Vui xuân đừng quên ngừa bệnh lây truyền
Thực trạng các bệnh lây truyền qua đường tình dục (STIs) tại nước ta đang gia tăng, đặc biệt sau Tết và xu hướng ở nhóm trẻ tuổi ngày càng nhiều. Nhận biết sớm và chủ động phòng ngừa là cách tốt nhất để bảo vệ bản thân, bạn tình cũng như cộng đồng.
Các bệnh lây truyền qua đường tình dục còn được gọi là nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục. Hiện nay xu hướng mắc bệnh lây truyền tình dục thường gặp ở những bệnh nhân trẻ tuổi, lứa tuổi hay gặp nhất từ 18-30 tuổi.
STI do nhiều nguyên nhân như vi khuẩn, virus hoặc ký sinh trùng gây ra. Các bệnh lây truyền qua đường tình dục thường diễn biến âm thầm và để lại nhiều hệ lụy nghiêm trọng cho sức khỏe sinh sản.
STI có thể lây truyền trong bất kỳ hình thức sinh hoạt tình dục nào. Tuy nhiên, một số mầm bệnh hoàn toàn có thể lây lan qua các con đường khác như tiếp xúc trực tiếp với máu, lây từ mẹ sang con trong quá trình mang thai và sinh nở, hoặc dùng chung vật dụng y tế không vô trùng.
1. Tác nhân gây bệnh lây truyền qua đường tình dục
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hơn 30 loại vi khuẩn, virus và ký sinh trùng khác nhau được biết là lây truyền qua quan hệ tình dục, bao gồm quan hệ tình dục qua đường âm đạo, hậu môn và miệng. Một số bệnh nhiễm trùng lây truyền qua đường tình dục (STIs) cũng có thể lây truyền từ mẹ sang con trong thời kỳ mang thai, sinh nở và cho con bú.
Nhiều người lầm tưởng các bệnh lý này chỉ lây qua sự trao đổi dịch tiết. Thực tế lâm sàng tại các cơ sở y tế cho thấy, một số bệnh như mụn rộp sinh dục hay HPV có thể lây lan rất dễ dàng chỉ thông qua tiếp xúc da kề da tại vùng bị nhiễm bệnh. Một số bệnh lây truyền phổ biến hiện nay bao gồm lậu, giang mai, chlamydia, HIV, HPV, rận mu và nhiễm trùng roi Trichomonas.
Việc điều trị bệnh lây truyền đồng thời cho cả vợ và chồng (hoặc bạn tình thường xuyên) là cần thiết.
2. Bệnh lây truyền qua đường tình dục khó nhận biết và dễ nhầm lẫn
Các bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI) là mối đe dọa đáng kể nhưng thường bị bỏ qua đối với sức khỏe sinh sản, đặc biệt là khi không được điều trị. Nhiều bệnh STI tiến triển âm thầm, gây ra các biến chứng lâu dài như vô sinh và tăng nguy cơ trong thai kỳ.
Vấn đề thách thức nhất trong việc kiểm soát nhóm bệnh này là rất nhiều trường hợp nhiễm bệnh không biểu hiện triệu chứng rõ ràng, khiến người bệnh không hay biết mình đang mang mầm bệnh.
Khi có dấu hiệu lâm sàng, người bệnh thường thấy tiết dịch bất thường từ niệu đạo hoặc âm đạo, tiểu buốt, nổi mụn nước ở vùng sinh dục, ngứa rát và đau khi quan hệ tình dục. Ở nữ giới, triệu chứng còn có thể là đau bụng dưới hoặc xuất huyết âm đạo bất thường. Nếu bỏ qua giai đoạn chẩn đoán sớm, bệnh có thể dẫn đến viêm vùng chậu , vô sinh, thai ngoài tử cung, ung thư cổ tử cung do HPV và làm tăng nguy cơ lây nhiễm HIV.
3. Điều trị bệnh lây truyền có khó không?
