Tính mức chịu thuế thu nhập cá nhân: Mức áp thuế chưa “chạy” kịp với trượt giá

Trong những năm qua, giá cả các mặt hàng tiêu dùng tăng mạnh, ảnh hưởng đến cuộc sống người dân. Ảnh: Lê Bảo

Phù hợp thực tế?

Bộ Tài chính vừa thông báo về dự thảo Nghị quyết, mức giảm trừ gia cảnh (GTGC) đối với người nộp thuế cá nhân từ 9 triệu đồng lên 11 triệu đồng/người/tháng (tức 132 triệu đồng/năm). Bên cạnh đó, Bộ cũng đưa ra mức giảm trừ người phụ thuộc tăng từ 3,6 triệu đồng lên 4,4 triệu đồng/tháng. Cũng theo Bộ Tài chính, việc nâng mức GTGC lên 11 triệu đồng/tháng và người phụ thuộc lên 4,4 triệu đồng/tháng sẽ giúp người dân giảm bớt khó khăn trong bối cảnh giá cả, lạm phát tăng rất nhiều so với thời điểm năm 2013. Cũng theo dự thảo này, một người làm việc có thu nhập 15 triệu đồng/tháng và có một người phụ thuộc (con cái, cha mẹ, vợ chồng) sẽ không phải nộp thuế.

Tuy nhiên, rất nhiều ý kiến cho rằng việc điều chỉnh mức GTGC lần này của Bộ Tài chính chưa thực sự phù hợp với tình hình thực tại. Bởi, ở thời điểm hiện tại tình hình giá cả, lạm phát tăng cao so với thời điểm năm 2013. Theo người dân, Bộ Tài chính cần đẩy mạnh mức GTGC và mức người phụ thuộc mới có thể "đuổi" kịp tình hình hiện nay. Điều này sẽ công bằng và sòng phẳng hơn với người nộp thuế cũng như giúp người dân ổn định cuộc sống trong giai đoạn có nhiều khó khăn này.

Chị Lê Lan (trú tại Đống Đa, Hà Nội) cho biết: "Nếu năm 2013, chỉ với 100.000 đồng là tôi có thể mua được thức ăn cho cả gia đình 3 người trong 1 ngày. Tuy nhiên, với mức giá hiện nay tôi phải cầm đến 200.000 đồng mới có thể mua đồ ăn. Nguyên nhân là giá thực phẩm tăng cao, nếu trước đây giá thịt lợn chỉ 70.000 - 80.000 đồng/kg thì hiện nay giá đang ở mức gấp đôi. Đơn giản nhất như một mớ rau muống trong siêu thị chỉ 6.000 - 7.000 đồng thì hiện nay một bó rau muống đã lên đến 15.000 đồng/0,5kg".

Theo chị Lan, đó là chưa kể đến hàng loạt mặt hàng khác như gạo, trứng, sữa… đều tăng hơn nhiều. Thậm chí, chị Lan còn nói vui rằng: "Năm 2013, đi đám cưới bạn bè, đồng nghiệp tôi chỉ mừng 300.000 đồng, nhưng hiện nay tiền mừng cưới thấp nhất cũng 500.000 đồng. Giá cả tăng mạnh, cái gì cũng tăng lên nên chi phí cỗ bàn cũng tăng theo. Nếu mừng 300.000 đồng thì dâu rể có thể "cày lưng" để trả nợ ấy chứ".

Giá cả tăng mạnh theo từng năm, từng thời gian tuy nhiên với nhiều người thu nhập vẫn không tăng là bao. Chính vì vậy, đã khiến không ít người rơi vào tình cảnh khó khăn lại càng phải bươn trải để lo cho cuộc sống gia đình. Anh Nguyễn Trung Thành (nhân viên IT tại một siêu thị) cho hay: "Đơn cử như năm 2013, tôi chỉ cần mua gói xôi 5.000 đồng là đủ bữa sáng, nhưng hiện nay cũng nắm xôi ấy có giá 10.000 đồng, tức tăng gấp đôi".

Nên tăng mức giảm trừ gia cảnh

Nhiều ý kiến cho rằng, mức GTGC 11 triệu đồng/đối tượng nộp thuế và 4,4 triệu đồng đối với người phụ thuộc vẫn chưa theo kịp đối với tình hình thực tại. Bởi thực tế cho rằng, tất cả các yếu tố của việc chi tiêu cho cuộc sống sinh hoạt hiện nay đều tăng cao, đổ lên gánh nặng của người nộp thuế. Nói về điều này, chị Kim Linh (trú tại Hà Đông) cho rằng: "Theo tôi, Bộ Tài chính nên tăng mức GTGC lên 15 triệu đồng và người phụ thuộc lên 6 triệu đồng".

Chị Kim Linh lấy ví dụ: "Hàng tháng tiền học của con gái đã 6 triệu đồng, chưa kể tiền bỉm, sữa, quần áo, tiền con đi thực tế, tiền ăn, tiền đồ chơi… đã chiếm mất một phần thu nhập của cả gia đình. Cách đây 7 năm trước, giá cả tất cả các mặt hàng phục vụ cho sinh hoạt đều thấp hơn hiện nay khá nhiều. Và với mức thu nhập ở thời điểm đó của 2 vợ chồng có dư dả và chúng tôi tiết kiệm được tầm 15 triệu đồng/tháng. Tuy nhiên, 2 năm nay khi giá cả leo thang, chi tiêu cũng nhiều hơn nên gần như không có tích góp".

Anh Thái Anh (nhân viên truyền thông) cho biết: "Thu nhập hiện tại của tôi là 25 triệu đồng, tăng mức thuế GTGC lên mức 11 triệu đồng đương nhiên bản thân tôi cũng như nhiều người được hưởng lợi, phần 14 triệu đồng còn lại tôi phải chịu thuế thu nhập cá nhân. Nhưng đến khi tích góp tiền để mua xe, mua nhà do tiền tiết kiệm từ 14 triệu đồng (chưa trừ thuế) thì bản thân tôi tiếp tục bị thu thuế mua xe, mua nhà. Như vậy chẳng phải thuế chồng thuế và khiến bản thân phải gánh nhiều lần". Ý kiến của anh Thái Anh cũng là ý kiến của rất nhiều người, bởi phần dư thừa sau khi chi tiêu sinh hoạt cá nhân, gia đình tiếp tục bị chịu thuế khi mua con gà, gói bột canh, chai nước mắm, xa hơn là chiếc xe máy, ô tô hay căn nhà.

Lê Bảo

Bộ Tài chính nói gì về việc đề xuất mức chịu thuế mới là 11 triệu đồng?