TPHCM: "Tiểu Cái bang" trên... từng cây số

Từ sau Tết Nguyên đán trở lại đây, lượng trẻ em lang thang xin ăn tập trung về TPHCM tăng một cách đáng kể. Tuy nhiên, hướng đến “Năm văn minh đô thị 2008”, nên các quận trung tâm của TP đã tập trung đẩy mạnh công tác an ninh trật tự cũng như thu gom trẻ lang thang, nên số trẻ lang thang hiện nay lại được “phân bố” nhiều ra các vùng ven.

Ngã tư Tân Kỳ, Tân Quý – Trường Chinh (quận Tân Bình) là nơi thường xuyên có từ 3-4 trẻ khoảng 7 - 8 tuổi, đen nhẻm “túc trực”. Cứ mỗi lần đèn đỏ, các tiểu cái bang này lại tranh nhau ào xuống lòng đường, chìa ca nhựa, mũ nón để xin. Thậm chí, có đứa còn bế theo em nhỏ trên tay, “đứng trực” mặc cho cái nắng đổ lửa của phương Nam thiêu đốt da thịt.

Ngã tư Hàng Xanh, giao lộ Phan Huy Ích – Quang Trung, ngã tư Bảy Hiền… hấu hết đều có bộ phận “cái bang chốt trực”. Không chỉ thế, vào ban đêm, tại các quán ăn, lực lượng này còn hoạt động mạnh hơn. Với chiếc nón rách hoặc ca nhựa cũ, đứa lớn bế đứa bé đến từng bàn nhậu, tay chìa ca tay giật áo khách để xin. Còn tại các cây xăng, bất kể  ngày hay đêm, mưa hay nắng, lượng “cái bang” cũng luôn luôn có mặt, nhằm đúng lúc khách móc túi trả tiền là chìa nón, giật tay.

Hồi gia khó, tái lang thang dễ !

Trước tình trạng trẻ lang thang, xin ăn có dấu hiệu gia tăng, cuối tháng 3/2008, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Thị Thu Hà đã ký ban hành chỉ thị về tăng cường bảo vệ, chăm sóc trẻ em. Trong đó nêu rõ việc tăng cường quản lý, chặn đứng tình trạng trẻ em lang thang xin ăn, lang thang kiếm sống vào ban đêm; trẻ em đeo bám thực khách, khách dưới mọi hình thức.

Theo Sở Lao động, Thương binh & Xã hội (LĐTBXH) TPHCM, ngoài việc tăng cường ngăn chặn lượng trẻ em ở các tỉnh đổ về thành phố lang thang xin ăn, hiện Sở đang rất đau đầu về tình trạng trẻ em Campuchia tập trung ở TPHCM “hành nghề” ngày càng nhiều.

Theo bà Mai Thị Hoa, Trưởng phòng Bảo trợ xã hội thuộc Sở LĐTBXH TPHCM, nếu việc ngăn chặn, tập trung trẻ em các tỉnh khó một thì công tác này đối với trẻ em Campuchia khó gấp mười lần, vì ngành LĐTBXH sau khi gom các em lại, còn phải kết hợp với các ban ngành khác để đưa các em về nước, hồi gia cũng như phải kết hợp với nước bạn ngăn chặn tình trạng tái xuất hiện. Đó là chưa kể việc thu gom các em về các Trung tâm hỗ trợ xã hội cũng gặp nhiều khó khăn vì bất đồng ngôn ngữ, cần phải có người phiên dịch.

Nếu như năm 2007, tổng số lượng trẻ em lang thang xin ăn mà các quận, huyện tập trung được là 3.810 em thì chỉ riêng lượng trẻ em Campuchia đã là 1.073 em. Và theo thống kê của quý I năm 2008, lượng lang thang xin ăn thu gom được là 759 người, nâng số người đang tập trung tại các trung tâm hỗ trợ xã hội lên đến 6.000 người. Tuy nhiên, vẫn còn một lượng lang thang xin ăn lớn hiện chưa thu gom cũng như chưa thống kê được.

Nguyên nhân của sự gia tăng người lang thang xin ăn trên địa bàn TPHCM vào quý I năm 2008, theo bà Mai Thị Hoa, là do thời điểm này mùa vụ ở các tỉnh phía Bắc đã giảm, nên một số người vào Nam để hành nghề “cái bang”. Hiện Sở và các quận, huyện đã triển khai kế hoạch thu gom, tập trung đối tượng này. Sau khi tập trung về các Trung tâm, Sở sẽ rà soát, phân loại (trẻ em, người tàn tật…) để đưa về hồi gia đối với trẻ em còn gia đình, đưa vào các trung tâm bảo trợ, dạy nghề miễn phí đối với trẻ em tàn tật, mồ côi, hồi hương với trẻ em Campuchia…

Tuy nhiên, một thực tế là hiện nay những địa phương có trẻ em bỏ học vào TPHCM lại chưa có chính sách hỗ trợ hiệu quả khi trẻ hồi gia, khiến việc tái lang thang trở thành một điều gần như tất yếu.

Thu Hường