Để xác định chính xác tình trạng bệnh, bác sĩ chuyên khoa sẽ dựa trên tiền sử quan hệ tình dục, thăm khám thực thể và chỉ định các xét nghiệm cận lâm sàng như xét nghiệm máu, nước tiểu hoặc lấy mẫu dịch phết để tìm tác nhân.
Về phương pháp điều trị, đối với các bệnh do vi khuẩn hoặc ký sinh trùng gây ra, bệnh nhân có thể được chữa khỏi hoàn toàn bằng các phác đồ kháng sinh đặc hiệu. Đối với các bệnh do virus như HIV hay HPV, y học hiện tại sử dụng thuốc kháng virus để kiểm soát tải lượng virus trong cơ thể, giảm nhẹ triệu chứng và ngăn ngừa lây nhiễm cho bạn tình.
4. Biện pháp phòng ngừa chủ động ai cũng có thể thực hiện
Thực hiện hành vi tình dục an toàn là biện pháp cốt lõi và hiệu quả nhất. Sử dụng bao cao su đúng cách khi quan hệ tình dục qua đường âm đạo, hậu môn và miệng để giúp ngăn ngừa lây nhiễm các bệnh này.
Y học hiện đại đã có vaccine phòng ngừa hiệu quả đối với một số virus nguy hiểm như HPV và viêm gan B. Nên tiêm vaccine ngừa HPV và viêm gan A và B theo hướng dẫn của cán bộ y tế. Nếu bạn có nguy cơ lây nhiễm HIV, hãy nghĩ đến việc dùng thuốc prEP hàng ngày để dự phòng theo hướng dẫn chuyên môn.
Theo TS.BS. Phan Chí Thành - Bệnh viện Phụ sản Trung ương, phần lớn các nhiễm trùng lây qua đường tình dục đều có thể phòng ngừa dễ dàng nhờ áp dụng các biện pháp tình dục an toàn và thường xuyên chăm sóc sức khỏe tình dục. Việc điều trị những bệnh lây truyền qua đường tình dục cũng không khó khăn nếu tuân thủ theo đúng phác đồ điều trị của bác sĩ.
Việc kiểm tra sức khỏe định kỳ và xét nghiệm sàng lọc là yêu cầu cần thiết với những người đang có hoạt động tình dục. Đặc biệt, phụ nữ mang thai cần được tầm soát kỹ lưỡng để đảm bảo an toàn, ngăn ngừa lây truyền sang thai nhi.
Từ 1/7, Luật Dân số chính thức có hiệu lực với những điểm mới đáng chú ý
Dân số và phát triển - 9 giờ trướcGĐXH - Luật Dân số được Quốc hội bấm nút thông qua ngày 10/12/2025 và chính thức có hiệu lực từ ngày 01/07/2026. Nội dung Luật có nhiều điểm đột phá với trọng tâm chính sách được chuyển từ "kế hoạch hóa gia đình" sang "dân số và phát triển".
4 năm sau điều trị ung thư cổ tử cung, người phụ nữ phát hiện thêm ung thư vú
Dân số và phát triển - 10 giờ trướcGĐXH - Sau 4 năm điều trị ổn định ung thư cổ tử cung, người phụ nữ 68 tuổi phát hiện khối u ngày ở vú phải. Kết quả thăm khám và sinh thiết xác định bà mắc ung thư biểu mô nhầy tuyến vú.
Bé trai 11 tuổi mặc cảm vì dị tật vùng kín, gia đình hối tiếc vì trì hoãn điều trị vì nghĩ trẻ lớn lên sẽ tự khỏi
Dân số và phát triển - 16 giờ trướcGĐXH - Dù được bác sĩ tư vấn can thiệp từ sớm, nhưng đến tuổi dậy thì, bé trai 11 tuổi mới được phẫu thuật chỉnh hình để khắc phục tình trạng vùi dương vật bẩm sinh.
