Ca ghép tạng xuyên Việt: Thành công từ niềm tin của chính bệnh nhân

Chiều 25/9, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức đã tổ chức lễ ra viện cho hai bệnh nhân ghép tim, gan trong ca ghép tạng xuyên Việt, với tim, gan được hiến từ nguồn người chết não tại Bệnh viện Chợ Rẫy (TP.HCM), vận chuyển bằng đường hàng không dân dụng.

Được báo tin chỉ trước vài giờ

Gặp gỡ các bác sĩ, các nhà báo trong buổi lễ chia tay, anh Nguyễn Văn Hải (37 tuổi - người được ghép tim) và anh Trần Ngọc Hải (59 tuổi- người được ghép gan) ăn vận trang phục đời thường. Đi cùng hai anh còn có vợ, người thân khác.

Đại diện Bệnh viện Việt Đức, Trung tâm điều phối Quốc gia về ghép bộ phận cơ thể người, Bệnh viện Chợ Rẫy tặng hoa cho các bệnh nhân trong ca ghép tạng xuyên Việt đặc biệt

Nụ cười tươi của hai bệnh nhân trong ca ghép tạng

Dù còn phải đeo khẩu trang y tế để đảm bảo một phần điều kiện sức khỏe, nhưng ánh mắt hai bệnh nhân may mắn đặc biệt này vẫn ánh lên niềm vui, sự tự hào, và vẫn chưa tin, đế nay, mình có thể khỏe mạnh như vậy.

Theo PGS.TS Nguyễn Hữu Ước - Trưởng khoa Phẫu thuật Tim mạch, Bệnh viện Việt Đức chia sẻ: Bệnh nhân Hải bị bệnh cơ tim giãn nặng, được ghép tim tại Bệnh viện vào lúc 22h30 phút ngày 4/9.

"Khi đến với chúng tôi, trên người anh Hải không còn chỗ nào nguyên vẹn, chi chít những vết tiêm truyền, kim chọc, bởi khi điều trị tại Bệnh viện Bạch Mai, anh luôn trong tình trạng hồi sức. Khi đó, sự sống chỉ tính bằng tuần, ngày".

Bệnh nhân Trần Ngọc Hải- người được ghép gan tươi cười trò chuyện cùng PGS.TS Trịnh Hồng Sơn, Phó Giám đốc Bệnh viện Việt Đức

Điều đặc biệt trong ca ghép tim cho bệnh nhân Nguyễn Văn Hải, theo PGS Ước, đó là thời gian chuẩn bị cho không hề nhiều, chỉ trong 1 ngày, trong khi các bệnh nhân ghép tim khác, có người được chuẩn bị tới 2 tháng trời.

"Thường những ca ghép trước, chúng tôi lấy tim ra khỏi người hiến , mất khoảng 15 -30 phút để chuyển sang ghép vào trong người nhận. Thời gian thiếu máu cho cơ tim chỉ xung quanh 2 tiếng đồng hồ. Chất lượng quả tim tốt. Nhưng với quả tim này, chúng tôi phải lấy trong Bệnh viện Chợ Rẫy, chuyển qua đường hàng không dân dụng, thời gian thiếu máu dài gấp 3 lần thời gian bình thường, dài nhất so với các ca ghép trước đây.

Bệnh nhân Nguyễn Văn Hải - người được ghép tim cho biết: Anh thấy vô cùng hạnh phúc, và không tin trước, cách đây một tháng, anh còn "bết bát" trên giường bệnh, nay có thể bình thường

"Chúng tôi đã phải liên tục bơm dung dịch bảo vệ cơ tim (bình thường là 4-5 tiếng bơm 1 lần thì ca này phải bơm 2 tiếng/lần) để tăng chất lượng quả tim. Đến khi ghép xong, chúng tôi phải dùng thuốc trợ tim 2 lần trong 5-6 ngày, trong khi bình thường chỉ cần dùng thuốc 1 lần/3 ngày" - PGS Ước nói.

Xúc động chia sẻ tại buổi lễ ra viện, bệnh nhân Trần Ngọc Hải cố ngăn dòng nước mắt khi trả lời từng câu hỏi của các bác sĩ và nhà báo.

