Đó là xã Sông Kôn (huyện Đông Giang, Quảng Nam)- một địa danh nằm trên đại ngàn Trường Sơn quanh năm đầy nắng gió.
Khi bà con ý thức được việc chăm sóc sức khỏe sinh sản
Nơi đầu tiên chúng tôi đến là thôn Bút Nga thuộc xã Sông Kôn. Nhờ nỗ lực tuyên truyền của ngành dân số nên bà con Cơ tu nơi đây đã biết "đẻ nhiều dẫn đến nghèo nàn, lạc hậu" vì thế 10 năm qua, cả thôn không có trường hợp sinh con thứ 3- một trường hợp hiếm thấy trong các bản làng đồng bào dân tộc thiểu số. Nhờ vậy, nhiều gia đình đã có cái ăn, cái mặc tốt hơn và cho con cái cắp sách đến trường.
Anh Alăng Mười (31 tuổi), trưởng thôn cho biết: Thôn Bút Nga có gần 40 hộ với gần 160 nhân khẩu. Thực hiện chủ trương "Dừng lại ở hai con để nuôi dạy cho tốt", từ năm 2000 đến nay, bà con Cơ tu đã từng bước thực hiện có hiệu quả chương trình dân số.
Đội ngũ cán bộ thôn, CTV dân số đã không ngại vất vả, “đến từng ngõ, gõ từng nhà” để động viên, giải thích cho người dân hiểu rõ những khó khăn, vất vả nếu sinh nhiều con. Gia đình chúng tôi cũng sinh 2 con để làm gương...".
Già làng Arất Chóp (72 tuổi) bộc bạch: "Người Cơ tu rất coi trọng con trai nên thường hay đẻ nhiều, chưa có con trai thì cố đẻ, có rồi vẫn muốn đẻ nữa cho nhiều may, nhiều phúc... Lúc đầu, nghe cán bộ nói đến những vấn đề KHHGĐ, mình cũng không ưng cái bụng đâu. Nhưng nhờ cán bộ giảng giải về nỗi vất vả, cực nhọc khi sinh nhiều con, già đã hiểu và vận động con cháu nghe theo...".
Trưởng thôn A Lăng Mười đúc rút kinh nghiệm: "Tuyên truyền cho bà con dân bản phải cụ thể, không thể nói chung chung được. Trong các buổi họp thôn, chúng tôi đã phối hợp lồng ghép về việc không sinh con thứ 3, giáo dục giới tính, tư vấn các biện pháp phòng tránh thai an toàn. Các cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ được phổ biến kiến thức nhằm sinh từ 1 đến 2 con. Vào dịp Tết, chúng tôi cùng cán bộ phụ nữ phát quà, bánh cho con em đồng bào, chúng tôi nói với họ rằng, phần quà bánh này, nếu các anh, các chị chia cho 4 cháu thì phần mỗi cháu nhận ít hơn chia cho 2 cháu...".
Cách tuyên truyền nôm na, mộc mạc, giản dị và dễ hiểu này đã được bà con người Cơ tu hiểu ngay và hưởng ứng.
Nhờ làm tốt công tác DS- KHHGĐ, từ năm 2000 đến nay, thôn Bút Nga không có trường hợp sinh con thứ 3.
Thôn Bút Nga nhận được nhiều bằng khen và giấy khen của các cấp, các ngành treo kín nhà Gươl; 100% gia đình đạt tiêu chuẩn gia đình văn hóa, ấm no, hạnh phúc - anh Mười khoe thêm: "Trong thôn gần 33 cặp vợ chồng trong độ tuổi sinh đẻ đã áp dụng các biện pháp tránh thai hiện đại. Nhờ áp dụng tốt sinh đẻ có kế hoạch nên nhiều gia đình thanh niên có cơ hội sản xuất chăn nuôi, làm ăn khá như: Alăng Chư (37 tuổi) thu nhập mỗi năm trên 30 triệu đồng; A Lăng Mười (31 tuổi), thu nhập 20 triệu đồng; A lăng Út, thu nhập 25 triệu đồng...". Ý thức chăm sóc sức khỏe của bà con cũng đã nâng lên rõ rệt.
