Tags:
Biến thách thức già hóa dân số thành cơ hội
Sự kiện:
NGƯỜI CAO TUỔI - NHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT
GiadinhNet - Việt Nam là một trong 10 nước có tốc độ già hóa nhanh nhất thế giới, sẽ chỉ không tới 20 năm, tỉ lệ người từ 65 tuổi trở lên tăng từ 7% lên 14%. Điều đáng nói là tốc độ già hóa dân số nước ta chỉ diễn ra trong vòng 15 - 20 năm trong khi các nước phát triển phải qua nhiều thập kỷ. Việt Nam đang đứng trước thách thức lớn về dân số, cần có giải pháp phù hợp, kịp thời.
Cần phải xây dựng những chính sách phù hợp cho người cao tuổi để đối phó với việc dân số già hóa nhanh hơn dự báo. Ảnh: TL
"Dân số già" thách thức tích lũy quốc gia
Thống kê của cơ quan chức năng cho thấy, tính đến hết năm 2017, cả nước có 11 triệu người cao tuổi, chiếm khoảng 11,95% dân số, trong đó có khoảng gần 2 triệu người từ 80 tuổi trở lên. Dự báo, Việt Nam sẽ bước vào thời kỳ dân số già vào năm 2035, khi tỉ lệ này tăng lên tới 20% với khoảng 21 triệu người cao tuổi, đến năm 2038 nhóm cao tuổi ở Việt Nam sẽ chiếm đến 20% tổng dân số. Đến năm 2049, tỉ lệ người cao tuổi sẽ chiếm khoảng 25% dân số, tức là cứ 4 người dân có một người cao tuổi".
Theo Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH Nguyễn Thị Hà, Việt Nam đang đứng trước những thách thức to lớn của quá trình già hóa dân số nhanh chóng. Tuổi thọ trung bình của Việt Nam đã tăng từ 68,6 tuổi năm 1999 lên tới 73,2 tuổi năm 2014, và dự báo sẽ lên 78 tuổi vào năm 2030. Tốc độ già hóa dân số nhanh sẽ phát sinh nhiều vấn đề. Trong đó, vấn đề chi tiêu nhiều hơn cho chăm sóc sức khỏe, hưu trí, trợ cấp, an sinh xã hội… trong khi thời gian để Việt Nam chuẩn bị thích ứng với dân số già ngắn hơn nhiều so với các nước khác, dẫn đến mức tích lũy của quốc gia không đáp ứng kịp nhu cầu của xã hội.
Bên cạnh đó, đa phần người cao tuổi không có tích lũy vật chất, 70% vẫn phải làm việc kiếm sống, trong khi người cao tuổi rất dễ bị tổn thương với những rủi ro kinh tế, xã hội khi con cái không có việc làm và cuộc sống ổn định. Ngoài ra, cơ cấu và mô hình bệnh tật người cao tuổi nước ta hiện nay đang thay đổi theo xu hướng bệnh không lây nhiễm, các bệnh mãn tính như các bệnh về xương khớp, hô hấp, tim mạch, cao huyết áp, đột quỵ, tiểu đường, rối loạn chuyển hóa… tăng nhanh, dẫn đến chi phí chăm sóc y tế rất cao và tất yếu tạo thêm áp lực quá tải cho các bệnh viện vốn chưa được giải quyết dứt điểm.
Những vấn đề này đòi hỏi cần phải xây dựng những chính sách phù hợp cho người cao tuổi để đối phó với việc dân số già hóa nhanh hơn dự báo. Trong khi đó, Việt Nam vẫn chưa thực sự sẵn sàng (cả về nhận thức và hành động) để đón dân số đang già nhanh chóng, thậm chí sẽ là dân số "siêu già" trong một vài thập kỷ nữa.
Già hoá dân số cần nhìn trên khía cạnh tích cực
“Già hóa dân số” hay còn gọi là giai đoạn “dân số đang già” là tình trạng dân số có tỉ lệ người từ 65 tuổi trở lên chiếm từ 7% tổng dân số trở lên; hoặc khi tỉ lệ người từ 60 tuổi trở lên chiếm từ 10% tổng dân số trở lên. Giai đoạn “dân số già” là tình trạng dân số có tỉ lệ từ 65 tuổi trở lên chiếm từ 14% tổng dân số trở lên. “Dân số siêu già” là tình trạng dân số có tỉ lệ người từ 65 tuổi trở lên chiếm từ 21% dân số trở lên.
