Từ 1/4 sẽ tổng điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ

Tổng điều tra giữa kỳ này sẽ tiến hành trên 11.000 xã, phường, thị trấn của hầu hết các quận, huyện, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, thành. Ảnh: P.B

Theo Tổng cục Thống kê, cuộc tổng điều tra giữa kỳ này sẽ tiến hành trên 11.000 xã, phường, thị trấn của hầu hết các quận, huyện, thị xã, thành phố thuộc các tỉnh, thành, với quy mô gần 1,2 triệu hộ gia đình; Sẽ có 13.000 điều tra viên, tổ trưởng, giám sát viên các cấp tham gia. Nội dung điều tra bao gồm: Thông tin về thành viên của hộ; Thông tin về lịch sử sinh của phụ nữ từ 15-49 tuổi (trong độ tuổi sinh đẻ); Thông tin về người chết của hộ; Thông tin về nhà ở của hộ...

Thông qua kết quả của điều tra nhằm đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch phát triển KT-XH thời kỳ 2011-2015; Hoạch định chính sách, chiến lược, hoạch phát triển KT-XH thời kỳ 2016-2020 và giám sát thực hiện các mục tiêu phát triển thiên niên kỷ của Liên Hợp Quốc mà Chính phủ Việt Nam đã cam kết...  Cùng với đó, điều tra cũng để bổ sung kho dữ liệu cơ sở về dân số và nhà ở của Tổng cục Thống kê nhằm phục vụ công tác nghiên cứu, phân tích và dự báo xu thế phát triển dân số và nhà ở giữa hai kỳ tổng điều tra 2009-2019 trên phạm vi cả nước và từng địa phương; Phục vụ yêu cầu so sánh quốc tế; Cung cấp dàn mẫu cho các cuộc điều tra thống kê đối với hộ dân cư. Cuộc điều tra kết thúc vào ngày 20/4 và kết quả sơ bộ sẽ được công bố vào tháng 10/2014.

TS Nguyễn Quốc Anh – nguyên Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu, Thông tin và Dữ liệu dân số, thuộc Tổng cục DS-KHHGĐ cho biết, từ sau giải phóng (1975) tới nay, nước ta đã tiến hành 4 cuộc Tổng điều tra dân số và nhà ở trên phạm vi toàn quốc (1979-1989-1999-2009). Cứ 5 năm một lần sẽ có điều tra giữa kỳ của tổng điều tra dân số và nhà ở (1984-1994-2004-2014). Ngoài ra hàng năm, cũng vào thời điểm ngày 1/4, Tổng cục Thống kê tiến hành các cuộc điều tra biến động dân số và KHHGĐ để có số liệu phục vụ đánh giá chỉ tiêu Pháp lệnh của Quốc hội giao hàng năm. 

Nếu tính riêng từng miền Nam/Bắc, ở miền Bắc đã có cuộc tổng điều tra dân số vào 1/10/1960, sau đó đến 1/4/1974 là cuộc tổng điều tra dân số lần thứ 2. Tại miền Nam, trước đây cũng có tổ chức điều tra để thu thập số liệu về dân số. Ngay sau giải phóng thống nhất đất nước, chúng ta đã tiến hành Tổng điều tra dân số vào ngày 5/2/1976 với một số chỉ tiêu cơ bản để phục vụ các kế hoạch thống nhất và tái thiết đất nước.

Lấy thông tin của gần 1,12 triệu hộ gia đình

Về lịch sử tổng điều tra dân số ở Việt Nam, theo sách “Hoàng Lê Nhất thống chí” đã ghi chép lại những cuộc điều tra ở Việt Nam về đinh-điền và nội dung cũng đã ghi cụ thể là đếm tất cả những người từ tuổi mọc răng (vì ngày xưa, tỷ lệ chết cao, đặc biệt là chết trẻ sơ sinh, do vậy qui định “mọc răng” để tương tự như khái niệm thống kê “sinh ra sống được” hiện nay). Sau đó theo tài liệu của Nha Thống kê Đông Dương (thuộc Pháp) đã có số liệu về cuộc tổng điều tra dân số đầu tiên ở Việt Nam vào năm 1924.

Về cuộc điều tra giữa kỳ năm 2014 này, TS Nguyễn Quốc Anh phân tích, cuộc tổng điều tra giữa kỳ sẽ chọn mẫu với cỡ mẫu khoảng 20% và rải mẫu trên cả nước, với hơn 1,12 triệu hộ (trong tổng số hơn 25 triệu hộ cả nước). Kết quả này cho phép có thể suy rộng để có số liệu đến cấp huyện, so với các cuộc điều tra biến động DS - KHHGĐ hàng năm, độ suy rộng chỉ đến cấp tỉnh.

Thu Nguyên