Quê hương đổi mới
Già làng Arất Chóp hồ hởi: "Có được kết quả trên, ngoài sự ý thức, tiếp thu của từng người dân ra, còn có sự "đồng tâm hiệp lực" và làm gương của các đồng chí trong chính quyền địa phương, đoàn thể và nhất là các cộng tác viên dân số như ông Arất Chơrít và cô Lý Thị Son.
Hiện nay, ông Arất Chơrít làm Bí thư chi bộ, ông rất quan tâm chỉ đạo phấn đấu làm tốt công tác DS-KHHGĐ của thôn Bút Nga.
“Nhờ sinh đẻ ít, người dân nơi đây đã có của ăn, của để. Cách đây 3 tháng, chúng tôi làm lễ khánh thành nhà Gươl to đẹp của thôn. Nhà Gươl này Nhà nước hỗ trợ trên 8 triệu đồng, nhân dân đóng góp hàng ngàn công lao động. Quy ra tiền, nhà Gươl này trị giá trên 300 triệu đồng từ bàn tay đóng góp công sức của bà con đấy..." - ông tâm sự.
Rời thôn Bút Nga, cúng tôi đến thôn Sơn thuộc xã Sông Kôn - Đông Giang. 9 năm qua, cả thôn này không có trường hợp sinh con thứ 3.
Anh Alăng Liêu (33 tuổi), trưởng thôn cho biết: Gia đình anh cũng chỉ sinh 2 con.
Cô Alăng Thị Nhí (21 tuổi) CTV dân số thôn Sơn chia sẻ kinh nghiệm: "Trong các buổi họp thôn chúng tôi đã tuyên truyền, phối hợp lồng ghép về việc không sinh con thứ 3, giáo dục giới tính, tư vấn các biện pháp phòng tránh thai an toàn, giữ gìn vệ sinh môi trường xanh sạch đẹp... Cách tuyên truyền phải nôm na, mộc mạc, giản dị...".
Thôn Sơn và xã Sông Kôn đã được ngành DS-KHHGĐ tỉnh Quảng Nam tặng giấy khen, Ủy ban MTTQVN xã Sông Kôn tặng giấy khen "khu dân cư văn hóa cấp xã", "thôn văn hóa trong phong trào xây dựng thôn văn hóa" cho thôn Sơn... 100% gia đình đạt tiêu chuẩn gia đình văn hóa, ấm no, hạnh phúc.
Gương sáng thôn Sơn rất đáng được biểu dương và nhân rộng trong cộng đồng dân tộc thiểu số. Vượt qua phong tục của dân bản, những CTV cùng cán bộ thôn, xã đã không ngại vượt đèo, lội suối đến từng ngõ, gõ từng nhà để giúp người dân nhận thấy được tầm quan trọng của KHHGĐ nên từ đó bà con hiểu và làm theo.
Lên xã Sông Kôn hôm nay, hai bên con đường 604 là những căn nhà xây xinh xắn ẩn hiện trong những tán cây ăn quả và những đám ruộng lúa bậc thang, đang chuyển qua màu vàng lúa chín, đời sống nơi đây đã thay da đổi thịt rất nhiều.
Bà con đã biết ăn ở vệ sinh để phòng tránh bệnh tật, khi ốm đau biết lên Trạm y tế để được cho thuốc, tư vấn cách chăm sóc sức khỏe. Cuộc sống của bà con Cơ tu trên đỉnh Trường Sơn đang đổi thay từng ngày.
|
"Người Cơ tu rất coi trọng con trai, nên thường hay đẻ nhiều, chưa có con trai thì cố đẻ, có rồi vẫn muốn đẻ nữa cho nhiều may, nhiều phúc... Lúc đầu, nghe cán bộ nói đến những vấn đề KHHGĐ, mình cũng không ưng cái bụng đâu. Nhưng nhờ cán bộ giảng giải về nỗi vất vả, cực nhọc khi sinh nhiều con, già đã hiểu và vận động con cháu nghe theo...".
|
Q. Phong