Bệnh nhân 59 tuổi có tiền sử viêm gan B 20 năm, không điều trị, phát hiện ung thư gan nguyên phát từ tháng 7/2014, cho biết, khi nhận được điện thoại của các bác sĩ tại Trung tâm Điều phối hiến, ghép tạng Quốc gia, là lúc anh đang trên đường đi làm về. Nhận được lời đề nghị, hỏi ý kiến ghép tạng của bác sĩ, anh chỉ biết nói: "Vâng!" Sau đó, lên xe ôm, cầm hồ sơ vào viện...

Thậm chí, đến buổi tối, khi vợ ông gọi điện hỏi xem anh ăn uống ra sao, ông đã trả lời rất bất ngờ rằng: "Anh đang chuẩn bị ghép tạng"!

Và rồi, từ 21 giờ ngày 4/9, đến 4 giờ sáng 5/9, bệnh nhân may mắn này đã được ghép gan xong. 4 ngày sau mổ, anh đã ăn uống được bình thường.

Điều này cho thấy, bản thân bệnh nhân đã có niềm tin tưởng tuyệt đối vào kỹ thuật ghép tạng của các bác sĩ Bệnh viện Việt Đức.

Niềm tin tuyệt đối

PGS.TS Nguyễn Tiến Quyết - nguyên Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, cho biết: Ông luôn có niềm tin tuyệt đối vào sự thành công của ca ghép tạng xuyên Việt này. "Vì chúng tôi có nhân lực, con người, khoa học kỹ thuật, có sự kết hợp chặt chẽ của các bệnh viện" - ông nói.

PGS.TS Nguyễn Tiến Quyết - Nguyên Giám đốc Bệnh viện Việt Đức, chuyên gia hàng đầu về ghép tạng ở Việt Nam, chia sẻ: Từ đầu, chúng tôi đã có niềm tin tuyệt đối vào thành công của ca ghép tạng này

Ông Quyết cho hay, thời gian mổ ghép gan khoảng 7,5 tiếng, ghép tim chỉ 6 tiếng. So với trên thế giới, trung bình một ca ghép gan là 10 tiếng. Điều này cho thấy, kỹ thuật của các thầy thuốc Việt Nam ở các trung tâm không thua kém thế giới.

Vì thế, trong chuyến thăm và chúc mừng hai bệnh nhân trong ca ghép tạng xuyên Việt gần đây, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến đã đặt vấn đề cho Bệnh viện Việt Đức phối hợp các bệnh viện khác để làm đề án ghép phổi, ghép tụy…

"Tuy nhiên, kinh nghiệm của nước ta vẫn thua kém thế giới. Ở những trung tâm lớn của thế giới, ghép tới 2.500-3.000 ca, họ có rất nhiều kinh nghiệm" - ông Quyết chia sẻ.

Ghép tạng là đỉnh cao nhất của ngoại khoa nhưng nó kết hợp cả ngoại khoa, chẩn đoán hình ảnh, ngoại khoa, nội khoa, miễn dịch… PGS Quyết tâm sự ông có niềm tin mãnh liệt vào trình độ, sự phát triển của ghép tạng ở Việt Nam. Vấn đề khó khăn nhất là phải giải quyết được nguồn tạng được hiến rất khan hiếm hiện nay.

Theo PGS.TS Nguyễn Tiến Quyết, mỗi năm có tới 10.000 ca chết vì tai nạn giao thông, chết vì bệnh lý về não. Nếu chỉ cần 1/10 trong số đó cho tạng thì đã là nguồn hiến tạng rất lớn.

Làm được điều đó sẽ có ý nghĩa nhân văn cao cả, ngoài ra, người Việt Nam cũng không phải ra nước ngoài chữa bệnh nữa. Ông Quyết cho hay, chi phí một ca ghép tim là khoảng 1 tỷ đồng, ca ghép gan là 1,5 tỷ, thấp hơn rất nhiều so với nước ngoài.

Trên thế giới có những ca ghép gan, tim sống tới 24-25 năm. Tại Bệnh viện Việt Đức đã ghép thành công 25 ca ghép gan, 11 ca ghép tim, trong tổng số 27 ca ghép gan cả nước và 13 ca ghép tim cả nước.

Võ Thu/ Báo Gia đình & Xã hội

Ảnh: Chí Cường