Xoa bóp bấm huyệt giúp làm ấm cơ thể, giải cảm trong mùa lạnh

Xoa bóp bấm huyệt là phương pháp trị liệu bằng tay, người bấm huyệt sẽ dùng tay tác động lên các huyệt, da thịt và gân khớp của người bệnh. Các tác động vật lý đó sẽ kích thích vào hệ thần kinh tạo nên những thay đổi của thể dịch, nội tiết giúp nâng cao năng lực hoạt động của lục phủ ngũ tạng, quá trình dinh dưỡng và đề kháng của cơ thể.

Mùa lạnh là thời điểm các bệnh lý đường hô hấp như cảm lạnh , cảm cúm dễ gia tăng. Theo Y học cổ truyền (YHCT), nguyên nhân không chỉ do vệ khí mà còn do phong, hàn xâm nhập vào cơ thể khi chính khí suy yếu, khiến cơ thể mất khả năng tự điều hòa.

1. Xoa bóp - bấm huyệt giúp giải cảm như thế nào?

ThS.BS. Nguyễn Đình Thục, nguyên Phó Chủ tịch TW Hội Đông y Việt Nam cho biết: Theo YHCT, cảm lạnh thường thuộc chứng ngoại cảm phong hàn. Khi phong hàn xâm nhập, khí huyết bị ứ trệ, dương khí bị cản trở, người bệnh xuất hiện các triệu chứng như sợ lạnh, sợ gió, đau đầu , nghẹt mũi, sổ mũi, mệt mỏi, đau mỏi mình mẩy…

Phương pháp xoa bóp - bấm huyệt có tác dụng: Khu phong, tán hàn, giải biểu, hỗ trợ đẩy tà khí ra ngoài, giải cảm. Phương pháp này đặc biệt phù hợp khi con người mới bị nhiễm cảm hoặc trong những ngày thời tiết lạnh sâu, kéo dài.

Ngoài ra, xoa bóp - bấm huyệt còn giúp điều trị hiệu quả các bệnh cơ xương khớp, đau cổ - vai - gáy, đau nửa đầu, tê tay chân, táo bón …; điều hòa khí huyết, thông kinh hoạt lạc (tác động vào các huyệt đạo giúp giải phóng sự tắc nghẽn, giúp khí huyết lưu thông, giảm đau và phục hồi sức khỏe); kích thích dương khí, giúp cơ thể sinh nhiệt; làm giãn mạch, cải thiện tuần hoàn máu, giảm phù nề tại chỗ, kích thích hệ miễn dịch tự nhiên của cơ thể; giúp cơ thể thư giãn, dễ ngủ, nâng cao sức đề kháng cho cơ thể.

2. Một số động tác xoa bóp giúp làm ấm cơ thể

Theo ThS.BS.Nguyễn Đình Thục, một số kỹ thuật xoa bóp, bấm huyệt dưới đây giúp làm ấm cơ thể , giải cảm trong mùa lạnh:

2.1 Xoa lòng bàn tay - bàn chân: Hai lòng bàn tay và lòng bàn chân là nơi tập trung nhiều huyệt quan trọng. Dùng hai bàn tay xoa vào nhau cho nóng, sau đó xoa đều lòng bàn tay, các kẽ ngón trong 3-5 phút. Với bàn chân, có thể xoa hoặc day nhẹ lòng bàn chân trước khi ngủ giúp làm ấm toàn thân, có giấc ngủ sâu hơn.

2.2 Xoa cổ gáy - vai: Vùng cổ gáy là vùng da hở, nơi phong hàn dễ xâm nhập. Dùng hai tay xoa từ gáy xuống vai, kết hợp day bóp cơ vai gáy trong 3-5 phút giúp giảm cứng cổ gáy, đau mỏi gáy, đau đầu, cảm giác lạnh ở cổ gáy, tê bì vai tay.