Bài toán kinh tế và gánh nặng chi phí y tế đè nặng lên vai người cao tuổi
Dân số và phát triển - 1 ngày trướcGĐXH - Bên cạnh những thách thức lớn về sức khỏe thể chất, thực trạng đời sống kinh tế bấp bênh và áp lực chi phí y tế đắt đỏ đang là rào cản lớn nhất đối với một bộ phận không nhỏ người cao tuổi tại Việt Nam trên hành trình an hưởng tuổi già.
Làn sóng 'già hoá' nhanh chóng và xu hướng lệch giới tính ở nhóm người cao tuổi Việt Nam
Dân số và phát triển - 1 ngày trướcGĐXH - Việt Nam đang đứng trước bước chuyển dịch với tốc độ già hóa dân số thuộc hàng nhanh nhất thế giới. Trong đó, sự gia tăng vượt trội của nhóm người cao tuổi từ 80 tuổi trở lên cùng xu hướng "femi-ization" (nữ hóa) ở tuổi già đang đặt ra những bài toán hóc búa cho hệ thống an sinh.
Mãn kinh rồi có mắc ung thư cổ tử cung không?
Dân số và phát triển - 2 ngày trướcSKĐS - Nhiều phụ nữ cho rằng khi đã mãn kinh và giảm tần suất quan hệ tình dục thì không còn nguy cơ mắc ung thư cổ tử cung nữa. Chính sự chủ quan này khiến các dấu hiệu bệnh bị bỏ qua và tiến triển sang giai đoạn muộn.
Nghịch lý 'sống thọ nhưng chưa sống khoẻ' và gánh nặng bệnh tật kép ở người cao tuổi Việt Nam
Dân số và phát triển - 3 ngày trướcGĐXH - Tốc độ già hoá dân số nhanh chóng ở Việt Nam đang kéo theo những thách thức lớn về y tế, nổi bật là thực trạng người cao tuổi nước ta có tuổi thọ cao nhưng tuổi thọ khoẻ mạnh lại tương đối thấp.
Hà Nội tổ chức hội thảo xây dựng mô hình công lập chăm sóc người cao tuổi
Dân số và phát triển - 3 ngày trướcGĐXH - Trước thực trạng già hóa dân số ngày càng rõ nét, Hà Nội đang triển khai mô hình chăm sóc sức khỏe ban ngày dành cho người cao tuổi. Mô hình không chỉ hỗ trợ theo dõi sức khỏe, phục hồi chức năng mà còn tạo môi trường giao lưu, sinh hoạt, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và giảm áp lực chăm sóc cho các gia đình.
Thai nhi 20 tuần tuổi thiếu máu nặng được cứu sống ngay trong bụng mẹ
Dân số và phát triển - 3 ngày trướcGĐXH - Chuyên gia khuyến cáo thai phụ cần tuân thủ lịch khám thai định kỳ, bởi nhiều bất thường nguy hiểm như thiếu máu thai nhi, rối loạn tuần hoàn hoặc dị tật bẩm sinh.
Nâng cao vị thế trẻ em gái qua Hội thi 'Là con gái để tỏa sáng'
Dân số và phát triển - 4 ngày trướcGĐXH - Hội thi "Là con gái để tỏa sáng" là sân chơi bổ ích giúp học sinh nâng cao kiến thức về sức khỏe sinh sản vị thành niên, bình đẳng giới và kỹ năng sống. Chương trình góp phần nâng cao vị thế trẻ em gái, giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh và thúc đẩy sự phát triển toàn diện của thế hệ trẻ.
Giao lưu trực tuyến: Chăm sóc sức khỏe sinh sản vị thành niên, thanh niên và tầm quan trọng của tư vấn khám sức khỏe trước khi kết hôn
Dân số và phát triểnGĐXH - Theo các chuyên gia, sức khỏe sinh sản của vị thành niên, thanh niên được coi là một trong những yếu tố quan trọng có ý nghĩa quyết định đến chất lượng dân số, chất lượng nguồn nhân lực và tương lai của giống nòi.