"Cần đãi ngộ xứng đáng"

Thuận lợi nhiều, thách thức cũng không ít

Ông Lương Phan Cừ.

- Sau gần 20 năm nỗ lực, có sự quan tâm lớn của Nhà nước và các tổ chức xã hội, sự thay đổi nhận thức của nhân dân; Công tác dân số đã đạt nhiều kết quả to lớn. Công tác truyền thông được đầu tư thường xuyên đã phát huy hiệu quả. Người dân đã quen và chấp nhận các biện pháp tránh thai hiện đại, họ hiểu sinh ít con để có điều kiện làm kinh tế, nâng cao chất lượng sống. Một thuận lợi phải kể đến: Đó là kinh nghiệm quý báu từ thực tiễn cuộc sống của đội ngũ cán bộ làm công tác dân số đã được tích lũy trong nhiều năm... Bên cạnh đó là sự ủng hộ của xã hội đối với quy mô gia đình ít con. Sự tác động của chính sách, cơ chế thị trường đã giúp người dân thấy việc sinh nhiều con đồng nghĩa với nghèo đối, khó khăn...Tôi cho đó là những thuận lợi hết sức cơ bản đối với công tác dân số hiện nay.

Tuy nhiên vẫn còn không ít khó khăn trước mắt. Trước hết phải  kể đến sức ép về tăng dân số vẫn còn lớn do số phụ nữ bước vào tuổi sinh đẻ của chúng ta rất lớn. Thứ hai, tư tưởng “phải cố có thằng con trai” vẫn còn khá nặng nề trong tư tưởng một số bộ phận người  dân, nhất là ở vùng sâu, vùng xa...

Thứ ba là các dịch vụ dân số, kế hoạch hóa gia đình cũng như công tác y tế cơ sở vẫn còn nhiều hạn chế, ảnh hưởng đến chất lượng chăm sóc người dân. Cuối cùng là việc biến động về bộ máy tổ chức đã tác động đến tâm lý của  không ít cán bộ cơ sở, có người bị xáo trộn, không yên tâm làm việc, cống hiến; Nhiều gia đình “tranh thủ” cơ hội này đã sinh thêm nhiều con!

Giải pháp cho những vấn đề “nóng”

Mất cân bằng giới tính khi sinh, già hóa dân số, di dân tự do đang là những thách thức không nhỏ. Đâu là giải pháp cho vấn đề “nóng” này, thưa ông?

Chiến dịch chăm sóc SKSS đã góp phần nâng cao nhận thức cho đồng bào vùng sâu, vùng xa (Ảnh: TP).

Già hóa dân số đang là vấn đề mang tính toàn cầu. Để giải quyết vấn đề này, trước hết cần phải có giải pháp chuẩn bị từ xa, nhất là các biện pháp an sinh xã hội như: mở rộng việc tham gia BHXH, phát triển các dịch vụ chăm sóc người cao tuổi, có giải pháp khuyến khích mọi người chuẩn bị cho tuổi già ngay tư khi còn trẻ thông qua BHXH, BHYT...

Đãi ngộ phải xứng đáng với hiệu quả đóng góp

Có thể nói, để công tác dân số thành công như hôm nay, có sự đóng góp không nhỏ của đội ngũ cộng tác viên, chuyên trách dân số cơ sở. Tuy nhiên, chế độ đãi ngộ với họ còn rất thấp? Giải quyết vấn đề này ra sao? Thưa ông?

- Việc đãi ngộ phải xứng đáng với hiệu quả đóng góp của họ. Để giải quyết vấn đề này, trước hết chúng ta phải bố trí nguồn lực cho công tác dân số phù hợp, trong đó có việc nâng chế độ đãi ngộ với đội ngũ này, đồng thời phải đẩy mạnh việc sử dụng đội ngũ này lồng ghép với việc thực hiện công tác khác để tăng thu nhập cho họ.

Thưa ông, theo quy định về chuẩn hóa đội ngũ cán bộ dân số xã, phường phải đạt chuẩn mới được chuyển sang làm viên chức y tế xã, phường phụ trách công tác dân số. Do vậy, nhiều người có kinh nghiệm công tác và nhiệt huyết với nghề sẽ không thể tiếp tục, sẽ gây lãng phí không nhỏ nguồn lực với công tác dân số. Cần khắc phục khó khăn này ra sao?

- Công tác dân số là công tác xã hội. Thực tiễn làm công tác xã hội đã chỉ ra: Không phải người có nhiều bằng cấp đã là người phù hợp nhất với công tác xã hội, phần nhiều những người có nhiệt huyết, có kinh nghiệm lại là những người thực hiện công tác xã hội phù hợp hơn. Tôi cho rằng chuẩn hóa đội ngũ cán bộ cho phù hợp là tốt, song đối với công tác dân số, một công tác đòi hỏi phải có nhiều kinh nghiệm, có hiểu biết xã hội, tâm lý rộng thì mới thuyết phục, vận động thực hiện chính sách DS-KHHGĐ có hiệu quả.

Hiện nay cán bộ dân số cơ sở đang làm tốt thì cứ để họ làm nhiệm vụ của mình. Thiếu cái gì thì ta bổ túc, tập huấn, đồng thời chuẩn bị đội ngũ thay thế; Chúng ta đào tạo theo chuẩn hóa, tạo điều kiện để họ tích lũy kinh nghiệm đáp ứng nhiệm vụ. Đến một thời gian nào đó chúng ta sẽ có được đội ngũ vừa đáp ứng tiêu chuẩn vừa giàu kinh nghiệm. Tôi cho giải quyết như vậy phù hợp hơn mà mang lại hiệu quả thiết thực cho công tác dân số trong tình hình hiện nay.

Chân thành cảm ơn ông!

Hồng Sơn (thực hiện)