Các hãng bay hay chậm, hủy chuyến sẽ bị xử lý nặng

Khách hàng chuyến bay VN284 phải vạ vật, chuyển chuyến bay vào đêm ngày 19/8 (ảnh nhân vật cung cấp).

Khách mệt mỏi đợi chờ

Việc chậm chuyến, hủy chuyến đối với các hãng bay giá rẻ gần như là chuyện “thường ngày” nên khi người dân chấp nhận mua vé của các hãng này đã xác định luôn tâm lý khó thoát cảnh chờ đợi. Tuy nhiên, ngay cả khách hàng của Hãng hàng không Quốc gia (Vietnam Airlines - VNA) cũng không thoát cảnh vạ vật ở sân bay do chậm, hủy chuyến.

Gần đây nhất, ngày 23/8, phản ánh đến Báo Gia đình & Xã hội, chị Nguyễn Hoài Thu, một hành khách bay chặng TPHCM - Hà Nội trên chuyến bay VN284 của Vietnam Airlines ngày 19/8 đã không giấu nổi thất vọng. Chị Thu cho biết: “Chuyến bay nêu trên dự kiến giờ cất cánh là 21h ngày 19/8. Đến gần giờ bay, hành khách được thông báo máy bay chậm một tiếng đồng hồ, giờ dự định cất cánh là 22h. Hành khách tiếp tục chờ thêm một giờ và cuối cùng cũng được lên máy bay. Tuy nhiên, đúng 15 phút sau, cơ trưởng người nước ngoài thông báo qua loa vì lý do kỹ thuật, mời quý khách rời máy bay và xách theo hành lý để đổi máy bay khác”.

Chị Thu kể: “Hàng trăm hành khách bàng hoàng và thất vọng. Ai cũng ngơ ngác hỏi nhau giờ này là mấy giờ mà còn đổi máy bay? Không muốn cũng phải chịu và thế là hàng trăm hành khách lục tục ra khỏi máy bay, lên xe bus, rồng rắn trở vào và xếp hàng check out, đổi vé, check in từ đầu với một thủ tục trọn bộ để lên lại máy bay khác. Tội nhất là trẻ em và người già phờ phạc vì buồn ngủ và di chuyển quá nhiều. Không thể tưởng tượng được cảnh cả đoàn người lên thang cuốn dồn tắc vì bị chặn ở trên để các nhân viên hàng không kiểm vé, đối vé, hàng loạt khách bay ngã dúi dụi, nhiều tiếng kêu la thất thanh lúc nửa đêm ở một sân bay quốc tế. Gần 23h30 thì hành khách mới được lên máy bay mới và hãng bay không có lời giải thích nào về sự cố này”.

Sự việc mà chị Thu và hàng trăm khách hàng gặp phải chỉ là một trong rất nhiều chuyến bay bị chậm, hủy của các hãng hàng không tính từ đầu năm 2018. Con số thống kê trong 6 tháng đầu năm 2018 cho thấy, cả 4 hãng hàng không đã chậm, hủy chuyến đến 21.000 lượt. Tổng số chuyến bay khai thác trong nửa đầu năm của 4 hãng hàng không là 150.000 chuyến bay. Trong đó, số chuyến bay cất cánh đúng giờ là 129.000 chuyến, có tới 20.566 chuyến chậm giờ và hủy 434 chuyến.

Sẽ thu hồi slot bay nếu hay chậm, hủy chuyến

Ngày 22/8, Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thể đã có buổi làm việc về công tác điều phối giờ cất, hạ cánh (slot) tại các sân bay. Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể cho biết, người dân phản ánh nhiều về việc chậm, huỷ chuyến. Không thể để tình trạng này kéo dài, cần có giải pháp nhanh, mạnh để khắc phục, đặc biệt để phục vụ dịp nghỉ lễ Quốc khánh 2/9, Tết Dương lịch, Âm lịch sắp tới. Thời gian tới, Cục Hàng không Việt Nam, Hội đồng quản lý slot cần nghiên cứu, tham mưu Bộ GTVT giải pháp để tăng cường quản lý nhà nước, đảm bảo công bằng với hãng bay và người dân, cố gắng giảm tối đa chuyến bay chậm, huỷ, dồn chuyến, giảm thời gian chờ đợi ở sân bay.

Trước thực trạng này, Cục Hàng không Việt Nam cho biết, một trong những nguyên nhân dẫn tới tình trạng chậm, hủy chuyến là do thời gian quay đầu của máy bay khai thác vượt quá thời gian được quy định với thời gian quay đầu thực tế trung bình mỗi chuyến bay là 43 phút 36 giây. Việc máy bay về muộn cũng là yếu tố dẫn tới tình trạng chậm hủy chuyến có xu hướng tăng cao.

Tại buổi làm việc này, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể yêu cầu các bộ phận liên quan phải nghiên cứu chế tài thu hồi slot theo hướng phải nghiêm hơn, chặt chẽ hơn; Có chế tài rõ ràng đối với những trường hợp dồn chuyến, chậm, huỷ chuyến; Giảm slot trong những giờ thời tiết xấu mà có thể dự đoán được (như thời gian từ 5 -7h chiều tại Tân Sơn Nhất…); Chuẩn hoá quy định về thời gian quay đầu của hãng hàng không; Chuẩn hoá quy định về hệ số dự phòng tàu bay, tổ bay, phục vụ; Nghiên cứu lại khung giá dịch vụ vận chuyển và giá dịch vụ hàng không, quy định tính trần giá vé máy bay, giá dịch vụ hàng không theo khung giờ; Khẩn trương đầu tư ứng dụng công nghệ, hoàn chỉnh quy trình điều phối tại sân bay, phân rõ trách nhiệm của từng bộ phận; Đầu tư hạ tầng đảm bảo bay đêm...

Về quản lý slot, ông Đinh Việt Thắng - Cục trưởng Cục Hàng không Việt Nam cho biết, hiện có riêng một hội đồng quản lý slot do Cục trưởng Cục Hàng không làm Chủ tịch và thành viên là các Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam, Quản lý bay Việt Nam, các hãng hàng không… Việc điều phối slot thực hiện theo nguyên tắc chỉ cấp tối đa 85% năng lực, theo đúng khuyến cáo của Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế ICAO. Ở sân bay Tân Sơn Nhất, Hội đồng đánh giá khả năng là 50 chuyến/giờ nhưng mới điều phối cao nhất là 44 chuyến/giờ. Nguyên tắc thứ hai là duy trì slot lịch sử theo đúng thông lệ quốc tế. Các hãng hàng không tuân thủ trên 80% slot sẽ được ưu tiên giữ cho mùa năm sau. 4 tuần liên tiếp không sử dụng 1 slot thì Hội đồng sẽ thu lại.

Minh Anh