2.3 Xoa vùng bụng và thắt lưng: Dùng lòng bàn tay xoa bụng theo chiều kim đồng hồ giúp làm ấm tỳ vị, tăng nhu động ruột, hỗ trợ tiêu hóa, giúp dễ tiêu, ăn ngon miệng. Xoa thắt lưng hai bên giúp ôn thận, tăng cường dương khí, rất tốt cho người hay lạnh tay chân do thận dương suy yếu.

3. Các huyệt vị thường dùng để giải cảm, làm ấm cơ thể

* Huyệt Phong trì

- Vị trí: Sau gáy, nằm ở chỗ lõm phía sau mang tai, giữa cơ ức đòn chũm và cơ thang, sát đáy hộp sọ.

- Tác dụng: Trừ phong, tán hàn, giảm đau đầu, đau vai gáy, mất ngủ, chóng mặt, nghẹt mũi, sổ mũi.

- Thủ thuật: Dùng ngón tay cái day ấn nhẹ 2-3 phút mỗi bên.

* Huyệt Đại chùy

- Vị trí: Là huyệt của mạch đốc, nằm tại chỗ lõm, ngay dưới mỏm gai đốt sống cổ 7 (C7).

- Tác dụng: Khu phong, tán hàn, tăng cường miễn dịch, trị cảm cúm, sốt, rét, ớn lạnh do phong hàn, trị ho do cảm, viêm phế quản.

- Thủ thuật: Day ấn hoặc xoa nóng vùng huyệt 2-3 phút, có thể dùng lòng bàn tay vỗ vào huyệt Đại chùy.

* Huyệt Hợp cốc

- Vị trí: Khe giữa ngón cái và ngón trỏ, phía mu bàn tay, tại điểm cao nhất của cơ nối ngón cái và ngón trỏ khi khép sát hai ngón này lại, hoặc điểm giao nhau của nếp gấp đốt 1 ngón cái đối diện đặt trên khe ngón.

- Tác dụng: Giải biểu, giảm đau đầu, liệt mặt, đau răng, chữa cảm mạo, sổ mũi, điều hòa tỳ vị.

- Thủ thuật: Day ấn vừa phải 1 - 2 phút mỗi bên (phụ nữ có thai không nên bấm huyệt này).

* Huyệt Túc tam lý

- Vị trí: Ở mặt ngoài cẳng chân, dưới hõm ngoài xương bánh chè 3 thốn (khoảng 4 khoát ngón tay), và cách bờ xương chày 1 khoát ngón tay.

- Tác dụng: Đây là huyệt trường thọ, tăng sức đề kháng, làm ấm cơ thể, bồi bổ khí huyết, điều hòa tỳ vị, trị liệt chi dưới và nâng cao miễn dịch cho cơ thể. Người Trung Quốc thường ấn huyện Túc tam lý mỗi ngày để trường thọ trên 100 tuổi.

- Thủ thuật: Day ấn 3-5 phút mỗi bên, có thể làm hàng ngày.

* Huyệt Dũng tuyền

- Vị trí: Huyệt Dũng tuyền thuộc kinh Thận, nằm tại điểm lõm nhất ở 1/3 trước giữa lòng bàn chân.

- Tác dụng: Ôn thận, làm ấm toàn thân, giải độc, chữa tiểu đêm, giảm tê lạnh chân do hàn tà.

- Thủ thuật: Xoa, day huyệt trước khi ngủ giúp ngủ ngon , giảm lạnh chân tay, phòng cảm lạnh.

4. Lưu ý khi xoa bóp - bấm huyệt giải cảm

* Thực hiện ở nơi kín gió, ấm áp.

* Lực day ấn vừa phải, không gây đau, thâm tại chỗ do chảy máu.

* Không áp dụng khi sốt cao, viêm nhiễm nặng, nhiễm trùng tại vùng huyệt, cơ thể quá yếu, suy kiệt.

* Có thể kết hợp uống nước ấm, trà gừng loãng để tăng hiệu quả.

* Có thể xoa thêm dầu gừng, dầu gió, dầu quế vào các huyệt.