Thiếu hụt cán bộ y tế dự phòng

Dịch bệnh diễn biến phức tạp

TS Nguyễn Huy Nga, Cục trưởng Cục Y tế dự phòng, Bộ Y tế, cho biết, năm 2009, các bệnh sốt xuất huyết (SXH), tả đều gia tăng. Thống kê 10 tháng đầu năm cho thấy riêng SXH tăng 7,3% so với cùng kỳ. Số ca nhiễm trên 77 ngàn trường hợp (miền Nam chiếm trên 75%) và đã có 63 ca tử vong (84% tại phía Nam). Tại Hà Nội, dịch SXH diễn biến phức tạp từ đầu năm nay. 

Cục trưởng Cục Phòng chống HIV/AIDS Nguyễn Thanh Long cho biết, HIV/AIDS hiện đang diễn biến phức tạp và đáng lo ngại nhất. Tính đến 30/9/2009, đã phát hiện người nhiễm HIV tại 70,51 % xã/phường, 97,53% quận/huyện và 63/63 tỉnh/thành. Đông Nam Bộ và miền núi phía Bắc là hai khu vực có số ca nhiễm cao và nhanh nhất. Số ca nhiễm HIV thuộc các nhóm đối tượng là công nhân, nông dân, lái xe, trí thức và trẻ em từ năm 2000 đến nay có xu hướng tăng lên.

Ông Long cho biết, số bệnh nhân AIDS được điều trị ARV năm 2009 tăng 122% so với năm 2008. Tuy nhiên, công tác điều trị ARV mới chỉ đáp ứng được 50% nhu cầu thực tế. “Nếu tất cả phụ nữ này không được tiếp cận chương trình dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con sẽ có khoảng 1.500 cháu sinh ra bị nhiễm HIV. Ngược lại, nếu tiếp cận tốt chương trình dự phòng lây truyền HIV từ mẹ sang con sẽ chỉ có 150 cháu sinh ra bị nhiễm HIV”-  ông Long nói.

Nhiều vụ ngộ độc không rõ nguyên nhân

Theo kết quả điều tra của Cục ATVSTP, năm 2009, cả nước có 63 phòng xét nghiệm nhưng năng lực xét nghiệm các chỉ tiêu về hóa chất, kháng sinh, hóc môn và độc tố còn hạn chế. Khảo sát này cũng cho thấy, năng lực của cán bộ kiểm nghiệm còn hạn chế, số người người có trình độ bác sĩ đạt 22%, kỹ sư hóa là 55%. Một số khoa xét nghiệm tại Bình Phước và Lào Cai không có cán bộ trình độ đại học.

Theo TS Nguyễn Công Khẩn, Cục trưởng Cục ATVSTP, đến tháng 9/2009, cả nước đã có 111 vụ ngộ độc được ghi nhận. Trong đó, 72% số vụ ngộ độc không phát hiện được nguyên nhân. Nhiều vấn đề gây bức xúc trong dư luận là: Sữa thiếu đạm, nước uống tinh khiết bẩn, thịt đông lạnh nhập khẩu kém chất lượng, mỡ heo thối, hành phi... Chỉ tính riêng trong đợt kiểm tra ATVSTP tết 2009, các đoàn kiểm tra đã phát hiện gần 10 ngàn trong tổng số gần 60 ngàn cơ sở được kiểm tra không đạt tiêu chuẩn. 21% số mẫu thực phẩm được lấy xét nghiệm không đạt tiêu chuẩn, có độc chất.

Cũng theo TS Khẩn, mạng lưới kiểm tra ATVSTP tại nhiều địa phương hiện nay hoạt động còn yếu, nhiều vụ vi phạm không được điều tra kịp thời do nhân lực cho ngành này còn quá mỏng không thể theo kịp từng vụ việc.

Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Quốc Triệu cho rằng, đây thực sự là một bài toán khó trong giải quyết nhân lực cho quản lý ATVSTP. Theo Bộ trưởng Bộ Y tế, trong lĩnh vực Y tế dự phòng (YTDP), Việt Nam đang trong tình trạng thiếu hụt cán bộ hoạt động ở tất cả các tuyến. Đặc biệt, tại tuyến huyện có đến 70% cán bộ chưa được đào tạo chuyên ngành, có nhiều tỉnh hơn 20 năm chưa tuyển được cán bộ YTDP. Vì vậy, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Quốc Triệu yêu cầu các địa phương tập trung vào công tác tuyển dụng cán bộ hoạt động trong lĩnh vực YTDP vì hiện nay nước ta đang trong tình trạng thiếu hụt cán bộ ở tất cả các tuyến.

“Không an cư thì khó lập nghiệp. Nếu không tạo điều kiện ưu đãi về chế độ lương bổng và các điều kiện làm việc cơ bản thì công tác quản lý ATVSTP càng gặp khó khăn trong khi nhu cầu đòi hỏi của người dân về thực phẩm sạch, an toàn đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết”- Bộ trưởng Bộ Y tế nói.