TS Nguyễn Ngọc Quỳnh (Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc) cho rằng, già hóa dân số cũng cần được nhìn nhận trên khía cạnh tích cực. Theo bà, dân số cao tuổi không có nghĩa hoàn toàn là gánh nặng mà đây là cơ hội lớn cho các ngành kinh tế dịch vụ cho người cao tuổi.
Thậm chí, "ở Trung Quốc thị trường này rất triển vọng khi tỉ lệ người cao tuổi chi cho các dịch vụ tới 165 tỉ USD/năm", TS Nguyễn Ngọc Quỳnh nêu ví dụ và cho rằng, người cao tuổi còn là một lực lượng lao động cho xã hội, với khoảng 46% người cao tuổi Việt Nam vẫn đang làm các công việc được trả lương.
Do đó, thích ứng với già hóa dân số không chỉ là giải quyết vấn đề của người cao tuổi mà cần có chính sách tiếp cận toàn diện để chuẩn bị cho giai đoạn dân số già. Còn theo ThS Lê Minh Giang - Chánh Văn phòng Ủy ban Quốc gia về người cao tuổi Việt Nam, để tận dụng được nguồn nhân lực này cần tạo thuận lợi cho người cao tuổi tiếp cận với vốn tín dụng để phát triển sản xuất kinh doanh.
GS.TS Nguyễn Đình Cử, nguyên Viện trưởng Viện Dân số và các vấn đề xã hội (ĐH Kinh tế quốc dân) nhấn mạnh: Điều các nhà hoạch định chính sách cần nhìn thấy rõ nhất là sự thay đổi và nhu cầu theo từng nhóm tuổi, trong đó, nhóm 65 tuổi trở lên cần được chăm sóc, phụng dưỡng. Để thích ứng với già hóa dân số, cần phát triển và tăng cường quản lý dịch vụ chăm sóc xã hội, có cơ chế phối hợp công - tư trong cung ứng dịch vụ chăm sóc xã hội. Đặc biệt là khuyến khích khu vực tư nhân tham gia vào cung cấp dịch vụ chăm sóc người cao tuổi cũng như gắn kết giữa chăm sóc y tế tại cộng đồng với dịch vụ chăm sóc xã hội.
Từ năm 2007, Việt Nam đã bước vào thời kỳ cơ cấu “dân số vàng”, tức là, cứ một người trong độ tuổi phụ thuộc (dưới 15 tuổi hoặc trên 60 tuổi) thì có 2 người hoặc hơn trong độ tuổi lao động (từ 15 - 60 tuổi). Với cơ cấu dân số này, là cơ hội “vàng” để nước ta có được lực lượng lao động trẻ dồi dào trong giai đoạn tăng trưởng kinh tế 2010 - 2020. Tuy nhiên, sau giai đoạn dân số “vàng” sẽ bước sang giai đoạn dân số “già”. Điều đáng nói là, Việt Nam nằm trong số 10 nước có tốc độ già hóa nhanh nhất trên thế giới, sẽ chỉ mất không tới 20 năm, tỉ lệ người từ 65 tuổi trở lên tăng từ 7% lên 14%.
Nguyễn Phong
Bình luận (0)
Ý kiến của bạn
Người đàn ông nhập viện vì tuyến tiền liệt to gấp 4 lần: Bác sĩ cảnh báo dấu hiệu dễ bị bỏ qua
Dân số và phát triển - 11 giờ trướcGĐXH - Tiểu khó, tiểu đêm nhiều tưởng là biểu hiện tuổi già, cụ ông 84 tuổi đi khám mới phát hiện tuyến tiền liệt phình to gấp 4 lần kèm sỏi bàng quang.
Kỳ tích: Bé sinh non 600g mang 3 đột biến gene hiếm hồi sinh kỳ diệu
Dân số và phát triển - 1 ngày trướcGĐXH - Sau hành trình hồi sức sơ sinh kéo dài nhiều tháng, em đã vượt qua giai đoạn nguy kịch, trở thành minh chứng cho những tiến bộ của y học và sức sống phi thường của trẻ sinh non cực nhẹ cân.
