Ám ảnh nỗi đau "loài cây giết người"

Người chồng nát rượu

Vượt qua 2 con suối, rồi men theo lối mòn chông chênh trên núi, mất khoảng hơn 1 giờ đồng hồ, tôi mới thấy nhà ông Ma Thìn Phù, 45 tuổi, Trưởng thôn Lũng Cán. Từ khi thấy cũng phải mất 30 phút, tôi mới đặt chân vào sân.

Khi tôi vừa hỏi về một người tù tên là Đặng Văn Tờ (SN 1963) thì lập tức ông Phù thốt lên: “Giàng ơi, cái thằng ấy từ dạo đi tù, thôn Lũng Cán bình yên hẳn... Trước đây, nó là thằng nát rượu, động một chút là đánh vợ thôi! Khổ thân cô Kiểng, dù được cứu sống, nhưng sức khoẻ yếu lắm. ở bản này đứa trẻ lên 5 cũng như con sâu đo được chuyện cô Kiểng bị chồng đánh đập, bắt ăn lá ngón chết...”.

Một buổi chiều đầu tháng 7/2006, Tờ mò về nhà trong tình trạng chân đi xoắn quẩy. Hắn gọi vợ ra mắng chửi về chuyện gã nghi ngờ vợ mình thường mang gạo về chu cấp cho mẹ đẻ. Vừa hò hét, Tờ vừa lao đến “thượng cẳng chân, hạ cẳng tay”.

Dồn nén, uất hận, chị nói: “Tôi đem gạo cứu đói cho mẹ tôi một  bữa, thì anh đánh. Trong khi anh bao lâu nay vẫn đem gạo đi đổi lấy rượu uống say lướt khướt thì...”. Không để vợ nói hết câu, Tờ chộp lấy con dao quắm gần đó, rượt chị Kiểng chạy xuống sườn núi trước nhà, khoảng hơn 100m thì hắn tóm được...

Ngay lập tức, Tờ đánh vợ tơi tả. Khi chị Kiểng ngất đi, hắn nhìn quanh thấy có búi lá ngón, liền vặt chừng 6 lá, nhét vào mồm vợ. Tờ hét lên: “Mày phải nhai, nếu không tao  chém chết”. Dã man hơn, khi thấy chị Kiểng nằm bất động, không nhai, Tờ bèn lấy cục đất nhét vào mồm chị Kiểng, để chị không nhè được nắm thuốc độc ra nữa.

Cây lá ngón

Ly tán

Hành hạ vợ xong, hắn mò về nhà và gặp chị Tẩn Thị Giàng, Tờ nói: “Giàng, mày xuống xem vợ tao chết chưa. Nếu nó chết rồi, mày chôn nó ngay chỗ đó cho tao”. Nghe vậy, chị Giàng vội vàng lao theo hướng Tờ chỉ.

Tới nơi, thấy chị Kiểng nằm bất động, không còn thở nữa. Chị cạy vội mồm nạn nhân moi hết lá ngón ra. Rồi cuống cuồng chạy về nhà lấy mì chính hoà với nước vỏ cây tai chua, đem đến đổ vào miệng chị Kiểng. Phương pháp cứu chữa thô sơ này đã may mắn giúp chị Kiểng nôn hết số lá độc ra ngoài.

Sau đó, chị Giàng hô hoán mọi người đến cùng nhau cõng chị Kiểng xuống núi, đưa đi Bệnh viện Đa khoa tỉnh Hà Giang cấp cứu. Vài ngày sau, chị Kiểng tỉnh dần, hồi phục sức khoẻ và trình báo sự việc với CQĐT. Vụ việc được công an huyện Vị Xuyên khởi tố, Tờ bị bắt giam sau đó không lâu. Hắn đã khai nhận trong khi bực tức đã ép vợ ăn lá ngón, vì mục đích muốn vợ hắn phải chết.

Tại bản kết luận số 1838/C21 (P5) ngày 18/7/2006 của Viện Khoa học Hình sự, Bộ Công an kết luận: Mẫu cây mà CQĐT Công an tỉnh Hà Giang yêu cầu giám định, có chất ancaloit của cây lá ngón, chỉ cần ăn 3 lá là có thể  gây tử vong”. Trong quá trình đưa vụ án ra xét xử, chị Kiểng đã khẩn thiết xin toà giảm nhẹ hình phạt đối với Tờ, để bị cáo sớm được về đoàn tụ  với gia đình. Kết quả, Tờ chỉ bị TAND tỉnh Hà Giang tuyên án 4 năm tù.

Chị Kiểng khóc rất nhiều khi kể cho tôi nghe câu chuyện đau lòng ấy, chị nói: “Tôi thương các con, nếu thiếu bố, chúng nó sẽ thiệt thòi”.

Cây lá ngón mọc ở nhiều nơi trên núi rừng Tây Bắc

Tới lúc này, tôi chợt nhớ đến tâm sự của Trung uý Sùng A Suốt (Công an huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên) mà nhói lòng. Anh Suốt bảo: “Tình trạng tự tử bằng lá ngón ở đây xảy ra nhiều quá, không ít thân nhân người tự tử do phẫn uất, đã huy động anh em, họ hàng vào rừng triệt hạ cây lá ngón...

Nhưng thiết nghĩ, đó chỉ là một phương cách tạm thời, chứ không có hiệu quả lâu dài. Hơn lúc nào hết, các ban ngành đoàn thể ở địa phương cần phối hợp chặt chẽ, tuyên truyền nâng cao hiểu biết xã hội cho người dân. Cấp ủy - chính quyền địa phương phải củng cố tổ chức và đẩy mạnh hoạt động của các đoàn thể quần chúng, nhất là đoàn thanh niên, hội phụ nữ. Khi các tổ chức này hoạt động tích cực, hướng thế hệ trẻ vào những sinh hoạt lành mạnh, thì sẽ nhanh chóng loại bỏ được những suy nghĩ và hành động tiêu cực, loại bỏ ý thức đi tìm cây lá ngón để giải quyết mâu thuẫn, bức xúc trong cuộc sống hàng ngày”.

Ghi chép của Thu Trang