Thông tuyến khám chữa bệnh BHYT: Người dân hưởng lợi

Tăng cơ hội chọn lựa cho bệnh nhân

Thông tuyến khám chữa bệnh BHYT là người có BHYT được lựa chọn cơ sở khám chữa bệnh tốt nhất, thuận tiện nhất từ tuyến huyện trở xuống trên địa bàn tỉnh hoặc tại các bệnh viện tuyến huyện trên địa bàn toàn quốc mà không cần phải đến nơi khám chữa bệnh ban đầu.

Quy định này bắt đầu được thực hiện từ ngày 1/1/2016. Sau 3 năm, việc thực hiện quy định về thông tuyến BHYT đã có những tác động tích cực đối với cả người bệnh và các cơ sở y tế; đồng thời tạo động lực góp phần thúc đẩy phát triển, hoàn thiện chính sách BHYT Việt Nam.

Cụ thể, thông tuyến tạo điều kiện cho người có thẻ BHYT được lựa chọn cơ sở khám chữa bệnh tốt hơn để được hưởng các dịch vụ tốt hơn. Người dân sống ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, ở xã đảo, huyện đảo được khám chữa bệnh nội trú tại bệnh viện tuyến tỉnh, tuyến trung ương mà không cần giấy chuyển viện.

Thông tuyến cũng góp phần đổi mới cung cách phục vụ, tăng cường đầu tư về cơ sở vật chất, nhân lực nhằm nâng cao chất lượng khám chữa bệnh để thu hút người bệnh, đặc biệt là đối với cơ sở khám chữa bệnh tuyến huyện.

Ông Nguyễn Văn Tiên - nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban về các vấn đề xã hội của Quốc hội.

Bên cạnh đó, thông tuyến cũng làm tăng mức độ hấp dẫn của chính sách BHYT, thu hút người dân tham gia, mở rộng đối tượng tham gia BHYT, thúc đẩy lộ trình BHYT toàn dân.

3 năm thông tuyến cấp huyện vẫn còn bất cập cần tháo gỡ

Trong thời gian qua, việc thực hiện quy định về thông tuyến BHYT đã có tác động tích cực đối với cả người bệnh và các cơ sở y tế; đồng thời tạo động lực góp phần thúc đẩy phát triển, hoàn thiện chính sách BHYT Việt Nam. Tuy nhiên, việc này cũng gây ra một số hệ lụy chưa tốt đòi hỏi phải có những giải pháp hiệu quả để khắc phục.

Đơn cử, là việc xuất hiện tình trạng lợi dụng chính sách thông tuyến BHYT ở tuyến quận/ huyện và xã/ phường để trục lợi quỹ BHYT. Bên cạnh đó, còn một bộ phận không nhỏ người bệnh vẫn chưa hiểu đầy đủ về chính sách BHYT nói chung, quy định thông tuyến BHYT nói riêng, dẫn tới thực trạng có thẻ BHYT nhưng không sử dụng hoặc "bỏ phí" chỉ vì ngại thủ tục chuyển tuyến rườm rà, mất thời gian.

"Khi đặt lộ trình, đã xác định sau 5 năm thực hiện thông tuyến huyện sẽ có kinh nghiệm chuẩn bị cho thông tuyến tỉnh. Qua 3 năm thông tuyến huyện, quyền được tiếp cận các dịch vụ y tế được người dân rất ủng hộ do việc đi khám chữa bệnh rất thuận lợi. Tuy nhiên, việc quản lý cũng gặp một số vấn đề rắc rối nhưng có thể nghiên cứu và điều chỉnh hợp lý", ông Nguyễn Văn Tiên - nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội nói.

Nhiều người dân hưởng lợi từ quy định thông tuyến huyện trong KCB BHYT.

Thông tuyến huyện trong khám chữa bệnh BHYT là một trong những đột phá của chính sách y tế nhưng cũng phải xem xét cùng với những quy định khác để bổ sung, điều chỉnh cho phù hợp. Trước đây, trạm y tế xã rất nhiều việc (tuyên truyền, tiêm chủng, khám chữa bệnh thông thường…); bây giờ chỉ làm công tác tuyên truyền, tiêm chủng, còn khám chữa bệnh người dân không tin tưởng nữa. Nguyên nhân là y tế xã do bệnh viện huyện quản lý, cấp thuốc gì thì được thuốc đó và thuốc ở y tế xã thấp hơn so với ở bện viện… khiến người dân phải lên tuyến trên.

Để khắc phục, nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban các vấn đề xã hội của Quốc hội khẳng định: "Cần phải sửa đổi chính sách để thuốc ở xã cũng được như ở huyện; một số dịch vụ xét nghiệm cơ bản cũng nên trang bị cho tuyến xã. Sửa Luật BHYT làm sao để y tế xã ngoài việc tiêm chủng, khám chữa bệnh thông thường, tư vấn… còn có chức năng kiểm tra, khám sức khỏe tại nhà cho một số đối tượng ưu tiên (người già, người tàn tật…). Làm như vậy sẽ giúp bệnh nhân không phải lên tuyến trên nữa".

Thông tuyến tỉnh khám chữa bệnh BHYT có hiệu lực từ ngày 1/1/2021

Theo kế hoạch, đến năm 2021 sẽ thông tuyến tỉnh trong khám chữa bệnh BHYT. Ông Nguyễn Văn Tiên cho biết: "Dựa trên kinh nghiệm quốc tế, tôi thấy rằng chúng ta có thể thông tuyến tỉnh, thậm chí thông tuyến Trung ương với điều kiện tuyến cơ sở phải quản lý tốt sức khỏe, cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khỏe ban đầu. Bên cạnh đó, các bác sĩ hoạt động theo nguyên lý y học gia đình và phải thực hiện đúng chức năng của mình. Khi người dân khám chữ bệnh, trước tiên họ ký xác nhận thông qua bác sĩ gia đình để được quản lý, xác định, giới thiệu lên đúng tuyến. Như vậy, chúng ta được cả 2 mặt: Quản lý tốt quỹ BHYT, tiết kiệm tiền cho người dân do không lên tuyến trên với những bệnh nhẹ; đảm bảo quyền thông tuyến, giúp người dân bị bệnh nặng được điều trị kịp thời".

Theo ông Tiên, việc sửa đổi Luật BHYT cần tập trung vào y tế cơ sở, bởi lâu nay đã tập trung quá nhiều vào tăng cường khả năng kỹ thuật của bệnh viện mà coi nhẹ y tế cơ sở. Xu hướng chung của thế giới là cùng với tăng cường khám chữa bệnh ở tuyến trên cũng phải tăng cường đầu tư chăm sóc sức khỏe ban đầu thì thông tuyến sẽ không ảnh hưởng gì. Khi y tế xã có đủ động lực để quản lý tốt thì người dân không phải lên tuyến trên nữa, bởi bất kỳ người bệnh nào cũng muốn được quản lý, chăm sóc tại cơ sở, còn khi bệnh nặng thì có thể được chuyển thẳng lên tuyến trên.

PV