Vỡ tử cung không chừa một ai, chị em cần lưu ý những việc này để đảm bảo sức khỏe cho cả mẹ và con

Vỡ tử cung, nguy kịch tính mạng vì mang thai quá sớm sau đẻ mổ

Mới đây, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Tuyên Quang đã tiếp nhận và cấp cứu thành công cho một thai phụ bị vỡ tử cung khi đang mang thai 18 tuần.

Theo đó, bệnh nhân là chị L.T.L. (ở Sơn Dương, Tuyên Quang), nhập viện trong tình trạng lơ mơ, mạch và huyết áp không đo được, da xanh niêm mạc nhợt... Bệnh nhân được chẩn đoán vỡ tử cung do chửa góc sừng tử cung, sốc mất máu nặng vô cùng nguy kịch.

Thai phụ bị vỡ tử cung do mang thai sớm sau khi sinh mổ. Ảnh BVCC

Khai thác tiểu sử cho thấy, trước đó, bệnh nhân đã từng mổ đẻ. Khi con được 14 tháng, người này tiếp tục mang thai. Đến khi thai được 18 tuần thì xảy ra sự việc đáng tiếc trên.

Trên thực tế, đây không phải là lần đầu tiên sản phụ có tiền sử đẻ mổ gặp phải tai biến này. Trước đó, đã có không ít chị em cũng rơi vào tình trạng nguy kịch tính mạng cả mẹ lẫn con do mang thai quá sớm sau sinh mổ.

Theo BS sản khoa Lê Thị Kim Dung (Trung tâm Y tế Thái Hà, Hà Nội), thông thường, với những chị em đẻ mổ, thời gian để hồi phục sức khỏe cũng như để tử cung lành lại sẽ lâu hơn so với những người sinh thường. Do đó, việc có thai quá sớm sau sinh mổ khiến thai phụ đối mặt với nhiều nguy cơ, trong đó nguy cơ vỡ tử cung là rất cao.

Trong Y khoa, vỡ tử cung được coi là một trong năm tai biến sản khoa thường gặp. Trường hợp tử cung đã bị vỡ, thai nhi sẽ chết và sản phụ cũng dễ bị tử vong.

Ngoài mổ đẻ, những ai dễ có nguy cơ bị vỡ tử cung?

Theo BS Trần Anh Tú, Phó giám đốc Trung tâm Sàng lọc trước sinh và sơ sinh (Bệnh viện Sản Nhi Nghệ An), vỡ tử cung có thể xảy ra ở bất cứ thai phụ nào. Vỡ tử cung trong khi mang thai có thể xảy ra ở 3 tháng giữa và 3 tháng cuối của thai kỳ.

Theo các bác sĩ, vỡ tử cung là 1 trong 5 tai biến sản khoa nguy hiểm cho cả mẹ và thai nhi. Ảnh TL

Tuy nhiên, có một số trường hợp thuộc nhóm nguy cơ cao dễ bị vỡ tử cung, cần đặc biệt lưu ý như:

- Những người đã từng sinh mổ, đặc biệt là mổ nhiều lần càng gia tăng nguy cơ bị vỡ tử cung cũng như các tai biến sản khoa khác (bác sĩ khuyến cáo, chị em chỉ nên mổ đẻ tối đa 2 lần để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và con).

- Những người có tiền sử đẻ khó do khung chậu hẹp, do có các khối u tiền đạo

- Sản phụ đẻ nhiều lần hoặc trước đó sinh đa thai nên cơ tử cung nhão, mỏng, dễ vỡ.

- Sản phụ nhiều lần thực hiện nạo phá thai cũng dễ khiến tử cung yếu, dễ bị tổn thương trong các lần mang thai sau.

- Thai phụ mang thai to (trọng lượng thai trên 4 kg) hoặc ngôi thai ngược, bất thường.

Dấu hiệu nhận biết tử cung có nguy cơ bị vỡ

Cũng theo BS Trần Anh Tú, khi bị vỡ tử cung, thai phụ thường có các triệu chứng như: Đau bụng xảy ra đột ngột ở vùng giữa tử cung (thường ở vị trí vết mổ cũ), đôi khi đau có thể lan tỏa toàn bụng, đau càng ngày càng tăng, có thể đi kèm với dấu hiệu choáng váng (da mặt tái nhợt, nhịp thở nhanh, thở nông, vã mồ hôi, mạch nhanh…).

Bên cạnh đó, tử cung không còn hình dạng ban đầu, có thể sờ thấy các phần thai ngay dưới thành bụng. Trong cơn cơ, thai phụ nhìn trên bụng thấy tử cung co lại, nổi lên trên da bụng. Một triệu chứng khác thường thấy khi bà bầu bị vỡ tử cung, đó là ra máu nhiều ở âm đạo dù chưa đến ngày dự kiến sinh.

Làm gì để phòng ngừa vỡ tử cung?

- Thai phụ tuân thủ lịch khám thai định kỳ để kịp thời phát hiện những bất thường để có hướng can thiệp hợp lý.

- Trường hợp sản phụ đã từng mổ đẻ, ít nhất phải ba năm sau mới được có thai. Khi có thai, cần theo dõi sát sao các dấu hiệu nghi ngờ trong suốt quá trình thai nghén.

- Sử dụng các biện pháp phòng tránh thai an toàn, hạn chế việc nạo phá thai gây tổn thương tử cung.

- Kế hoạch hóa gia đình, không nên sinh con nhiều lần.

- Tất cả những người có nguy cơ vỡ tử cung cần được quản lý và đẻ tại các cơ sở y tế có khả năng phẫu thuật để hạn chế tối đa các tai biến xấu có thể xảy ra.

N.Mai