnh huyền thoại của Bình Xuyên. Hắn tuyên bố: "Nếu đỡ được cú đá của hắn thì chuyện nuôi quân là chuyện nhỏ".

Quả nhiên, chỉ sau vài cú thần cước kinh hoàng, Sáu Cường bất giác đình thủ vòng tay xá Ba Dương và đồng ý góp một khoản phí nuôi quân hàng tháng. Khi Ba Dương đã đi xa, Sáu Cường gật gù nói với thủ hạ: "Quả xứng đáng là hảo hán". Dù không bên nào giải thích nhưng bí mật của cuộc đấu vẫn hé lộ. Hóa ra khi lòn thấp người để tránh cú đá thần sầu của Sáu Cường, thủ lĩnh Bình Xuyên không quên dùng quạt chạm nhẹ vào hạ bộ đối thủ với dụng ý ngầm cảnh cáo: Muốn lấy mạng Sáu Cường dễ như trở bàn tay. Sáu Cường hiểu được dụng ý đó là đồng ý với yêu cầu của thủ lĩnh Bình Xuyên. Sau khi vụ đụng độ với thần cước Sáu Cường lan toả trong giới lục lâm thảo khấu khắp cõi Nam Kỳ, toàn bộ anh hùng ở bến xe cử người đến mời. Thế là, Ba Dương trở thành "ông trùm" của bến xe này, dù chẳng bao giờ phải lộ diện. Và tất nhiên, lương thực nuôi quân luôn được bảo đảm.

Cả nước đang sôi sục chuẩn bị cho Cách mạng tháng 8, đội quân Bình Xuyên cũng tham gia khởi nghĩa cướp chính quyền. Ba Dương tổ chức lại bộ đội Ba Dương cùng các lực lượng khác thành bộ đội Bình Xuyên và đưa vào mặt trận kháng chiến chống liên quân Anh- Pháp đang lăm le trở lại cướp nước. Tài chỉ huy và đức độ của ông đã khiến cho các lực lượng kháng chiến tự phát khác tuân phục. Tháng 11/1945, ông được cử làm chỉ huy trưởng lực lượng Nhà Bè, Tân Thuận, Bình Đông... ở mặt trận số 4, bao vây mặt Nam Sài Gòn đang do liên quân Anh- Pháp chiếm giữ. Tháng 12/1945, Ba Dương được cử làm Khu bộ phó khu 7, và phân thành các chi đội. Toàn bộ được gọi là liên quân Bình Xuyên đều đặt dưới sự chỉ huy của Ba Dương. Như vậy là, từ một hảo hán giang hồ khét tiếng giới lục lâm, Ba Dương đã trở thành một chỉ huy quân sự tài năng và đức độ.

Tưởng rằng đất nước sẽ có một vị chỉ huy quân sự tài ba để lãnh đạo liên quân Bình Xuyên, nào ngờ khi liên quân Anh-Pháp đẩy mạnh tấn công ra mặt trận An Hóa-Giao Hoà hầu phá vỡ thế bao vây của Việt Minh. Do vũ khí kém và chỉ huy có hạn chế về khả năng, nguy cơ vỡ trận là chắc chắn. Nhận được tin, Ba Dương liều đưa quân đội Bình Xuyên của mình vượt sông Soài Rạp viện binh cho mặt trận An Hóa-Giao Hòa. Khi trú quân ở một ngôi nhà nhỏ tại ấp Bình Phương xã Châu Bình, bộ chỉ huy của liên quân Bình Xuyên bị chiếc máy bay Spitre của Pháp phát hiện. Ba Dương trúng một loạt đạn canon 20 ly và qua đời ngày 22/2/1946. Để ghi nhớ công ơn của ông, Chính phủ Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa đã truy phong Dương Văn Dương, tức Ba Dương lên thiếu tướng, và ông cũng là vị tướng được truy phong đầu tiên của quân đội nhân dân Việt Nam.