Thiếu nữ 16 tuổi suýt mất buồng trứng sau cơn đau dữ dội trong đêm, chị em có dấu hiệu này cần khám gấp
Dân số và phát triển - 2 ngày trướcGĐXH - Thiếu nữ 16 tuổi đau bụng dữ dội do xoắn nang buồng trứng, tình trạng có thể gây hoại tử nếu chậm can thiệp, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh sản sau này.
Sản phụ 39 tuổi vỡ thai ngoài tử cung thoát 'cửa tử' nhờ 2 điều dưỡng kịp thời hiến máu
Dân số và phát triển - 3 ngày trướcGĐXH - Một sản phụ 39 tuổi rơi vào tình trạng sốc mất máu do vỡ thai ngoài tử cung đã được cứu sống ngoạn mục nhờ quy trình cấp cứu khẩn và hành động hiến máu kịp thời của hai điều dưỡng.
Người phụ nữ 49 tuổi phát hiện ung thư cổ tử cung âm thầm làm 1 điều khiến nhiều người nể phục
Dân số và phát triển - 3 ngày trướcGĐXH - Phát hiện ung thư cổ tử cung sau 10 năm chồng qua đời vì ung thư, người phụ nữ 49 tuổi ở TP.HCM quyết định giấu con, âm thầm điều trị để con yên tâm du học.
Tết Bính Ngọ: Hơn 16.700 em bé chào đời, khám và cấp cứu hơn 510.000 lượt
Dân số và phát triển - 4 ngày trướcBộ Y tế cho biết, trong 8 ngày nghỉ Tết Bính Ngọ, các cơ sở y tế đã tiếp nhận thăm khám và cấp cứu hơn 510.000 lượt người bệnh; thực hiện hơn 20.300 ca phẫu thuật.
3 rủi ro tiềm ẩn khi vô tình sử dụng vitamin quá hạn sử dụng
Dân số và phát triển - 5 ngày trướcTrong không khí hối hả của những ngày giáp Tết, khi chúng ta tất bật dọn dẹp nhà cửa, có một góc nhỏ thường bị lãng quên là tủ thuốc gia đình. Những lọ vitamin tổng hợp hay thực phẩm chức năng nằm im lìm có thể đã âm thầm hết hạn sử dụng.
Chất lượng dân số: Nền tảng cốt lõi cho khát vọng thịnh vượng và sự trường tồn của dân tộc
Dân số và phát triển - 6 ngày trướcChất lượng dân số là sức mạnh nội sinh của mỗi quốc gia. Đối với Việt Nam, khi “con tàu” đất nước đang vươn mình ra biển lớn, vấn đề chất lượng dân số càng trở nên quan trọng, quyết định sự hưng thịnh của cả dân tộc.
6 loại thực phẩm chức năng hỗ trợ cải thiện testosterone cho nam giới
Dân số và phát triển - 6 ngày trướcBên cạnh diện mạo và sự nghiệp, phong độ nam giới được vận hành bởi hệ nội tiết tinh vi, trong đó testosterone đóng vai trò hạt nhân. Để chuẩn bị một nền tảng sức khỏe sung mãn cho năm mới, hãy cùng điểm qua 6 loại thực phẩm chức năng giúp hỗ trợ cải thiện nồng độ testosterone một cách an toàn và khoa học.
6 cách đơn giản giúp bảo vệ đường ruột khi đi du lịch
Dân số và phát triển - 1 tuần trướcDuy trì sức khỏe đường ruột tốt trong những chuyến du lịch giúp giảm nguy cơ gặp các rối loạn tiêu hóa như tiêu chảy, táo bón hay đầy hơi. Nhờ đó, cơ thể luôn dễ chịu, tinh thần thoải mái và bạn có thể tận hưởng trọn vẹn hành trình mà không bị gián đoạn bởi những vấn đề sức khỏe.
Giao lưu trực tuyến: Chăm sóc sức khỏe sinh sản vị thành niên, thanh niên và tầm quan trọng của tư vấn khám sức khỏe trước khi kết hôn
Dân số và phát triểnGĐXH - Theo các chuyên gia, sức khỏe sinh sản của vị thành niên, thanh niên được coi là một trong những yếu tố quan trọng có ý nghĩa quyết định đến chất lượng dân số, chất lượng nguồn nhân lực và tương lai của giống nòi.
