Yên Bái: Đầu tư nâng cao chất lượng dân số là đầu tư cho sự bền vững

Việc thực hiện các mục tiêu trong công tác dân số - kế hoạch hóa gia đình (DS-KHHGĐ) trên địa bàn Yên Bái thời gian qua đã đạt nhiều kết quả đáng mừng như: Nhận thức và hành động của đại bộ phận người dân về chính sách dân số - KHHGĐ đã có những chuyển biến tích cực; quy mô gia đình có 2 con được chấp nhận ngày càng rộng rãi; tốc độ tăng tỷ số giới tính khi sinh đã được khống chế.

Chất lượng cung cấp dịch vụ sức khỏe sinh sản cơ bản đã đáp ứng được nhu cầu của người dân; các chương trình về nâng cao chất lượng dân số được quan tâm triển khai thực hiện (sàng lọc trước sinh, sơ sinh nhằm phát hiện và điều trị sớm các bệnh, tật bẩm sinh; tư vấn và khám sức khỏe tiền hôn nhân; chăm sóc sức khỏe người cao tuổi…)

Kết quả thực hiện các chỉ tiêu về dân số hàng năm đều đạt và vượt kế hoạch giao: Tỷ lệ giảm sinh đạt mức 0,1 - 0,3‰; Tỷ lệ các cặp vợ chồng áp dụng biện pháp tránh thai hiện đại trên 70%; Tỷ số giới tính khi sinh được khống chế ở mức 0,2 điểm %/năm;

Tỷ lệ phụ nữ mang thai được siêu âm phát hiện dị tật thai nhi đạt 60,6 %; Số người cao tuổi được khám sức khoẻ định kỳ ít nhất 1 lần/năm đạt 73,9%.

Kết quả công tác Dân số-KHHGĐ đã góp phần vào sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng cuộc sống của nhân dân các dân tộc trong tỉnh.

Song, trước yêu cầu, nhiệm vụ thực hiện các mục tiêu về DS/KHHGĐ, Yên Bái còn đối diện với nhiều thách thức và cần các giải pháp đồng bộ, phù hợp, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị.

Yên Bái hiện có quy mô dân số, tốc độ gia tăng dân số hàng năm vẫn ở mức cao, trong khi số phụ nữ bước vào độ tuổi sinh đẻ tiếp tục tăng sẽ trực tiếp tác động tới mức sinh, tạo áp lực lên mục tiêu giảm sinh. Bên cạnh đó, tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh ngày càng tăng bởi tâm lý muốn có nhiều con, thích con trai, phong tục lạc hậu.

Tỷ số giới tính khi sinh năm 2020 còn ở mức cao với 111 trẻ trai/100 trẻ gái (giảm 1 điểm phần trăm so với năm 2019). Tốc độ già hóa dân số nhanh trong khi các điều kiện kinh tế - xã hội chưa được chuẩn bị tốt để kịp thích ứng.

Tuổi thọ bình quân cao nhưng số năm sống khỏe mạnh thấp; tỷ lệ tử vong với bà mẹ, trẻ em và suy dinh dưỡng trẻ em dưới 5 tuổi tuy đã giảm nhưng vẫn còn ở mức đáng quan tâm.

Cùng với đó, hoạt động truyền thông chưa thường xuyên, hiệu quả chưa được như mong muốn; công tác lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện các chỉ tiêu DS-KHHGĐ ở một số cấp ủy, chính quyền ở một số địa phương còn chưa quyết liệt; công tác tuyên truyền vận động nhân dân tại cơ sở gặp nhiều khó khăn do sự biến động của mạng lưới tổ chức làm công tác dân số tại cơ sở, do tình hình dịch bệnh COVID-19 có những diễn biến phức tạp; tỷ lệ sinh con thứ 3 trở lên tăng; nguồn lực đầu tư cho thực hiện chỉ tiêu còn hạn chế...

Để tập trung nâng cao chất lượng dân số tại tỉnh Yên Bái nhằm phát triển kinh tế bền vững tại địa phương này, tại kỳ họp thứ 21, HĐND tỉnh khóa XVIII đã thông qua Nghị quyết số 11/2021/NQ-HĐND ban hành một số chính sách về công tác Dân số - Kế hoạch hoá gia đình tại các xã, thôn, bản đặc biệt khó khăn trên địa bàn tỉnh Yên Bái giai đoạn 2021 - 2025. Nghị quyết có một số chính sách trọng tâm sau:

- Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng, chính quyền đối với công tác Dân số - KHHGĐ nhằm giảm tỷ lệ sinh con thứ 3 trở lên để đạt chỉ tiêu giảm sinh, đạt mức sinh thay thế theo kế hoạch được giao đến năm 2025.

- Tiếp tục tham mưu củng cố ổn định tổ chức bộ máy. Tập huấn, bồi dưỡng nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho cán bộ làm công tác dân số đảm bảo triển khai hiệu quả công tác dân số trong tình hình mới.

- Đẩy mạnh hoạt động truyền thông Dân số, lồng ghép công tác truyền thông và các hoạt động của các ban, ngành, đoàn thể; nội dung tuyên truyền cần chuyển mạnh theo hướng dân số và phát triển; chú trọng, củng cố và phát triển các chương trình truyền thông ở cơ sở, đặc biệt là ở những địa bàn có mức sinh cao, vùng đồng bào dân tộc thiểu số.

- Nâng cao chất lượng dịch vụ KHHGĐ, cung cấp đầy đủ, kịp thời các phương tiện tránh thai và dịch vụ KHHGĐ an toàn, hiệu quả, đa dạng, thuận tiện với chất lượng ngày càng tốt hơn cho các đối tượng; Tiếp tục đẩy mạnh xã hội hóa phương tiện tránh thai và hàng hóa sức khỏe sinh sản.

H.N